LTS: Thời gian qua, hàng giả, hàng kém chất lượng không còn ẩn mình nơi vỉa hè, “chợ cóc”, mà đã khoác áo thương hiệu, len lỏi vào từng bữa ăn, làn da, cũng như sức khỏe của người dân. Phía sau đó, là những “đại công xưởng” hoạt động tinh vi, thu lợi bất chính khổng lồ.
Nhìn lại các vụ án lớn được triệt phá thời gian qua, có thể thấy một điểm chung rõ nét, hàng giả không còn là hành vi manh mún, mà đã trở thành tội phạm kinh tế có tổ chức, gắn với gian lận thương mại, trốn thuế, thậm chí rửa tiền. Trước thực tế đó, lực lượng Công an đã chủ động chuyển hướng đấu tranh, không chỉ xử lý phần ngọn là hàng hóa vi phạm, mà tập trung đánh vào “đầu não” sản xuất, dòng tiền và hệ thống phân phối. Những chiến công trong cuộc chiến chống hàng giả, hàng kém chất lượng không chỉ góp phần làm trong sạch thị trường, mà còn khẳng định vai trò nòng cốt của lực lượng Công an trong việc bảo vệ sức khỏe, quyền lợi chính đáng của người dân.
Tuyến bài “Chuyện về những “cuộc chiến không tiếng súng”: Phanh phui mạng lưới hàng giả, chiến công thầm lặng vì sức khỏe nhân dân” do phóng viên Đời sống & Pháp luật thực hiện sẽ khắc họa rõ nét những “trận đánh” thầm lặng, không ồn ào, nhưng để lại tác động lâu dài đối với trật tự kinh tế - xã hội của lực lượng Công an đồng thời đặt ra câu hỏi cốt lõi khi hàng giả, hàng kém chất lượng bị phanh phui, quyền lợi của người dân, những nạn nhân trực tiếp sẽ được bảo vệ đến đâu?
Kính mời quý độc giả theo dõi. Trân trọng!
Sau khi lực lượng Công an đánh thẳng vào những “đại công xưởng” sản xuất hàng giả, lộ hàng loạt các nạn nhân là người già, phụ nữ mang thai và trẻ em, thì “cuộc chiến không tiếng súng” tiếp tục phanh phui 1 hệ lụy nguy hiểm khi hàng giả len lỏi vào hệ thống phân phối dược phẩm, hiệu thuốc, thậm chí cả bệnh viện, nơi được coi là là “tuyến phòng thủ cuối cùng" bảo vệ sức khỏe người dân.
Chiêu trò thực phẩm chức năng giả đội lốt “thuốc bổ” đã lộng hành như thế nào?
Ngày 26/4, Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, Bộ Công an đã khởi tố vụ án, bắt tạm giam 5 bị can về hai tội danh: "Sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm" và "Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng".
5 người bị khởi tố bị can và bắt tạm giam, gồm: Nguyễn Năng Mạnh (Giám đốc Công ty MegaPhaco, Chủ tịch HĐQT Công ty MediUSA); Đỗ Mạnh Hoàng (Giám đốc Công ty MediPhar); Khúc Minh Vũ (Giám đốc Công ty Việt Đức); Phạm Thị Hường (kế toán phụ trách 4 Công ty MediPhar, MediUSA, MegaLife, Hùng Phương); Lê Thị Toan (thủ quỹ 6 Công ty MediPhar, MediUSA, MegaLife, Hùng Phương, MegaPhaco, Việt Đức).
Số thực phẩm chức năng giả 100 tấn bị cơ quan công an phát hiện, thu giữ. (Ảnh: Hoàng Phong)
Đây là vụ sản xuất buôn bán thực phẩm chức năng giả có quy mô rất lớn. Số lượng thực phẩm chức năng thu giữ lên tới hơn 100 tấn. Theo cơ quan cảnh sát điều tra, lực lượng công an đã phát hiện và thu giữ hàng chục tấn thực phẩm chức năng giả khi các đối tượng trong đường dây này đang tìm cách tẩu tán, tiêu thụ tại tỉnh Nam Định. Không chỉ dừng lại ở đó, quá trình điều tra còn mở rộng tới Hà Nội, nơi công an phát hiện thêm hai kho chứa thành phẩm, với tổng cộng hơn 900 nhãn hiệu thực phẩm chức năng giả khác nhau.
Các đối tượng sản xuất và buôn bán thực phẩm chức năng giả này chủ yếu nhắm đến những nhóm người dễ tổn thương như người cao tuổi, trẻ em và phụ nữ mang thai. Theo lời quảng cáo, nguyên liệu sản xuất được giới thiệu là nhập khẩu từ Mỹ và các nước châu Âu. Tuy nhiên, thực tế điều tra cho thấy phần lớn nguồn nguyên liệu lại có xuất xứ từ Trung Quốc.
Để tạo vỏ bọc hợp pháp cho quy trình sản xuất và tiêu thụ hàng giả trên quy mô toàn quốc, các đối tượng đã xây dựng hệ thống doanh nghiệp bài bản gồm: một công ty chuyên nhập khẩu nguyên liệu, hai công ty sản xuất, hai công ty phân phối sản phẩm và một công ty bao bì. Bằng cách này, chúng hợp thức hóa toàn bộ quy trình từ khâu nhập nguyên liệu đến sản xuất, đóng gói và đưa sản phẩm ra thị trường, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe cộng đồng và làm nhiễu loạn thị trường thực phẩm chức năng.
Số thực phẩm chức năng giả 100 tấn bị cơ quan công an phát hiện, thu giữ. (Ảnh: Hoàng Phong).
Cũng theo cơ quan điều tra, đường dây sản xuất thực phẩm chức năng giả này đã hoạt động từ cách đây gần 10 năm do đối tượng Nguyễn Đăng Mạnh cầm đầu, với quy mô sản xuất cực lớn. Từ 2015 đến nay, các đối tượng đã thành lập ra sáu công ty và cả nhà máy gia công sản phẩm.
Tính riêng doanh thu của một công ty trong hệ thống sáu doanh nghiệp thuộc đường dây này từ năm 2021 đến nay đã lên tới hơn 800 tỷ đồng. Nhiều đối tượng cầm đầu trong đường dây đều xuất phát là trình dược viên. Phương thức tiêu thụ của các đối tượng chủ yếu là qua hệ thống hiệu thuốc hoặc đi gặp trực tiếp các trình dược viên ở tỉnh và các công ty dược phân phối ở tỉnh để chào hàng, giới thiệu sản phẩm. Nhằm hợp thức hóa về chất lượng sản phẩm, các đối tượng đã sử dụng phiếu kiểm nghiệm khống.
Làm việc với cơ quan điều tra, các đối tượng khai nhận chất lượng sản phẩm thực tế chỉ đạt một phần nhỏ so với công bố, đặc biệt ở những thành phần không nằm trong chất lượng chủ yếu chỉ đạt 20-30%. Chúng lợi dụng kẽ hở khi các đoàn kiểm tra trước đây chỉ tập trung kiểm định thành phần chính, từ đó qua mặt cơ quan chức năng trong thời gian dài.
Quá trình điều tra cũng cho thấy, nguyên liệu sản xuất chủ yếu được nhập từ Trung Quốc, nhưng khi quảng bá ra thị trường, các đối tượng cố tình công bố là nguyên liệu nhập khẩu từ Mỹ và châu Âu nhằm đánh lừa người tiêu dùng.
Hàng giả “thò chân” vào hiệu thuốc, bệnh viện
Song song với đó, Công an TP Hà Nội cũng triệt phá một ổ nhóm sản xuất, buôn bán thực phẩm chức năng và thiết bị y tế giả với quy mô trải rộng trên hơn 20 tỉnh, thành phố. Cầm đầu là Phạm Ngọc Tiến và vợ là Đoàn Thị Nguyệt (cùng SN 1988, địa chỉ: số 1, LK 11, khu đô thị Xa La, phường Phúc La, quận Hà Đông, Hà Nội).
Sau khoảng 1 năm, Đội 7 Phòng cảnh sát kinh tế Công an thành phố Hà Nội (PC03) đã sử dụng các biện pháp nghiệp vụ để phát hiện và đấu tranh với hệ sinh thái do Tiến và đồng bọn tự lập nên và thực hiện phương thức thủ đoạn mới để đối phó với các cơ quan chức năng.
Hàng loạt thuốc giả, thực phẩm chức năng giả bị Công an Hà Nội triệt phá.
Theo đó, Phạm Ngọc Tiến đã chỉ đạo Lương Thị Yến (là kế toán công ty) thành lập 17 công ty trong đó có 6 công ty có chức năng nhập khẩu hàng hóa, 11 công ty có chức năng phân phối hàng hóa trong nước.
Thời gian đầu, Tiến nhập các loại thực phẩm chức năng do nước ngoài sản xuất về phân phối trong nước, khi thấy thị trường phản hồi tốt, bán được nhiều hàng nên Tiến đã nảy sinh ý định sản xuất, gia công hàng trong nước, lấy thương hiệu của nước ngoài để bán.
Bản thân là dược sĩ nên Tiến tự tạo ra công thức của các sản phẩm, sau đó mua vật liệu trong nước giao cho nhân viên không có trình độ, bằng cấp tự phối trộn thành viên nang và đóng gói thành các sản phẩm có nguồn gốc nước ngoài là thực phẩm chức năng, và thiết bị y tế...
Hình ảnh các sản phẩm thuốc giả, thực phẩm chức năng giả.
Các đối tượng vẫn duy trì việc nhập khẩu. Việc nhập khẩu các sản phẩm từ nước ngoài chỉ để lấy thương hiệu, đánh vào tâm lý người tiêu dùng và hợp pháp giấy tờ khi bị lực lượng chức năng kiểm tra. Tiến còn mua nguyên vật liệu trong nước rồi chuyển về xưởng sản xuất hàng giả do Tiến thành lập tại thị trấn Như Quỳnh, huyện Văn Lâm, tỉnh Hưng Yên và thành lập Công ty in Âu Việt tại Bình Xuyên, Vĩnh Phúc để in màng nhôm phục vụ ép vỉ sản phẩm.
Các loại vỏ lọ Nguyệt đặt mua trên mạng, các loại vỏ hộp Nguyệt chuyển bản thiết kế để đặt in của các cơ sở in tại thành phố Hà Nội. Thông tin trên các vỏ hộp được in bằng tiếng nước ngoài thể hiện hàng hóa xuất xứ từ nước ngoài. Tem nhãn phụ được Tiến và Nguyệt thuê người dán tại xưởng Hưng Yên và kho hàng tại địa chỉ 114 Xa La, Hà Đông, Hà Nội.
Lực lượng chức năng kiểm tra, khám xét các địa điểm.
Ngày 7/5/2025, phòng PC03, Công an Hà Nội đã phá án và đồng loạt tổ chức khám xét khẩn cấp gần 20 điểm liên quan đến ổ nhóm này là nơi sản xuất, gia công, cất giấu, tiêu thụ hàng hóa rải rác trên 20 tỉnh, thành phố trong toàn quốc. Kết quả khám xét khẩn cấp tại các địa điểm thu giữ được: 30 khuôn bế dập gân vỏ hộp, hơn 28,5 nghìn hộp thực phẩm chức năng; hơn 34,8 nghìn lọ thực phẩm chức năng; gần 39 nghìn vỉ chứa các viên thực phẩm chức năng; hơn 8,5 nghìn thùng chứa nhiều vỏ hộp các loại, gần 100 thùng tem nhãn, các loại máy móc, dây chuyền, công cụ, nguyên vật liệu… để sản xuất hàng giả, tương đương hơn 100 tấn hàng hóa là thực phẩm chức năng, thiết bị y tế giả (khoảng hơn 100 mã sản phẩm khác nhau).
Các đối tượng khai nhận đã sản xuất, buôn bán hàng giả từ năm 2020, và bán trên nhiều hiệu thuốc, bệnh viện rải rác trên toàn quốc. Đáng chú ý, tất cả các nhãn mác trên sản phẩm này đều được ghi bằng tiếng nước ngoài, thể hiện hàng hóa có nguồn gốc xuất xứ từ nước ngoài (Tây Ban Nha, Pháp, Mỹ,..). Việc các đối tượng khai nhận đã tiêu thụ hàng giả tại cả hiệu thuốc và bệnh viện khiến dư luận không khỏi bàng hoàng. Bởi nơi đây là những nơi người dân đặt niềm tin trọn vẹn.
Khi người nổi tiếng tiếp tay cho hàng giả
Kẹo rau Kera từng được tung hô như một giải pháp thay thế rau củ, nổi bật nhờ sự quảng bá của loạt nhân vật có sức ảnh hưởng như Quang Linh Vlogs, Hằng Du Mục và Hoa hậu Thùy Tiên.
Tuy nhiên, ngày 3/4/2025, Bộ Công an đã khởi tố vụ án “Sản xuất hàng giả là thực phẩm” và “Lừa dối khách hàng” liên quan đến Công ty CP Tập đoàn Chị Em Rọt (CER Group) và Công ty CP Asia Life, đơn vị sản xuất kẹo Kera.
Sản phẩm kẹo Kera.
Qua điều tra cho thấy, hàm lượng bột rau thực tế chỉ từ 0,61–0,75%, hoàn toàn trái ngược với mức 28% được công bố. Ngoài ra, kẹo còn chứa tới 33,4% sorbitol, chất nhuận tràng không hề ghi nhãn. Hơn 135.000 hộp kẹo đã được bán ra chỉ trong 4 tháng từ tháng 12/2024 đến tháng 3/2025, thu về hàng chục tỷ đồng. Vụ việc khiến dư luận phẫn nộ khi các sản phẩm gây hại lại được tiếp thị thông qua các gương mặt nổi tiếng, dẫn dụ người tiêu dùng bằng những lời hứa sức khỏe vô căn cứ.
Nhìn lại các vụ án lớn bị triệt phá thời gian qua, có thể thấy một điểm chung rõ nét, hàng giả không còn là hành vi manh mún, mà đã trở thành tội phạm kinh tế có tổ chức, gắn với gian lận thương mại, trốn thuế, thậm chí rửa tiền. Trước thực tế đó, lực lượng Công an đã chủ động chuyển hướng đấu tranh, không chỉ xử lý phần ngọn là hàng hóa vi phạm, mà tập trung đánh vào “đầu não” sản xuất, dòng tiền và hệ thống phân phối.
Những chiến công trong cuộc chiến chống hàng giả không chỉ góp phần làm trong sạch thị trường, mà còn khẳng định vai trò nòng cốt của lực lượng Công an trong việc bảo vệ sức khỏe, quyền lợi chính đáng của người dân. Đó là những trận đánh thầm lặng, không ồn ào, nhưng để lại tác động lâu dài đối với trật tự kinh tế - xã hội góp phần quan trọng trong việc đảm bảo công bằng, thực thi công lý, bảo vệ quyền lợi và sức khỏe của người dân.
Nhiều câu hỏi được đặt ra, đặc biệt là vấn đề pháp lý liên quan và các giải pháp ngăn chặn phòng ngừa để tình trạng này "không còn đất sống"...
Còn nữa
