Có lẽ nhiều người sẽ nghĩ tôi vô tâm khi quyết định cho người giúp việc nghỉ việc sau gần 6 năm gắn bó với gia đình. Nhưng lúc ấy, tôi thật sự tin mình đang làm điều đúng. Con trai đã vào lớp 1, đi học cả ngày, buổi chiều có ông bà nội đón về, tối lại có đủ bố mẹ ở nhà. Tôi nghĩ con không còn cần một người chăm sóc sát sao như trước nữa.
Hơn nữa, cô Lan cũng nhiều lần nhắc mẹ già ở quê sức khỏe yếu, bà muốn về phụng dưỡng. Tôi và chồng bàn bạc rất lâu rồi mới nói chuyện với cô. Cô cười hiền, bảo: "Con lớn rồi, cô cũng yên tâm." Hôm thu dọn hành lý, con trai tôi còn hí hửng giúp cô gấp quần áo, xách chiếc túi nhỏ ra tận cửa. Nhìn cảnh ấy, tôi thở phào vì cứ nghĩ con đã đủ lớn để hiểu chuyện chia tay là điều bình thường trong cuộc sống.
Thực ra, cô Lan đến với gia đình tôi khi con chưa được môt tuổi. Hết thời gian nghỉ thai sản, tôi lao vào công việc, chồng cũng thường xuyên đi công tác. Những năm đầu đời của con, ban ngày gần như chỉ có cô ở bên. Cô cho con ăn, ru con ngủ, dỗ dành mỗi lần con sốt, kiên nhẫn ngồi hàng giờ tập con nói từng chữ đầu tiên. Tôi chưa bao giờ coi cô như người ngoài, nhưng cũng chưa từng nghĩ tình cảm giữa cô và con lại sâu đậm đến vậy. Tôi vẫn tin rằng chỉ cần bố mẹ dành thời gian cho con mỗi tối, cuối tuần đưa con đi chơi, ôm con ngủ, thì tình cảm ấy sẽ đủ để bù đắp. Tôi chưa từng ghen với cô, chỉ đơn giản nghĩ trẻ con rồi sẽ lớn, sẽ nhanh quên.
Mọi chuyện tưởng như đã khép lại rất nhẹ nhàng cho đến tối hôm cô Lan về quê. Hai vợ chồng bận tiếp khách nên chẳng để ý nhiều đến con. Khoảng gần nửa đêm, điện thoại báo camera phòng khách phát hiện chuyển động. Tôi mở lên chỉ để kiểm tra cửa nẻo vì tưởng mình quên khóa. Trên màn hình hiện ra bóng dáng con trai mặc nguyên bộ đồ ngủ, ôm chiếc gối nhỏ, lững thững bước ra phòng khách. Thằng bé đứng rất lâu trước cửa chính, nhìn chằm chằm như đang chờ ai. Rồi nó kéo chiếc ghế nhỏ lại gần, cố với tay mở khóa nhưng không tới. Sau vài lần bất thành, con ngồi bệt xuống nền nhà, ôm đầu gối im lặng. Tôi bắt đầu thấy bất an, nhưng điều xảy ra sau đó mới khiến tôi chết lặng.
Camera có ghi âm nên tôi nghe rất rõ từng câu con nói. Giọng thằng bé nhỏ xíu, ngắt quãng vì nghẹn: "Mẹ Lan ơi... con quên ôm mẹ thêm một cái." Rồi con lục trong túi áo ngủ, lấy ra một chiếc ô tô đồ chơi đã cũ, đặt trước mặt và thì thầm: "Con định tặng mẹ mà quên mất... Mai mẹ nhớ về nhé."
Con không khóc thành tiếng, chỉ liên tục lấy tay quệt nước mắt rồi ôm chặt món đồ chơi vào ngực. Có lúc con còn quay đầu nhìn về phía cửa, như tin rằng chỉ cần chờ thêm một chút, người vừa rời đi buổi chiều sẽ lại bước vào nhà. Tôi ngồi trước màn hình mà nước mắt cứ thế rơi. Trong suy nghĩ của một đứa trẻ, hóa ra sự gắn bó chẳng cần chung huyết thống. Người đã ở bên con suốt tuổi thơ cũng có thể trở thành một người mẹ theo cách rất riêng.
Tôi đánh thức chồng dậy để xem lại đoạn camera. Cả hai vợ chồng gần như không nói với nhau câu nào. Đến khi nghe con lí nhí gọi hai tiếng "mẹ Lan", chồng tôi quay mặt đi lau nước mắt. Anh vốn là người ít bộc lộ cảm xúc, vậy mà hôm ấy chỉ ngồi lặng rất lâu rồi bảo: "Mình đã quá vô tâm."
Sáng hôm sau, tôi gọi điện cho cô Lan hỏi đã về đến quê chưa. Không ngờ vừa nghe giọng tôi, cô đã khóc. Cô bảo tối qua về nhà cứ mở điện thoại xem lại ảnh của con, ngủ không được vì nhớ. Cô còn thú nhận lúc xe chạy khỏi đầu ngõ, cô phải ngoảnh mặt đi vì sợ con nhìn thấy mình khóc sẽ chạy theo. Nghe đến đó, tôi càng thấy sống mũi cay xè.
Cuối tuần ấy, cả nhà quyết định lái xe về quê thăm cô. Vừa nhìn thấy cô đứng ngoài sân, con trai tôi lao xuống xe, chạy một mạch đến ôm chặt lấy cô rồi khóc nức nở. Điều khiến tôi nghẹn nhất là con không hề trách bố mẹ. Con chỉ ngước lên hỏi rất ngây thơ: "Bao giờ mẹ Lan lại về nhà mình?" Tôi không biết trả lời thế nào. Cô Lan xoa đầu con rồi bảo: "Con lớn rồi, phải ngoan với bố mẹ. Nhớ cô thì gọi điện cho cô." Nhưng tôi nhìn ánh mắt đỏ hoe của cô và biết cả hai đều đang cố gắng mạnh mẽ trước mặt đứa trẻ.
Sau hôm ấy, tôi và chồng thống nhất sẽ không cắt đứt mối liên hệ với cô chỉ vì quan hệ chủ - người làm đã kết thúc. Mỗi cuối tuần rảnh, chúng tôi đều gọi video để con nói chuyện với cô. Thi thoảng cô lên thành phố chơi vài ngày, cả nhà lại quây quần ăn cơm như trước. Có lần tôi hỏi con: "Con yêu mẹ hay yêu mẹ Lan hơn?" Thằng bé ngẫm nghĩ rồi đáp rất hồn nhiên: "Con yêu cả hai. Mẹ sinh con, còn mẹ Lan chăm con lớn." Câu trả lời đơn giản ấy khiến tôi nhận ra chính người lớn mới hay tự đặt ra những ranh giới mà trẻ con thì không.
Đến bây giờ, mỗi lần xem lại đoạn camera đêm hôm ấy, tôi vẫn không cầm được nước mắt. Tôi từng nghĩ chỉ cần trả đủ lương, đối xử tử tế và nói lời cảm ơn khi người giúp việc nghỉ là mọi chuyện sẽ kết thúc. Nhưng hóa ra, có những mối quan hệ không thể đo bằng hợp đồng hay tiền bạc. Một người giúp việc có thể rời khỏi căn nhà bằng một quyết định của chủ nhà, nhưng nếu họ đã thật lòng yêu thương một đứa trẻ, họ sẽ mãi ở lại trong trái tim đứa trẻ ấy. Và tôi cũng biết ơn vì những năm tháng đầu đời của con, gia đình mình đã gặp được một người tử tế như cô Lan.
(Tâm sự của độc giả)
Kim Tiền
