Ảnh cũ Thượng Hải thập niên 1980: Phương tiện này thống trị đường phố, có nơi 40 năm chưa hề khác

Người Trung Quốc có câu nói: "Ngàn năm lịch sử nhìn về Bắc Kinh, lịch sử cận hiện đại nhìn về Thượng Hải." Thượng Hải là một thành phố mang trong mình chiều sâu văn hóa – lịch sử đặc biệt. Không chỉ giữ vai trò quan trọng trong lịch sử cận đại Trung Quốc, mà từng con phố, từng tòa nhà nơi đây đều là nhân chứng cho sự biến chuyển của thời đại. Thượng Hải là thành phố khiến người ta vừa thấy quen thuộc, vừa luôn cảm nhận được sự mới mẻ mỗi lần ghé thăm.

Vào thập niên 1980, nhiều nhiếp ảnh gia nước ngoài đã đến Thượng Hải, đi khắp các ngõ phố lớn nhỏ để ghi lại diện mạo chân thực của thành phố thời bấy giờ. Những bức ảnh ấy phản ánh Thượng Hải đúng như nó vốn có. Sau vài chục năm, khi những tư liệu hình ảnh quý giá này được công bố, người xem hôm nay như được "xuyên không", trở về Thượng Hải của hơn 40 năm trước.

Bức ảnh này ghi lại cảnh Bến Thượng Hải vào thập niên 80. Thời điểm đó đúng dịp Quốc tế Lao động 1/5, đường phố đông nghịt người qua lại. Tiểu thương, người dân, du khách chen chúc tấp nập, thể hiện rõ sự phồn hoa và sức sống của thành phố.

Cầu Ngoại Bạch Độ trong ảnh nằm bắc qua sông Tô Châu. Hình dáng cây cầu gần như không thay đổi so với hiện nay. Trên cầu, vài chiếc xe điện không ray chạy qua, phần đuôi dây điện trên nóc xe rất đặc trưng là hình ảnh gắn liền với ký ức của nhiều thế hệ người Thượng Hải.

Dự Viên là một thắng cảnh nổi tiếng của Thượng Hải cũng xuất hiện trong loạt ảnh. Du khách đang đi trên cầu Cửu Khúc. Trải qua bao năm tháng, cây cầu và khung cảnh xung quanh gần như vẫn giữ nguyên, gợi cảm giác như thời gian chưa từng trôi qua.

Trong một công viên Thượng Hải thập niên 80, một phụ nữ đang giới thiệu và bán mẫu xe ba bánh trẻ em mới cho các bậc phụ huynh và con nhỏ. Khi ấy, tốc độ đổi mới sản phẩm chưa nhanh như bây giờ, nhưng người dân lại vô cùng hào hứng với những món đồ mới lạ, đặc biệt là đồ chơi trẻ em.

Bức ảnh chụp chùa Ngọc Phật trên đường An Viễn. Tường chùa sơn màu vàng nhạt rất nổi bật. Trước cổng có vài chiếc xe của khách nước ngoài đỗ lại, phản ánh phần nào diện mạo quốc tế hóa của Thượng Hải thời kỳ đó.

Ở công viên Hồng Khẩu, một bà lão đứng cạnh thùng thư bán hoa quả. Thời ấy chưa có lực lượng quản lý trật tự đô thị như bây giờ, khu vực cổng công viên người qua lại đông đúc, việc buôn bán khá nhộn nhịp, cuộc sống giản dị nhưng đầy sinh khí.

Thập niên 80, khu thương mại Dự Viên đông nghịt người. Các cửa hàng san sát, đặc biệt là cửa hàng quần áo, là điểm mua sắm quen thuộc của người dân Thượng Hải.

Từ đường Hoàng Phố nhìn về phía bắc trên đường Đại Danh, một trạm gác nhỏ nằm ven đường, tuyến xe điện số 22 đang chạy qua. Khi đó, phương tiện giao thông chủ yếu vẫn là xe đạp và xe điện, tạo nên nhịp sống bận rộn nhưng đầy sức sống.

Ảnh chụp giao lộ đường Ngô Tùng và Hải Ninh, biển hiệu "Tiệm sửa tivi Giai Âm" hiện rõ ở góc phố. Kiểu bảng hiệu đơn giản nhưng rất đậm chất thời đại, phản ánh không khí thương mại lúc bấy giờ.

Trong một ngã tư trời mưa lất phất, trạm chỉ huy giao thông cao cao điều tiết dòng người qua lại. Phần lớn người dân đi xe đạp, thỉnh thoảng mới thấy ô tô và đây là khung cảnh quen thuộc của Thượng Hải những năm 80.

Tại giao lộ đường Nhân Dân và Hà Nam, cửa hàng "Cửa hàng vải lụa Nhân Dân" có hàng người xếp dài trước cửa. Có lẽ đang có chương trình bán hàng nào đó. Cuộc sống tuy vất vả nhưng người dân vẫn đầy kỳ vọng vào tương lai tốt đẹp hơn.

Ở một góc chợ rau, một người đàn ông đứng trước kho hàng, tay cầm tờ báo trong ngày, phía sau là những bó súp lơ tươi chất đầy. Khu chợ thời ấy tràn ngập hơi thở đời sống, mộc mạc và ấm áp.

Đường Nam Kinh thập niên 80, trước cửa Công ty Thời trang Thượng Hải xe cộ và người qua lại tấp nập. Giao thông khi ấy chủ yếu vẫn là xe đạp, ô tô chưa phổ biến.

Ảnh chụp tại khu Bến Thượng Hải – đường Bắc Kinh. Hai cô gái đang băng qua vạch sang đường, phía xa là trạm cảnh sát cao nổi bật cũng là hình ảnh mang tính biểu tượng của phố phường Thượng Hải.

Tòa nhà từng là trụ sở Ngân hàng HSBC, nay là trụ sở Ngân hàng Phát triển Phố Đông. Dù thời gian trôi qua, những công trình lịch sử này vẫn sừng sững, chứng kiến sự đổi thay của thành phố.

Giao lộ đường Tứ Xuyên Bắc và Hải Ninh những năm 80, người dân đi xe đạp đông đúc, xe buýt chạy qua. Nhịp sống chưa vội vã như hiện nay nhưng mang nét rất riêng của đô thị Thượng Hải.

Ảnh chụp tại ngã tư đường Uyển Bình – Hành Sơn, tuyết rơi nhẹ. Đường phố vắng người, khung cảnh yên bình, mang đậm sắc thái hoài niệm.

Trong công viên, một nhiếp ảnh gia đang chụp ảnh cho một em nhỏ. Khi ấy chưa có điện thoại, người dân thường thuê thợ ảnh chuyên nghiệp để lưu giữ khoảnh khắc đời thường.

Hai bé gái đáng yêu có lẽ là chị em sinh đôi cùng mặc đồ giống nhau, tựa lan can hồ cá, chăm chú nhìn đàn cá chép. Khung cảnh giản dị nhưng phản ánh đời sống gia đình ấm áp thời bấy giờ.

Thập niên 80, tại một trường dạy lái xe ở Thượng Hải, học viên đang học lái. Phương tiện còn thô sơ, chủ yếu là xe van, nhưng tinh thần học tập rất cao.

Giao lộ đường Diên An Đông và Tây Tạng Trung, tiệm bánh Halal "Hồng Tâm" nằm ở góc đông bắc. Người đi làm chủ yếu đi xe đạp, nhịp sống tương đối thong thả.

Trên đường Hoa Sơn, một ông lão thu mua giấy vụn đang đạp xe nặng nhọc. Hình ảnh quen thuộc của tầng lớp lao động bình dân thời đó.

Tòa nhà phong cách châu Âu từng là Đông Phong Phạn Điếm, còn gọi là Câu lạc bộ Hoàng gia Anh, xây dựng năm 1912, mang phong cách Baroque, chứng kiến sự giao thoa văn hóa Đông – Tây.

Một ngày mưa nhẹ ở Thượng Hải thập niên 80, xe buýt màu cam trắng lăn bánh trên phố. Dù thời tiết âm u, thành phố vẫn đầy sức sống.

Khu vực đường Thiểm Tây Nam – Kiến Quốc Tây, chăn mền phơi đầy ban công các khu nhà cũ. Cảnh sát đứng điều tiết giao thông, nhịp sống vừa bận rộn vừa ấm áp.

Đường Kim Lăng Đông những năm 80 rất sầm uất, đủ loại phương tiện từ xe đạp, ô tô đến xe tải, phản ánh đời sống đô thị đa dạng.

Tòa nhà từng là trụ sở Cục Công nghiệp Dệt may Thượng Hải, nguyên là chi nhánh Ngân hàng Yokohama Specie Bank của Nhật, xây dựng năm 1924.

Nhà thờ Chính thống giáo Nga tại Thượng Hải mang phong cách kiến trúc Nga đậm nét, là biểu tượng cho tính đa văn hóa của thành phố.

Từ trên cao nhìn xuống khu dân cư Thượng Hải, nhà cửa thẳng hàng, đường sá rộng rãi, giao thông trật tự. Xe buýt chạy qua các giao lộ, biển báo giao thông rõ ràng.

Bến Thượng Hải thập niên 80 với dãy kiến trúc châu Âu tạo nên đường chân trời đặc trưng. Dù diện mạo thành phố đã thay đổi chóng mặt, những bức ảnh cũ vẫn lưu giữ ký ức của một thời.

Nhìn lại Thượng Hải thập niên 1980 qua những bức ảnh xưa, người ta không khỏi bồi hồi. Mỗi con phố, mỗi tòa nhà đều mang dấu ấn lịch sử. Hơn 40 năm trôi qua, Thượng Hải ngày nay đã là một đô thị quốc tế hiện đại, kinh tế phồn vinh, đời sống người dân ổn định. Và tương lai của thành phố này chắc chắn sẽ còn rực rỡ hơn nữa.

Nguyệt Phạm

Theo Sohu, Sina, 163