Khi ngoài kia người ta đếm ngược chờ năm mới, bên trong Khoa Hồi sức tích cực, các bác sĩ lại đếm từng hơi thở. Không có tiếng chúc tụng rộn ràng. Chỉ có tiếng máy thở, tiếng chuông báo động và ánh đèn trắng lạnh lẽo hắt xuống gương mặt những người đang giành giật sự sống.
Với BS Hoàng Huy Long, Khoa Hồi sức tích cực (Bệnh viện 71), Tết không phải là kỳ nghỉ. Tết là một ca trực kéo dài hơn bình thường – bởi sinh tử không chờ sang năm mới. Nhưng cuộc chiến của anh không chỉ nằm trong bốn bức tường bệnh viện.
Tết trong phòng hồi sức: Khi niềm vui phải đứng sau sự sống
Ở đây, bệnh nhân đều là những trường hợp nặng. Ranh giới giữa sống và chết vốn đã mong manh, vào dịp Tết lại càng áp lực hơn.
“Không ai muốn nằm viện ngày Tết. Nhưng với bệnh nhân hồi sức, đó là điều bất khả kháng”, anh chia sẻ.
Các bác sĩ luôn nỗ lực tối đa để những người đủ điều kiện có thể về sum họp với gia đình. Thế nhưng thực tế, số ca nặng phải ở lại vẫn rất nhiều.
Đêm Giao thừa, khi pháo hoa rực sáng bầu trời, trong phòng hồi sức chỉ có tiếng máy móc đều đặn và chuông báo động vang lên liên hồi. Giữa guồng quay ấy, “Tết” đôi khi chỉ là bát mì tôm ăn vội hay cái bắt tay chúc mừng năm mới nhanh chóng của Ban Giám đốc bệnh viện.
“Đó là sự an ủi lớn nhất, là hơi ấm để anh em vững tay chèo nơi đầu sóng ngọn gió”, BS Long nói.
Bác sĩ “buộc” phải bước vào mạng xã hội
Giữa lúc nhiều người chọn tránh xa không gian mạng vì sợ thị phi, BS Hoàng Huy Long lại chủ động xuất hiện trên TikTok, Facebook. Không phải để xây dựng hình ảnh, càng không để bán hàng.
Anh bước vào “trận địa” ấy vì một lý do khác: tin giả y khoa đang lan nhanh hơn cả dịch bệnh.
Theo anh, ngày càng nhiều người không được đào tạo bài bản về y khoa nhưng vẫn tự tin chia sẻ thông tin sức khỏe thiếu kiểm chứng, thậm chí sai lệch. Những video nói năng lưu loát, những bài viết hứa hẹn “khỏi bệnh không cần thuốc”, “thải độc trong 7 ngày”… thu hút hàng triệu lượt xem.
“Người dân không có chuyên môn để phân biệt đúng – sai. Nếu bác sĩ thực thụ im lặng, tin giả sẽ chiếm chỗ”, anh thẳng thắn.
Tuy nhiên, việc lên tiếng không hề dễ dàng.
Áp lực đầu tiên đến từ chính môi trường nghề nghiệp: “Làm bác sĩ thì lo chuyên môn đi, lên mạng làm gì?”.
Áp lực thứ hai là ranh giới pháp lý và đạo đức. Chỉ một câu nói thiếu ngữ cảnh, một nội dung chưa đủ chặt chẽ, uy tín gây dựng hàng chục năm có thể bị ảnh hưởng.
Và còn áp lực thời gian: vừa trực cấp cứu, vừa khám bệnh, vừa làm nội dung. Nhưng theo anh, im lặng còn nguy hiểm hơn.
Khi người dân lạc giữa ma trận thông tin, họ có thể đánh đổi sức khỏe, thậm chí tính mạng, cho những lời quảng cáo đường mật
Không mở giỏ hàng, không đổi uy tín lấy doanh thu
Giữa thời đại “bác sĩ TikTok” có thể kiếm tiền từ mỗi video, BS Long chọn một nguyên tắc rõ ràng: không kinh doanh.
Dù có lượng người theo trên trang lên tới 20.5K, anh không quảng cáo thực phẩm chức năng, không bán thuốc, không nhận hợp tác thương mại.
“Thực phẩm chức năng không xấu. Nhưng khi bị biến tướng để trục lợi trên nỗi đau của người bệnh thì không thể chấp nhận. Nếu tôi bán hàng, y đức của tôi sẽ bị đặt dưới những con số doanh thu”, bác sĩ Long hay.
Theo anh, uy tín của một bác sĩ là tài sản vô giá – và một khi đã đánh đổi, sẽ không thể lấy lại.
Ca cấp cứu mùng 1 Tết và lời cảnh tỉnh
BS Long kể về một ca bệnh mùng 1 Tết năm trước: một cụ bà nhập viện trong tình trạng hôn mê sâu do tăng đường huyết.
Nguyên nhân không phải vì thiếu thuốc, mà vì sự chủ quan. Dịp Tết, con cháu biếu nhiều yến, bánh kẹo ngọt. Cụ ăn nhiều hơn bình thường nhưng không điều chỉnh thuốc, lại ngại đi khám vì “đầu năm ai đi bệnh viện”.
Kết quả là một cái Tết bắt đầu bằng phòng cấp cứu.
“Đừng để niềm vui ngày Tết trở thành nỗi đau của gia đình. Bệnh tật không có ngày nghỉ, và y tế không có sự may rủi”, anh nhắn nhủ.
Bước sang năm mới, anh mong người dân quan tâm đến sức khỏe một cách khoa học hơn. Và anh cũng hy vọng nhiều bác sĩ trẻ sẽ mạnh dạn bước ra không gian mạng, dùng chuyên môn của mình để tạo “vaccine” chống lại tin giả.
Bởi nếu người có kiến thức chọn im lặng, sự thật sẽ không đủ sức cạnh tranh với những lời hứa ngọt ngào.
Ngọc Minh
