"Đồ chơi đã được chuyển đến rồi", một người lính Ukraine thì thầm vào radio.
Giữa đêm khuya, anh và đồng đội nhanh chóng chuyển hàng ra khỏi xe tải. Tốc độ rất quan trọng vì họ đang nằm trong tầm ngắm chết người của máy bay không người lái (UAV) Nga.
"Đồ chơi" mới của Lữ đoàn 5 Ukraine là một loại xe di chuyển trên mặt đất không người lái (UGV) - một robot cung cấp đồ cứu sinh cho binh sĩ Ukraine ở tiền tuyến tại Pokrovsk và Myrnograd, một trung tâm chiến lược ở miền đông Ukraine.
(Một chiếc UGV được Lữ đoàn 5 Ukraine cử đi làm nhiệm vụ cung cấp nhu yếu phẩm cho binh sĩ ở tiền tuyến. Nguồn: BBC)
UGV lần đầu được sử dụng trên quy mô lớn
Đài BBC đưa tin, lực lượng Nga đang không ngừng nỗ lực cắt đứt các tuyến đường tiếp tế của Ukraine trong khu vực. Nếu không có lương thực và đạn dược mới, binh sĩ Ukraine trên tiền tuyến sẽ phải đối mặt với sự lựa chọn đầu hàng hoặc rút lui với nhiều tổn thất.
Kyiv đã cử lính đặc nhiệm, các đơn vị tấn công tinh nhuệ và UAV để tăng cường lực lượng trong và xung quanh Pokrovsk, nhưng việc Nga kiểm soát các tuyến đường vào thành phố có nghĩa là việc tiến quân bằng xe bọc thép gần như chắc chắn sẽ dẫn đến thương vong.
Vận chuyển vật tư nặng bằng đường bộ cũng nguy hiểm không kém.
Đây là lúc UGV xuất hiện thay thế cho việc triển khai quân đội theo cách truyền thống.
Trận chiến Pokrovsk có lẽ sẽ đi vào lịch sử như là trận chiến đầu tiên mà UGV được sử dụng trên quy mô lớn, chủ yếu để cung cấp nhu yếu phẩm và sơ tán thương binh.
Loại robot này đủ nhỏ để có thể luồn lách vào làn đường dành cho xe đạp và trông giống như một chiếc xe tăng mini không có tháp pháo.
UGV khó bị phát hiện, khó bị gây nhiễu hơn UAV và quan trọng nhất là binh lính có thể vận hành chúng từ xa ở một vị trí an toàn hơn.
Theo Ihor - sĩ quan chỉ huy hệ thống không người lái của Quân đoàn 7 Ukraine, UGV cứu sống binh lính và là tương lai của quân đội.
Ông cho biết hiện nay khoảng 90% nhu yếu phẩm cho tiền tuyến Pokrovsk được vận chuyển bằng UGV.
"Khu vực tiêu diệt"
Trong khi đó, lực lượng Nga đang cố gắng kiểm soát Pokrovsk bằng cách chặn chuỗi cung ứng và liên tục phóng UAV để nhắm vào bất kỳ thứ gì di chuyển trong không gian được gọi là "khu vực tiêu diệt".
Khu vực rộng 30 km dọc theo tiền tuyến này nằm trong tầm hoạt động của UAV từ cả hai phía.
Việc trinh sát trên không liên tục có nghĩa là bất kỳ chuyển động nào trong "khu vực tiêu diệt" đều bị phát hiện và tấn công nhanh chóng bằng UAV cũng như các loại vũ khí thông thường như pháo, đạn cối và bom trên không.
Đây là tình huống mà bác sĩ quân y Vitsik và lính điều khiển UGV Auditor của quân đội Ukraine hiểu rất rõ. Đây chỉ là mật danh, không phải tên thật của họ.
Khi cố gắng sơ tán những người lính Ukraine bị thương khỏi Pokrovsk hồi tháng trước, họ đã nhanh chóng bị phát hiện và chỉ có vài giây để chạy đến một ngôi nhà gần đó hòng thoát khỏi sự truy sát của UAV Nga.
"Hết chiếc UAV này đến chiếc UAV khác tấn công chúng tôi", Vitsik nhớ lại. "Ngay khi chiếc UAV chạm đất và phát nổ, chiếc tiếp theo lập tức xuất hiện. Họ [quân Nga] cũng bắn pháo và súng cối để cố gắng tiêu diệt chúng tôi."
Bức tường nơi Vitsik và Auditor ẩn nấp đã rung chuyển sau mỗi vụ nổ. Trận pháo kích kéo dài 59 phút và cuối cùng họ lẻn vào một tòa nhà bên cạnh và trốn thoát.
Bên trong Pokrovsk, mối đe dọa bởi UAV từ trên cao luôn hiện hữu.
"Chúng tôi chạy từ bụi cây này sang bụi cây khác, từ nhà này sang nhà khác, từ phố này sang phố khác", Vitsik nói.
Nhờ những UAV góc nhìn thứ nhất này, quân đội Nga sắp cắt đứt mọi tuyến đường dẫn đến Pokrovsk. Họ tuyên bố đã bao vây toàn bộ khu vực, nhưng Kyiv cũng nhiều lần phủ nhận điều đó.
Người đứng đầu cơ quan tình báo quân đội Ukraine (HUR) Kyrylo Budanov phát biểu trước truyền thông địa phương rằng tình hình ở Pokrovsk "cực kỳ khó khăn" nhưng Ukraine "vẫn đang cố gắng giữ vững tình hình ở đó".
Tuy nhiên, việc di chuyển quân ra vào thành phố lại cực kỳ nguy hiểm và lực lượng Ukraine đã cố gắng hạn chế việc luân chuyển người ra vào do rủi ro cao. Kết quả là, binh sĩ phải ở lại vị trí tiền tuyến trong nhiều tuần, đôi khi thậm chí là nhiều tháng.
Điều này khiến việc cung cấp nhu yếu phẩm trở nên cấp bách hơn và đồng nghĩa với nhu cầu về UGV đang tăng lên.
Chỉ có 1/3 số UGV có thể đến được đích
BBC đưa tin, một đơn vị của Lữ đoàn 5 Ukraine có thể thực hiện nhiều nhiệm vụ hậu cần bằng UGV trong một ngày. Mỗi nhiệm vụ đều bắt đầu trong một gara cũ kỹ, tồi tàn và việc của UGV là cung cấp nước, đạn dược và nhiên liệu cho binh sĩ trên tiền tuyến.
Hàng tiếp tế được chất lên một UGV tên là Termit, có khả năng chở khoảng 200 kg. Người điều khiển sẽ điều khiển từ xa đưa nó lên khoang một chiếc xe tải để đưa nó đến gần tiền tuyến hơn nhằm tiết kiệm pin.
Khi trời tối, hai người lính nhảy ra khỏi xe và đẩy UGV ra. Một trong số họ thông báo cho người điều khiển qua radio rằng UGV đã được dỡ hàng.
Chỉ trong vài giây, người điều khiển ở cách đó vài km sẽ xác nhận rằng anh ta đã kết nối được với Termit và chiếc UGV sẽ di chuyển đến đích.
Một số lữ đoàn của Ukraine đã sử dụng những robot như Termit từ năm ngoái nhưng chúng ngày càng trở nên phổ biến trong những tháng gần đây.
Tại một xưởng của Lữ đoàn 79, các kỹ sư trước đây chỉ chế tạo UAV hiện được giao nhiệm vụ nâng cấp các phương tiện không người lái trên mặt đất để sử dụng trong vùng chiến sự.
Họ ngụy trang, hàn gắn các bộ phận mới và bổ sung trang thiết bị để tăng cường khả năng liên lạc. Nhưng ngay cả với những cải tiến này, UGV vẫn dễ bị tấn công bởi UAV.
"Cho dù được che giấu kỹ đến đâu, sử dụng kết nối nào và di chuyển nhanh đến đâu", một lính điều khiển UGV có biệt danh "Lawyer" cho biết. "Máy móc vẫn có thể bị phát hiện và tiêu diệt."
Trong một nhiệm vụ sơ tán một thương binh khỏi Pokrovsk, chiếc UGV của Lawyer đã đâm phải mìn khiến xích xe bị hỏng.
Một UGV khác được một đơn vị khác điều đi làm nhiệm vụ cứu hộ, nhưng cũng bị phá hủy. Lawyer vẫn chưa rõ người lính bị thương còn sống sót hay không.
Ihor - sĩ quan chỉ huy hệ thống không người lái của Quân đoàn 7 Ukraine - cho biết trung bình chỉ có 1/3 số UGV có thể đến được đích.
Duy Nguyễn
Theo BBC
