Các nghiên cứu trong những năm gần đây cho thấy vi hạt nhựa đã hiện diện ở hầu khắp môi trường sống. Những mảnh nhựa siêu nhỏ được phát hiện trong nước uống, nhiều loại thực phẩm và nhiều sản phẩm tiêu dùng hằng ngày.
Không chỉ dừng lại ở tác động tới môi trường, một số nghiên cứu cũng ghi nhận mối liên hệ giữa phơi nhiễm vi nhựa với nhiều vấn đề sức khỏe như bệnh tim mạch, rối loạn chức năng phổi và các tác động bất lợi khác. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng vi nhựa hiện đã phổ biến đến mức gần như không thể tránh tiếp xúc hoàn toàn.
Trong bối cảnh đó, các chuyên gia khuyến nghị bên cạnh việc duy trì lối sống lành mạnh như ngủ đủ giấc, tập thể dục thường xuyên, ăn uống cân bằng, giảm căng thẳng và khám sức khỏe định kỳ, mỗi người cũng nên chủ động giảm nguồn phơi nhiễm vi nhựa từ nước uống, thực phẩm và không khí.
Uống đủ nước để hỗ trợ quá trình đào thải
Theo BS Đoàn Dư Mạnh, Phó Giám đốc Trung tâm Tim mạch và Đột quỵ Quốc tế, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, nguyên tắc quan trọng là vừa hạn chế lượng vi nhựa đi vào cơ thể, vừa hỗ trợ cơ thể đào thải những hạt đã hấp thu.
Uống đủ nước giúp thận hoạt động hiệu quả hơn trong việc đào thải một số hóa chất phụ gia từ nhựa như BPA hay phthalates qua đường nước tiểu. Đồng thời, nước còn giúp phòng ngừa táo bón, hỗ trợ loại bỏ các chất cặn bã qua đường tiêu hóa.
Tuy nhiên, bác sĩ Mạnh lưu ý không nên lạm dụng nước đóng trong các chai hoặc bình nhựa kém chất lượng vì điều này có thể làm tăng nguy cơ tiếp xúc với vi nhựa.
Duy trì vận động thường xuyên
Bên cạnh việc uống đủ nước, duy trì hoạt động thể lực thường xuyên cũng được xem là biện pháp hỗ trợ cơ thể đào thải vi nhựa.
Theo BS Đoàn Dư Mạnh, vận động giúp tăng cường trao đổi chất, thúc đẩy bài tiết qua mồ hôi và cải thiện nhu động ruột. Những yếu tố này góp phần hỗ trợ quá trình đào thải các hạt vi nhựa ra khỏi cơ thể qua đường tiêu hóa.
Tăng cường chất xơ
Chế độ ăn giàu chất xơ cũng đóng vai trò quan trọng. Rau xanh, trái cây và ngũ cốc nguyên hạt cung cấp cả chất xơ hòa tan và không hòa tan, giúp giữ lại một phần các hạt vi nhựa trong lòng ruột trước khi chúng có cơ hội xuyên qua thành ruột để đi vào máu. Nhờ đó, lượng vi nhựa có thể được đào thải nhiều hơn qua phân.
Kết luận: "Chặn đầu vào, tăng đầu ra" là nguyên tắc quan trọng
BS Đoàn Dư Mạnh cho biết, khi vi nhựa đã hiện diện rộng khắp trong môi trường sống, việc loại bỏ hoàn toàn nguy cơ phơi nhiễm là điều gần như không thể. Tuy nhiên, mỗi người hoàn toàn có thể giảm đáng kể lượng vi nhựa tích lũy bằng cách thay đổi những thói quen sinh hoạt hằng ngày.
Nguyên tắc quan trọng nhất là "chặn đầu vào, tăng đầu ra". Điều này bao gồm hạn chế sử dụng các vật dụng bằng nhựa tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm, đặc biệt là thức ăn nóng; giảm tiếp xúc với bụi mịn; uống đủ nước, ưu tiên nước đã đun sôi để nguội; duy trì vận động đều đặn và thực hiện chế độ ăn giàu chất xơ.
Bên cạnh đó, các chuyên gia cũng lưu ý cần diễn giải thận trọng về nguy cơ từ các sản phẩm nhựa khi tiếp xúc với nhiệt. Thay vì khẳng định một loại nhựa cụ thể sẽ giải phóng vi nhựa ở một mức nhiệt nhất định, cách diễn đạt phù hợp hơn là: nhiều loại vật liệu nhựa có thể làm tăng nguy cơ thôi nhiễm các hạt vi nhựa hoặc các hóa chất phụ gia khi tiếp xúc với nhiệt, trong khi mức độ thôi nhiễm còn phụ thuộc vào từng loại nhựa, điều kiện sử dụng và chất lượng sản phẩm.
Dù chưa có cách nào loại bỏ hoàn toàn vi nhựa khỏi cơ thể, việc chủ động giảm phơi nhiễm kết hợp với duy trì lối sống lành mạnh vẫn được các chuyên gia đánh giá là giải pháp thiết thực để hạn chế nguy cơ tích lũy vi nhựa và bảo vệ sức khỏe lâu dài.
Ngọc Minh
