Ngày 25/1, Cục An toàn Thực phẩm (Bộ Y tế) đã có công văn gửi các Sở Y tế địa phương, đồng thời phối hợp với Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương) về việc cảnh báo sản phẩm sữa công thức Aptamil Infant Formula 800g.
Theo thông tin từ Cục An toàn Thực phẩm, ngày 23/01/2026, Công ty Danone – tập đoàn thực phẩm đa quốc gia có trụ sở tại Pháp – đã thông báo tự nguyện thu hồi một lô sữa Aptamil First Infant Formula được sản xuất và phân phối tại thị trường Vương quốc Anh. Nguyên nhân là do sản phẩm có nguy cơ nhiễm cereulide, một loại độc tố do vi khuẩn Bacillus cereus sinh ra, có thể gây hại nghiêm trọng cho trẻ nhỏ.
Lô sản phẩm nằm trong diện thu hồi là Aptamil First Infant Formula đóng gói 800g, có hạn sử dụng trước ngày 31/10/2026. Ngày 24/01/2026, Cơ quan Tiêu chuẩn Thực phẩm Vương quốc Anh (Food Standards Agency – FSA) đã phát đi cảnh báo chính thức và công khai thông tin trên website của cơ quan này.
Thông tin trên nhanh chóng gây xôn xao dư luận, đặc biệt là trong cộng đồng các bậc phụ huynh đang nuôi con nhỏ, khi sữa công thức là nguồn dinh dưỡng thiết yếu đối với trẻ sơ sinh và trẻ dưới 1 tuổi.
Độc tố bền nhiệt trong sữa công thức Aptamil, chuyên gia cảnh báo nguy hiểm với trẻ
Trao đổi với phóng viên, BSCKI Lê Văn Thiệu, Trung tâm Khám chữa bệnh theo yêu cầu và Quốc tế, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết, ngộ độc cereulide không phải là nhiễm trùng thông thường mà là tình trạng nhiễm độc tố.
Theo bác sĩ Thiệu, cereulide là độc tố ruột thần kinh do vi khuẩn Bacillus cereus sinh ra. Đáng lưu ý, độc tố này bền với nhiệt, vì vậy việc pha sữa bằng nước nóng hay đun sôi không thể làm mất độc tính. Khi trẻ uống phải sữa nhiễm cereulide, độc tố có thể gây ra các triệu chứng ngộ độc thực phẩm như buồn nôn, nôn, tiêu chảy phân lỏng, rối loạn điện giải. Trong đó, trẻ nhỏ và trẻ dưới 12 tháng tuổi là nhóm có nguy cơ bị ảnh hưởng nặng nhất.
"Các triệu chứng thường xuất hiện sớm, chỉ sau khoảng 30 phút đến vài giờ kể từ khi trẻ uống sữa. Trẻ có thể nôn nhiều lần, nôn vọt, bú kém hoặc bỏ bú đột ngột, quấy khóc, khó chịu. Một số trường hợp ghi nhận trẻ có biểu hiện đau bụng, co chân, ưỡn người hoặc tiêu chảy", BS Thiệu cho hay.
Cùng quan điểm, TS.BS Trương Hồng Sơn, Viện trưởng Viện Y học Ứng dụng Việt Nam cho biết, với các trường hợp ngộ độc do độc tố, nguyên tắc quan trọng là để cơ thể đào thải chất độc ra ngoài. Việc sử dụng sớm thuốc cầm nôn hoặc cầm tiêu chảy có thể khiến độc tố tồn tại lâu hơn trong cơ thể, làm bệnh nặng hơn.
Trong trường hợp cần bù nước, phụ huynh có thể cho trẻ uống oresol nhưng phải pha đúng tỷ lệ theo hướng dẫn, tránh pha quá đặc hoặc quá loãng vì có thể gây rối loạn điện giải nghiêm trọng.
Không tự ý xử lý tình trạng ngộ độc
BSCKI Lê Văn Thiệu cũng khuyến cáo, phụ huynh không tự ý sử dụng thuốc chống nôn hoặc thuốc cầm tiêu chảy cho trẻ, bởi những thuốc này có thể khiến độc tố lưu lại lâu hơn trong đường ruột, làm tình trạng bệnh trở nên nghiêm trọng hơn. Với các trường hợp triệu chứng nhẹ, cần cho trẻ bú hoặc uống từng lượng nhỏ, đồng thời bù đủ nước và điện giải.
“Phụ huynh cần đưa trẻ đi khám sớm nếu trẻ dưới 12 tháng tuổi hoặc có nôn dù chỉ 1–2 lần. Trường hợp trẻ nôn liên tục, không ăn hoặc bú được, lơ mơ, li bì, mệt nhiều, da tái, tay chân lạnh, thở nhanh bất thường, sốt cao, co giật hoặc không tiểu trong vòng 6 giờ trở lên, cần đưa trẻ đến bệnh viện ngay”, bác sĩ nhấn mạnh.
BSCKI Lê Văn Thiệu, Trung tâm Khám chữa bệnh theo yêu cầu và Quốc tế, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương
TS.BS Trương Hồng Sơn cũng lưu ý, không phải tất cả các sản phẩm cùng thương hiệu Aptamil đều nằm trong diện thu hồi. Chỉ những lô sản phẩm có tên trong danh sách thu hồi chính thức mới cần dừng sử dụng, các sản phẩm khác cùng thương hiệu vẫn có thể dùng bình thường.
Đối với lượng sữa thuộc diện thu hồi nhưng chưa sử dụng, phụ huynh không nên vứt bỏ tùy tiện mà cần liên hệ với nhà sản xuất hoặc đơn vị phân phối để thực hiện đổi trả theo đúng hướng dẫn. Ngay cả khi vi khuẩn đã bị tiêu diệt sau khi pha sữa nóng, độc tố cereulide vẫn tồn tại, do đó sản phẩm thuộc diện thu hồi cần được hủy bỏ hoàn toàn, không tái sử dụng hay đun nấu lại dưới bất kỳ hình thức nào.
Các dụng cụ như bình sữa, muỗng đong đã tiếp xúc với sản phẩm thu hồi cần được rửa sạch bằng nước nóng và xà phòng, sau đó tiệt trùng lại để đảm bảo an toàn cho trẻ.
Viện trưởng Viện Y học Ứng dụng Việt Nam cũng khuyến cáo phụ huynh không nên hoảng sợ và liên tục thay đổi sữa. Hệ tiêu hóa của trẻ cần thời gian để thích nghi với một loại sữa mới, việc đổi sữa đột ngột hoặc quá thường xuyên có thể gây rối loạn tiêu hóa.
Phụ huynh chỉ nên đổi sữa khi thực sự cần thiết, chẳng hạn khi sản phẩm đang sử dụng nằm trong diện thu hồi hoặc trẻ có dấu hiệu không dung nạp. Khi đổi sữa, cần chuyển dần từng bữa và theo dõi sát các biểu hiện tiêu hóa. Thông thường, trẻ cần vài ngày để thích nghi ban đầu, khoảng 2 tuần để hệ tiêu hóa ổn định và khoảng 6 tuần để đánh giá đầy đủ mức độ phù hợp của loại sữa mới.
Theo các chuyên gia, việc lựa chọn sữa cho trẻ cần căn cứ vào độ tuổi, tình trạng dinh dưỡng, khả năng dung nạp và điều kiện kinh tế của mỗi gia đình. Phụ huynh nên tham khảo các nguồn thông tin chính thống hoặc ý kiến bác sĩ chuyên khoa dinh dưỡng để đảm bảo an toàn cho trẻ nhỏ.
