“Mạch dẫn” tạo đà tăng trưởng kinh tế 2 con số

Thời gian qua, Chính phủ liên tục nhấn mạnh yêu cầu đẩy mạnh cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư kinh doanh và tăng cường phân quyền, phân cấp. Đây không còn là nhiệm vụ cải cách thông thường mà trở thành yêu cầu cấp thiết, gắn trực tiếp với mục tiêu thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Những yêu cầu cải cách, cắt giảm thủ tục lần này được triển khai theo tinh thần “làm ngay, làm thực chất, đo đếm được hiệu quả”. Trọng tâm không chỉ là cắt giảm số lượng thủ tục mà hướng đến giảm chi phí tuân thủ, rút ngắn thời gian xử lý, tạo thuận lợi thực sự cho người dân và doanh nghiệp.

Trong nỗ lực đẩy mạnh cải cách hành chính, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang triển khai hàng loạt giải pháp cắt giảm, đơn giản hóa và phân cấp thủ tục hành chính, qua đó không chỉ đáp ứng mà còn vượt chỉ tiêu yêu cầu của Trung ương và Chính phủ.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường là một trong những điểm sáng tiêu biểu khi hoàn thành sớm và vượt toàn bộ các chỉ tiêu cải cách hành chính được giao.

Giữa dòng chảy của thời đại và kỷ nguyên vươn mình, Bộ Nông nghiệp và Môi trường nổi lên là một trong những điểm sáng tiêu biểu khi hoàn thành sớm và vượt toàn bộ các chỉ tiêu cải cách được giao.

Trao đổi với PV Đời sống & Pháp luật, ông Phan Tuấn Hùng, Vụ trưởng Vụ Pháp chế, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, ngay sau khi có chỉ đạo của Trung ương và Chính phủ, Ban Thường vụ Đảng ủy Bộ, lãnh đạo Bộ đã nhanh chóng vào cuộc, trực tiếp chỉ đạo các đơn vị chức năng tập trung rà soát, xây dựng phương án cải cách với yêu cầu cao và tiến độ gấp.

Trên cơ sở đó, các đơn vị trong Bộ đã khẩn trương tổ chức rà soát toàn diện, tập trung vào những nội dung cốt lõi: cắt giảm ngành, nghề kinh doanh có điều kiện; loại bỏ các điều kiện đầu tư kinh doanh không cần thiết; rút ngắn thời gian, giảm chi phí thực hiện thủ tục hành chính; đồng thời, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền trong giải quyết thủ tục.

 

Đến nay, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã cắt giảm được 8.760 ngày đạt tỷ lệ 52,56% thời gian giải quyết thủ tục hành chính, 5.085 nghìn tỷ đồng đạt tỷ lệ 52,41% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính so với năm 2024. Tổng số điều ĐKKD thuộc ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện theo Luật Đầu tư đề xuất cắt giảm, đơn giản hoá là 276/845, đạt tỷ lệ 32,66% trên tổng số quy định ĐKKD.

Ông Phan Tuấn Hùng, Vụ trưởng Vụ Pháp chế, Bộ Nông nghiệp và Môi trường

Theo yêu cầu tại Kết luận số 18-KL/TW của Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV và Nghị quyết số 89/NQ-CP của Chính phủ, các bộ, ngành phải đẩy mạnh phân cấp, bảo đảm cấp bộ chỉ thực hiện tối đa 30% tổng số thủ tục hành chính.

Trên cơ sở kết quả rà soát, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã đề xuất phân cấp 61 thủ tục hành chính từ cấp bộ về cho chính quyền địa phương, đồng thời bãi bỏ 83 thủ tục hành chính không còn phù hợp.

Để thực thi phương án cắt giảm, phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã tổ chức xây dựng 02 dự thảo Nghị quyết trình Chính phủ và xây dựng 01 Thông tư để điều chỉnh 13 luật, hơn 40 nghị định và hơn 60 thông tư có liên quan.

Theo văn bản quy phạm pháp luật nêu trên, sẽ có 121 thủ tục hành chính và 29 điều kiện kinh doanh được cắt giảm, đơn giản hóa.

Đến nay, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã cắt giảm được 8.760 ngày đạt tỷ lệ 52,56% thời gian giải quyết thủ tục hành chính, 5.085 nghìn tỷ đồng đạt tỷ lệ 52,41% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính so với năm 2024

Tính đến 15/4/2026, tổng số thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý của Bộ là 636, trong đó số thủ tục hành chính cấp Bộ là 297. Sau khi cắt giảm, phân quyền phân cấp, số thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền quản lý của Bộ là 547, số thủ tục hành chính do Bộ giải quyết là 135 đạt tỷ lệ 24,68%.

Việc ban hành văn bản quy phạm pháp luật lần này tiếp tục cắt giảm sâu hơn, nhiều hơn so với phương án trước đó đã báo cáo Thủ tướng Chính phủ và gửi Bộ Tư pháp, Nhiều thủ tục hành chính liên quan đến cấp lại giấy phép được đề xuất loại bỏ, đồng thời đơn giản hóa các quy định về nhập khẩu, như đối với cây mang theo bầu đất… nhằm giảm bớt rào cản cho hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Theo ông Phan Tuấn Hùng, trước khối lượng công việc “khổng lồ” này, áp lực lớn nhất của đợt cải cách lần này là chỉ tiêu cao trong khi thời gian triển khai rất ngắn.

Chính phủ yêu cầu các Bộ, ngành phải cắt giảm tối thiểu 30% ngành nghề kinh doanh có điều kiện; giảm 50% thời gian giải quyết và 50% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính so với năm 2024; đồng thời đẩy mạnh phân cấp để cấp bộ chỉ thực hiện không quá 30% tổng số thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý.

Trong bối cảnh ngành Nông nghiệp Môi trường đang đẩy mạnh tái cơ cấu, nâng cao giá trị gia tăng và hội nhập sâu rộng, những cải cách hành chính này được kỳ vọng sẽ góp phần tháo gỡ “điểm nghẽn,” tạo động lực thúc đẩy sản xuất, kinh doanh, đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh của toàn ngành

Tuy nhiên, nhờ sự chỉ đạo quyết liệt của lãnh đạo Bộ và sự vào cuộc khẩn trương, trách nhiệm của các đơn vị, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã sớm hoàn thành việc rà soát và đưa ra phương án cắt giảm với những con số ấn tượng như: cắt giảm, đơn giản hóa 17/40 ngành, nghề kinh doanh có điều kiện, chiếm 37,5%; 121 thủ tục hành chính và 29 điều kiện kinh doanh được cắt giảm, đơn giản hóa, đạt tỷ lệ cắt giảm 52,56% thời gian giải quyết thủ tục hành chính và 52,41% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính so với năm 2024; phân quyền, phân cấp 63 thủ tục hành chính của Bộ cho địa phương, giảm thủ tục hành chính của Bộ giải quyết xuống còn 135, tương đương 24,68% tổng số thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý.

Với những kết quả này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường được Chính phủ biểu dương vì đã hoàn thành rà soát, đề xuất phương án trước thời hạn và đạt, vượt tất cả các chỉ tiêu theo yêu cầu.

 

Điểm đáng chú ý trong đợt cải cách lần này không chỉ nằm ở các con số mà ở cách tiếp cận thực chất, đi thẳng vào các nút thắt tồn tại nhiều năm.

Ông Phan Tuấn Hùng, Vụ trưởng Vụ Pháp chế, Bộ Nông nghiệp và Môi trường

Một trong những điểm cải cách đáng chú ý là việc bãi bỏ thủ tục “cấp lại giấy phép môi trường” để thực hiện thống nhất theo hai hình thức “cấp giấy phép môi trường” và “điều chỉnh giấy phép môi trường”. Đây được xem là bước cải cách theo hướng thực chất, không chỉ giảm bớt khâu trung gian trong giải quyết hồ sơ mà còn góp phần tháo gỡ những bất cập phát sinh trong quá trình thực thi thời gian qua.

Trên thực tế, nhiều doanh nghiệp phản ánh việc tồn tại thêm thủ tục “cấp lại giấy phép môi trường” khiến quá trình xử lý hồ sơ trở nên chồng chéo, phát sinh thêm thời gian và chi phí tuân thủ, đặc biệt trong các trường hợp thay đổi thông tin hoặc điều chỉnh nội dung không quá phức tạp.

Các doanh nghiệp cho rằng, chỉ cần rút ngắn được vài ngày xử lý hồ sơ cũng có thể giúp giảm đáng kể chi phí vận hành, lưu kho, chậm tiến độ dự án hoặc nguy cơ đứt gãy hợp đồng. Vì vậy, việc bãi bỏ thủ tục không cần thiết không chỉ mang ý nghĩa cải cách hành chính đơn thuần mà còn tác động trực tiếp tới môi trường đầu tư kinh doanh.

Việc cắt giảm lần này được thực hiện theo tinh thần chuyển mạnh từ “tiền kiểm” sang “hậu kiểm”. Theo đó, cùng với việc bãi bỏ các thủ tục cấp phép, các bộ, ngành phải xây dựng hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn rõ ràng để người dân, doanh nghiệp tự quyết định hoạt động đầu tư kinh doanh khi đáp ứng đủ điều kiện.

Cơ chế mới yêu cầu doanh nghiệp thực hiện thông báo tới cơ quan quản lý, sau đó cơ quan nhà nước sẽ thực hiện “hậu kiểm”. Đồng thời, trách nhiệm tuân thủ pháp luật của doanh nghiệp được nâng cao, đi kèm với chế tài xử lý nghiêm đối với các hành vi vi phạm”, ông Hùng cho hay.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã mạnh dạn phân cấp cho chính quyền địa phương thực hiện việc cấp các loại giấy chứng nhận, xác nhận điều kiện an toàn đối với hàng hóa xuất nhập khẩu

Phân cấp, phân quyền mạnh mẽ, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ

Có thể thấy, việc cắt giảm, đơn giản hóa và phân cấp thủ tục hành chính không chỉ là yêu cầu mang tính kỹ thuật mà còn là bước chuyển quan trọng trong tư duy quản lý. Từ mô hình tập trung, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang từng bước chuyển sang phân quyền mạnh mẽ, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.

Trong bối cảnh ngành Nông nghiệp Môi trường đang đẩy mạnh tái cơ cấu, nâng cao giá trị gia tăng và hội nhập sâu rộng, những cải cách hành chính này được kỳ vọng sẽ góp phần tháo gỡ “điểm nghẽn,” tạo động lực thúc đẩy sản xuất, kinh doanh, đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh của toàn ngành.

Với những kết quả bước đầu đạt được, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang cho thấy quyết tâm lớn trong cải cách thể chế, hướng tới nền hành chính hiện đại, minh bạch và hiệu quả, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Ông Phan Tuấn Hùng, Vụ trưởng Vụ Pháp chế, Bộ Nông nghiệp và Môi trường: “Như Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã nhấn mạnh, cắt giảm và đơn giản hóa thủ tục hành chính là giải pháp nhanh nhất, trực tiếp nhất để hoàn thiện thể chế, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Việc tinh gọn thủ tục không chỉ giúp người dân, doanh nghiệp giảm đáng kể thời gian, chi phí tuân thủ mà còn góp phần loại bỏ các rào cản, điểm nghẽn trong hoạt động sản xuất, đầu tư, kinh doanh. Qua đó, khơi thông nguồn lực xã hội, thúc đẩy tăng trưởng và tạo nền tảng quan trọng để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số trong giai đoạn tới”.