Tháng 6/2020, trong một chuyến công tác tới Hải Nam, một người đàn ông họ Cận ở Bắc Kinh, Trung Quốc, không ngờ rằng một quyết định mua sắm tưởng chừng vô hại lại trở thành khởi đầu cho chuỗi rắc rối pháp lý kéo dài suốt nhiều năm sau đó.
Theo The Paper, trong thời gian lưu trú tại Hải Nam, anh Cận tham dự một bữa tiệc và tình cờ quen biết doanh nhân họ La. Sau cuộc gặp gỡ, người này mời anh Cận tới thăm biệt thự riêng. Tại đây, vị khách đến từ Bắc Kinh nhanh chóng bị choáng ngợp trước không gian nội thất sang trọng, những món đồ bài trí đắt đỏ mang đậm phong cách xa hoa.
Trong lúc tham quan ngôi nhà, anh Cận đặc biệt chú ý tới một tác phẩm điêu khắc được đặt trang trọng trong phòng khách. Tác phẩm này được làm từ vỏ trai khổng lồ, bề mặt được chạm khắc tinh xảo, mang vẻ đẹp độc đáo và được gia chủ coi là vật phẩm phong thủy “chiêu tài, hút lộc”. Nhận thấy sự quan tâm rõ rệt của vị khách, anh La tiết lộ rằng mình vẫn còn một số vỏ trai tương tự, có thể bán lại nếu anh Cận có nhu cầu.
Đề nghị này nhanh chóng thu hút sự chú ý của người đàn ông đến từ Bắc Kinh. Sau đó, anh La mở két sắt, lấy ra tổng cộng 10 vỏ trai khổng lồ được bảo quản cẩn thận. Sau khi cân nhắc, anh Cận lựa chọn mua 3 chiếc có kích thước từ 0,7m - 1m, gồm 2 vỏ còn nguyên trạng và 1 vỏ đã được chạm khắc thủ công với giá hơn 260.000 NDT ( hơn 969 triệu đồng).
Kết thúc chuyến công tác, anh Cận mang toàn bộ số vỏ trai này về Bắc Kinh. Tại nhà riêng ở quận Thông Châu, người đàn ông đặt tác phẩm điêu khắc từ vỏ trai ở vị trí dễ thấy nhất trong phòng khách. Hai vỏ trai còn lại được anh để trong phòng của các con để làm đồ trang trí.
Theo thời gian, những món đồ này trở thành “điểm nhấn” mỗi khi gia đình anh Cận có khách. Mỗi lần bạn bè, họ hàng tới chơi, người đàn ông đều mang các vỏ trai ra giới thiệu là vật phong thủy của gia đình.
Tuy nhiên khoảng 3 năm sau đó, chính những món đồ từng được xem là biểu tượng của sự may mắn lại trở thành bằng chứng khiến anh Cận vướng vào vòng lao lý.
Tháng 8/2023, Cục Công an Bắc Kinh nhận được đơn tố giác nặc danh, phản ánh việc có người tại khu vực quận Thông Châu mua bán, tàng trữ trái phép các sản phẩm có nguồn gốc từ loài động vật nguy cấp. Sau khi tiến hành xác minh, lực lượng chức năng nhanh chóng xác định nghi phạm chính là anh Cận.
Trong quá trình khám xét nơi ở của người đàn ông này, cảnh sát phát hiện 1 tác phẩm điêu khắc từ vỏ trai được trưng bày nổi bật trong phòng khách, cùng 2 vỏ trai nguyên bản có kích thước lớn, hình dáng đặc biệt trong phòng của các con.
Trước các chứng cứ thu thập được, anh Cận thừa nhận đã mua 3 vỏ trai này từ người bạn họ La trong chuyến công tác tới Hải Nam vào năm 2020. Từ lời khai của anh Cận, cảnh sát tiếp tục mở rộng điều tra và nhanh chóng bắt giữ doanh nhân họ La để phục vụ công tác làm rõ vụ việc.
Trong quá trình lấy lời khai, anh La khai nhận đã mua số lượng lớn vỏ trai thông qua mạng Internet từ một người họ Trịnh, sau đó mang về gia công, chạm khắc và bán lại với giá cao nhằm kiếm lợi nhuận. Không lâu sau, đối tượng họ Trịnh cũng bị lực lượng chức năng bắt giữ.
Theo kết quả giám định chuyên môn, số vỏ trai mà 3 đối tượng trên mua bán chính là vỏ của trai tai tượng – loài nhuyễn thể lớn nhất thế giới hiện nay. Trai tai tượng có thể đạt chiều dài hơn 1m, trọng lượng vượt quá 200 kg. Do kích thước khổng lồ và vẻ ngoài bắt mắt, vỏ của loài này thường bị săn lùng để làm đồ trang trí hoặc chạm khắc nghệ thuật.
Tuy nhiên, trai tai tượng là loài sinh vật biển có vai trò quan trọng đối với hệ sinh thái rạn san hô. Việc khai thác quá mức trong thời gian dài đã khiến số lượng của chúng suy giảm nghiêm trọng. Tại Trung Quốc, trai tai tượng được xếp vào danh sách động vật hoang dã quý hiếm, được bảo vệ nghiêm ngặt theo quy định pháp luật. Mọi hành vi săn bắt, mua bán, vận chuyển và tàng trữ các sản phẩm từ loài này đều có thể bị xử lý hình sự.
Với hành vi liên quan đến việc mua bán và tàng trữ sản phẩm từ loài động vật nguy cấp, cả 3 đối tượng gồm anh Cận, anh La và anh Trịnh đều phải đối mặt với các chế tài nghiêm khắc theo quy định của pháp luật Trung Quốc. Vụ việc được xem là lời cảnh báo đối với những cá nhân vẫn còn coi nhẹ quy định bảo vệ động vật hoang dã, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc nâng cao nhận thức cộng đồng trong công tác bảo tồn đa dạng sinh học.
Ánh Lê (Theo The Paper)
