8h sáng, BS Lê Thị Phương Lan (Bác sỹ Lab IVF, Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Times City) đã vội vã xuống phòng Lab kiểm tra. Một loạt phôi đang lớn dần, còn bác sĩ thì say mê ngắm nghía, nở nụ cười hạnh phúc. Khoảnh khắc 1 bác sĩ yêu nghề, yêu trẻ có lẽ bắt đầu từ đó…
Hàng chục năm làm trong lĩnh vực điều trị hiếm muộn, BS Lê Thị Phương Lan (Bác sỹ Lab IVF - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Times City) đã gặp phải rất nhiều hoàn cảnh, những câu chuyện "thực sự rất thương". Có lẽ ai cũng biết, trong quan niệm của gia đình truyền thống Việt Nam, đứa con rất quan trọng. Nếu gia đình không con, lỗi đầu tiên người ta nghĩ đến người phụ nữ. Cho đến gần đây, quan điểm đó đã thay đổi hoàn toàn.
"Lượng bệnh nhân đến khám giờ đây khiến tôi thật sự thấy ấm áp. Họ đi đủ cả vợ cả chồng, hỗ trợ nhau mọi chuyện. Đó là điều bác sĩ hiếm muộn mong mỏi bởi vì giờ chúng ta đều biết, vô sinh hiếm muộn thì tỷ lệ do chồng cũng chiếm đến 40%, vợ thì 50-60%...", BS Phương Lan kể.
|
Thạc sĩ, Bác sĩ Lê Thị Phương Lan là một trong những chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực hỗ trợ sinh sản và Sản phụ khoa tại Việt Nam, sinh ra trong 1 gia đình có truyền thống làm nghề y: Ông Lê Đình Thám là ông cố, tốt nghiệp y tại Pháp, hiện được đặt tên đường tại một thành phố của Việt Nam. 1 người khác là ông Lê Đình Quỵ, sinh viên năm 1 tại Đại học Y Hà Nội. Mẹ là sinh viên khóa đầu tiên năm 1955, sau khi giải phóng thủ đô và nguyên Giám đốc Bệnh viện Phụ sản Trung ương, cũng là giáo sư đầu nghành về Nội tiết Sinh sản và Hiếm muộn. 
Với hơn 30 năm kinh nghiệm lâm sàng và nghiên cứu, BS Lan là người được hàng ngàn cặp vợ chồng hiếm muộn tín nhiệm trong hành trình tìm kiếm cơ hội làm cha mẹ. Bà từng giữ chức vụ Phó Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ sinh sản tại Bệnh viện Phụ sản Trung ương, nơi quy tụ những tên tuổi lớn nhất ngành sản. Không chỉ có chuyên môn vững vàng, bà còn đảm nhiệm nhiều vai trò quan trọng như Phó Chủ tịch Chi hội Y học Sinh sản Việt Nam và là thành viên của nhiều tổ chức y khoa uy tín trên thế giới. Bác sĩ Lê Thị Phương Lan tốt nghiệp đại học y khoa chính quy, sau đó hoàn thành chương trình Bác sĩ Chuyên khoa I về Sản phụ khoa tại Đại học Y Hà Nội. Không dừng lại ở đó, bà tiếp tục theo học Thạc sĩ ngành Dân số học tại Đại học Exeter, Vương quốc Anh, và sau đó tiếp tục chương trình Thạc sĩ Mô phôi học lâm sàng tại Đại học Quốc gia Singapore. Chính nền tảng học vấn quốc tế kết hợp với kinh nghiệm thực tiễn trong nhiều năm điều trị lâm sàng giúp bác sĩ Lan có một góc nhìn toàn diện, khoa học và nhân văn về sức khỏe sinh sản nữ giới. Bà đặc biệt am hiểu các kỹ thuật điều trị vô sinh - hiếm muộn hiện đại nhất hiện nay như IUI, IVF, hỗ trợ phôi, tầm soát di truyền tiền làm tổ, và điều trị nội tiết liên quan đến sinh sản. |
Là "bà ngoại Lan" của những cặp vợ chồng vỡ òa hạnh phúc "lần đầu tiên cháu nhìn thấy 2 vạch"
Trước đây, BS Phương Lan từng điều trị cho 1 cặp vợ chồng hiếm muộn gần chục năm. Họ đến Hà Nội từ 1 tỉnh rất xa, đi thăm khám, chữa bệnh tại rất nhiều cơ sở nhưng đều vô vọng. Điều trị vô sinh hiếm muộn tại Việt Nam không được bảo hiểm chi trả. Mỗi lần đến chu kỳ kinh nguyệt là một lần cả 2 vợ chồng lại chuyển từ hi vọng sang thất vọng, buồn bã.
"Lỗi tại cháu", người phụ nữ luôn cảm thấy day dứt, nhận lỗi về mình khi gặp BS Lan. Hành trình tìm con vẫn cứ kiên trì bền bỉ, rồi phải làm thụ tinh ống nghiệm mới có được đứa con mình khao khát mong đợi. "Tôi nhớ sau 3 chu kỳ thì thai đậu và họ mang được đứa con khỏe mạnh về nhà", BS Phương Lan kể. "Khi biết mình có thai, bệnh nhân đã ôm lấy tôi và nói rằng 'lần đầu tiên cháu nhìn thấy 2 vạch'. Câu nói ấy bao nhiêu năm rồi cứ khắc sâu trong đầu tôi, chạm vào tim tôi và để tôi thấy rằng mình yêu nghề và thương bệnh nhân vô cùng"…
Không gian bỗng chốc chìm vào im lặng bởi BS Lan không giấu được xúc động khi nhớ lại, bởi những người lắng nghe cũng nghẹn lại nơi trái tim. Bao bệnh nhân đã đến gặp mình. Mỗi gia đình là một kỷ niệm không thể quên. Niềm vui trong nghề bình dị mà cũng cao cả. Có bao cặp vợ chồng theo bà từ khi thăm khám đến điều trị đến khi mang được con khỏe mạnh trở về. Có cặp vợ chồng trải qua 3 lần đình chỉ thai nghén vì thai bất thường, chỉ đến khi tìm ra lỗi bất thường gen của bố và mẹ, cuối cùng tại Vinmec đã có được đứa con hoàn toàn khỏe mạnh nhờ phương pháp thụ tinh ống nghiệm chọn lọc phôi khỏe mạnh.
Để rồi, ngày hội ngộ bất ngờ như những dịp 27/2, BS Lan hạnh phúc nghe những tiếng gọi bập bẹ thân thương "bà ngoại Lan". Chỉ 3 chữ, đủ làm nên thương hiệu của bà.
Nhưng nỗi buồn, nỗi day dứt cũng không thiếu trong miền ký ức của nữ bác sĩ U70. "Có những người hỏi tôi rằng sao ca này/ca kia thành công mà không chia sẻ? Thật sự tôi không dám khoe. Bởi vì bên cạnh những người điều trị thành công vẫn có người gặp thất bại. Một bên vui đến tột cùng và một bên thì thất vọng đến tột cùng. Trong nghề hiếm muộn, cảm xúc của bác sĩ cũng lên xuống theo bệnh nhân…", BS Lan chia sẻ.
"Phòng Lab kỳ diệu lắm!"
Là một chuyên gia phụ trách quản lý Lab IVF tại Vinmec Times City, phòng xét nghiệm và nuôi cấy phôi đạt tiêu chuẩn quốc tế, BS Lan rút ra 1 câu ngắn gọn: "Phòng Lab kỳ diệu lắm!".
Ở đây, BS Phương Lan cùng đội ngũ của mình hàng ngày được nhìn thấy trứng, con tinh trùng, nhìn thấy nó tạo thành phôi. Cứ thế, phôi phát triển hàng ngày. "Nó cứ như bông hoa ấy, cứ nở nở diệu kỳ lắm". Nhưng nếu ngày hôm sau, phôi không phát triển, hình ảnh không đẹp "tự nhiên mình cũng cảm giác như phôi bị đau".
"Ở phòng Lab chính là tiếp xúc với em bé 'từ giây phút đầu tiên'. Mình được nhìn thấy mầm sống từ ban đầu như thế này, gắn bó biết bao. Phôi phát triển, mình hạnh phúc. Phôi xấu, phôi bất thường không thể không đau". Bước vào phòng Lab, đối với BS Lan là nơi tạo ra con người. Kỹ thuật chỉ là một phần. Đạo đức là phần không thể thiếu. Và niềm tin nữa.
"Đừng nói tôi là 'huyền thoại IVF tại Hà Nội'"…
Nhiều hội nhóm trên mạng xã hội, nơi các mẹ bầu mẹ bỉm bàn luận chia sẻ, BS Lê Thị Phương Lan vốn là cái tên không hề xa lạ. Họ gọi bà là "bà ngoại Lan", thậm chí tôn vinh là "huyền thoại IVF tại Hà Nội", khi có quá nhiều ca bệnh khó, đi khắp nơi khắp chốn thì vẫn tìm được đứa con khỏe mạnh trở về nhà. Đặc biệt, nhiều người kháo nhau, bác sĩ không làm truyền thông nhưng duy trì nhiều năm cảnh gọi điện mỗi 6 giờ sáng, vì lượng bệnh nhân xin gặp đông đảo mỗi ngày.
"Chuyện xếp số đó ngày xưa thôi, giờ không có nữa", BS Lan cười nói. Nhưng chuyện này khiến nữ bác sĩ vui hơn là buồn. Bởi vì, tre già măng mọc. Thế hệ những người như BS Phương Lan già đi thì vẫn có những thế hệ trẻ nối tiếp, tiếp tục sứ mệnh "baby take home".
"Đừng nói tôi là huyền thoại IVF tại Hà Nội", BS Phương Lan vừa nói vừa cười. Sự yêu mến mọi người dành cho mình, BS Lan cảm thấy vui mừng, tự hào, thêm yêu nghề, say mê công việc hơn. "Nhưng nói từ 'huyền thoại' thì đặt gánh nặng trên vai lắm! Bởi vì mình sẽ phải làm thế nào để tốt hơn nữa? Với bệnh nhân chưa thành công, mình có thể làm cái gì cho họ? Mong sao mọi người nhìn nhận tôi là bác sĩ giàu kinh nghiệm, tôi thấy thích hơn", BS Lan chia sẻ. Điều này đặc biệt đúng trong lĩnh vực y khoa, trong điều trị vô sinh hiếm muộn, khi càng ngày người ta càng phát hiện ra điều mới, phải liên tục học hành trau dồi.
67 tuổi, BS Phương Lan vẫn làm công việc chuyên môn, say sưa trong phòng Lab ngắm nhìn những mầm sống với niềm hi vọng chứa chan. 67 tuổi, nữ bác sĩ ấy vẫn giảng dạy, đi báo cáo khoa học. Thời gian này, bà đang đi sâu vào nghiên cứu rất nhiều các trường hợp bảo tồn sinh sản cho phụ nữ trẻ bị ung thư ngực. Bà cũng đang đi học vẽ để có sức khỏe tốt hơn và như một cách relax, tiếp tục với đam mê chữa bệnh cứu người…
Tuấn Minh - Ảnh, clip: Như Hoàn
