Tiến độ thi công và thực trạng bàn giao mặt bằng
Báo cáo của Ban QLDA4 cho biết, đến tháng 9/2025, khối lượng thi công của ba gói thầu chính đều đạt trên 90%. Cụ thể, gói XD01 (Km0+00 – Km14+00) đã hoàn thiện gần 11,7 km/12,357 km, đạt 94,66%. Phần còn lại chủ yếu vướng mặt bằng tại các đoạn Km3+833 – Km4+282, Km12+980 – Km13+100 và Km13+340 – Km13+370, với tổng chiều dài 597m.
Trong khi đó, gói XD02 đã đưa cầu vượt đường sắt Km2+415 vào khai thác từ tháng 5/2025 và hoàn thành phần chính cầu Đậu tại Km3+701, song vẫn chưa thể thi công đoạn cuối dài hơn 23m do vướng giải tỏa.
Đáng chú ý, gói XD03 (Km14+00 – Km27+00 và Km33+036 – Km33+225) cũng đạt tới 92,43% khối lượng, nhiều đoạn đã rải thảm bê tông nhựa. Một số hạng mục phụ trợ như rãnh thoát nước, nền móng vẫn đang triển khai tại các vị trí mới được bàn giao. Đây là gói thầu được gia hạn ngắn nhất, chỉ đến ngày 30/9/2025, nên việc chậm bàn giao mặt bằng ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng hoàn thành đúng tiến độ.
Thực tế cho thấy, công tác giải phóng mặt bằng là điểm nghẽn lớn nhất. Tại huyện Diễn Châu (cũ) vẫn còn 0,471 km chưa bàn giao (tỷ lệ 2,53%), trong khi tại huyện Yên Thành (cũ) còn 0,132 km (tỷ lệ 1,09%). Điều đáng nói là trong hơn 4 tháng qua, tại huyện Diễn Châu (cũ) chỉ mới bàn giao thêm được 47m. Ban QLDA4 khẳng định, khối lượng còn lại tuy nhỏ nhưng nằm ở các vị trí trọng yếu, nếu không xử lý dứt điểm sẽ không thể khép kín toàn bộ tuyến.
Năm 2025, dự án được giao kế hoạch vốn 267,650 tỷ đồng (trong đó có 70,913 tỷ đồng vốn kéo dài từ 2024). Đến nay, giá trị sản lượng lũy kế đạt 145,776 tỷ đồng, trong đó chi phí xây lắp, tư vấn, quản lý dự án và khác là 104,186 tỷ đồng, chi phí giải phóng mặt bằng 41,590 tỷ đồng. Giá trị giải ngân đạt 104,513 tỷ đồng, còn 2,798 tỷ đồng khối lượng hoàn thành chưa giải ngân.
Khó khăn, giải pháp và mục tiêu hoàn thành dự án
Theo Ban QLDA4, nguyên nhân chính khiến tiến độ bị ảnh hưởng là việc giải phóng mặt bằng kéo dài, khiến nhà thầu buộc phải thi công cầm chừng, không thể triển khai liên tục. Bên cạnh đó, thời tiết bất lợi với những đợt mưa lớn từ 16 đến 20/8 và ảnh hưởng của các cơn bão số 5, số 6 trong tháng 8 vừa qua cũng gây gián đoạn. Những yếu tố này cộng hưởng khiến nhiều đoạn tuyến dù đã có mặt bằng lại bị chậm triển khai, làm phát sinh nhu cầu gia hạn hợp đồng.
Trước tình hình này, Ban QLDA4 đã chủ động phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương. Riêng tại xã Vân Tụ (huyện Yên Thành cũ), chính quyền đã tiến hành cưỡng chế, bàn giao thêm được 571m mặt bằng trong tháng 8 và 9. UBND tỉnh Nghệ An cũng đã có Văn bản số 9219/UBND-CN ngày 8/9/2025, yêu cầu UBND các xã Diễn Châu, Minh Châu, Hợp Minh và Vân Tụ phải hoàn tất cưỡng chế, bàn giao toàn bộ diện tích còn lại trước ngày 20/9/2025, nếu không sẽ chịu trách nhiệm trước UBND tỉnh và Chủ tịch UBND tỉnh.
Với khối lượng thi công đã đạt trên 90% và phần việc còn lại chủ yếu phụ thuộc vào giải phóng mặt bằng, Ban QLDA4 khẳng định nếu địa phương bàn giao toàn bộ trong tháng 10/2025, dự án có thể hoàn thành trong năm nay. Chính vì vậy, Ban đề nghị Cục Đường bộ Việt Nam báo cáo Bộ Xây dựng cho phép gia hạn cả ba gói thầu đến 31/12/2025. Đây được xem là giải pháp cần thiết để đảm bảo khép kín toàn tuyến QL7 đoạn Km0–Km36, khắc phục triệt để các điểm sụt trượt do bão lũ, đồng thời nâng cao năng lực vận tải, đáp ứng yêu cầu phát triển hạ tầng giao thông của tỉnh Nghệ An.
Dự án nâng cấp Quốc lộ 7, được Bộ GTVT phê duyệt tháng 3/2022 với tổng vốn hơn 1.300 tỷ đồng và khởi công từ tháng 9/2022, dù đã qua nhiều lần gia hạn (mới nhất đến tháng 7/2025) nhưng vẫn chậm tiến độ, khối lượng thi công mới đạt 78,2%, vốn giải ngân gần 89%, trong khi nhiều đoạn đường còn dang dở, gây khó khăn đi lại cho người dân và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.
Phan Huy
