Đập thủy điện cao nhất thế giới tạo 7,7 tỷ kWh điện sạch/năm
Nhà máy thủy điện Song Giang Khẩu (Shuangjiangkou) của Trung Quốc - nơi sở hữu con đập đã hoàn thành cao nhất thế giới - vừa đạt được cột mốc vận hành quan trọng khi hoàn thành mục tiêu Giai đoạn 1 là đưa cả ba tổ máy vào hoạt động cùng lúc vào ngày 31/8/2026, Globaltimes dẫn thông tin từ Tập đoàn Đầu tư Năng lượng Trung Quốc cho biết cùng ngày.
Ảnh chụp từ trên cao của Nhà máy thủy điện Shuangjiangkou, tỉnh Tứ Xuyên, tây nam Trung Quốc. Nguồn: CGGC
Bước tiến mới nhất này đánh dấu một thành tựu lớn khác trong sự phát triển cơ sở hạ tầng thủy điện quy mô lớn và kỹ thuật xây dựng đập cao của Trung Quốc.
"Việc hoàn thành 3 trong số 4 tổ máy của Nhà máy thủy điện Song Giang Khẩu, nơi có đập cao nhất thế giới, phản ánh năng lực đẳng cấp thế giới của Trung Quốc trong lĩnh vực thủy điện quy mô lớn và xây dựng đập cao" - ông Lin Boqiang, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế Năng lượng Trung Quốc thuộc Đại học Hạ Môn, cho biết với tờ Global Times.
Trước đó, tổ máy phát điện đầu tiên đã chính thức hòa lưới vào tháng 6/2026, mở màn cho quá trình đi vào hoạt động của công trình vô cùng được mong đợi này. Nhà máy đã cung cấp tổng cộng 500 triệu kilowatt-giờ điện năng sạch từ đó, tăng cường nguồn cung cấp điện mùa hè cho tỉnh Tứ Xuyên và khu vực Thành Đô-Trùng Khánh.
Nhà máy thủy điện Song Giang Khẩu có tổng công suất lắp đặt 2 triệu kilowatt, với 4 tổ máy phát điện tuabin Francis công suất 500 MW mỗi tổ, và dung tích hồ chứa 2,9 tỷ mét khối.
Khi đạt 100% công suất, Song Giang Khẩu dự kiến phát ra khoảng 7,7 tỷ kWh điện mỗi năm. Lượng điện sạch này đáp ứng nhu cầu của 3,26 triệ hộ gia đình, giúp Trung Quốc tiết kiệm tới 17 triệu tấn than tiêu chuẩn và giảm khoảng 46 triệu tấn khí thải CO2 ra khí quyển hàng năm.
Dự án thủy điện khổng lồ này nằm ở thượng nguồn sông Đại Độ, thuộc tỉnh Tứ Xuyên, phía tây nam Trung Quốc.
Những điều kinh ngạc về đập Song Giang Khẩu
1. Chiều cao vượt qua cả tháp Eiffel
Với chiều cao thiết kế lên tới 315 mét, đập Song Giang Khẩu đã chính thức vượt qua đập Nurek ở Tajikistan (300m) để trở thành con đập cao nhất thế giới. Để dễ hình dung, nó cao hơn cả tháp Eiffel ở Paris (300m, không tính cột ăng-ten trên đỉnh) và cao gần gấp đôi tượng Nữ thần Tự do tại Mỹ.
2. Không phải đập bê tông như Tam Hiệp, mà là "ngọn núi nhân tạo bằng đá"
Trái ngược với đập Tam Hiệp nổi tiếng được làm hoàn toàn bằng bê tông cốt thép, Song Giang Khẩu là một con đập đá đổ lõi sét. Người ta đã vận chuyển hàng chục triệu mét khối đá và đất đắp chồng lên nhau, tạo nên một kết cấu tựa như một "ngọn núi nhân tạo" khổng lồ chắn ngang dòng sông Đại Độ.
Khác với đập bê tông cứng nhắc dễ bị nứt gãy khi địa hình biến dạng, đập đá đổ lõi sét có tính mềm dẻo (linh hoạt). Khi xảy ra động đất, các lớp đá và sét có thể tự điều chỉnh, sụt trượt nhẹ mà không làm vỡ đập.
Đập kiểu này phù hợp với địa hình hiểm trở, vùng núi cao, thung lũng sâu có nền địa chất phức tạp ở Tứ Xuyên.
3. Nằm ở độ cao hơn 2.500 mét, chịu được động đất 8 độ Richter
Con đập nằm ở vùng núi cao thuộc tỉnh Tứ Xuyên với độ cao địa hình hơn 2.500 mét so với mặt nước biển. Đây là khu vực có địa chất cực kỳ phức tạp và nằm ngay trên đứt gãy địa chất hoạt động mạnh. Các kỹ sư đã phải thiết kế vách đập có độ dốc xấp xỉ 60° và chịu đựng được những trận động đất kinh hoàng trên 8 độ Richter.
4. Hồ chứa khổng lồ giữ 2,9 tỷ m3 nước
Dung tích hồ chứa của đập đạt tới 2,9 tỷ mét khối. Lượng nước này lớn đến mức khi bắt đầu quá trình tích nước, mực nước sông tại đây đã dâng cao thêm 80 mét chỉ trong giai đoạn đầu, biến cả một vùng thung lũng hiểm trở thành một lòng hồ mênh mông.
Lượng dung tích bổ sung này cũng được kỳ vọng sẽ tăng cường đáng kể khả năng kiểm soát lũ lụt cho toàn bộ lưu vực sông Đại Độ.
5. "Hệ thống sạc dự phòng" cho cả nước Trung Quốc
Sở hữu dung tích điều tiết lớn, Song Giang Khẩu đóng vai trò là "trạm sạc dự phòng" cho các nhà máy thủy điện nằm ở hạ lưu sông Đại Độ.
Tuyến đường thủy bắc qua hẻm núi Jinkou thuộc sông Đại Độ. Ảnh: Hu Qin/Scol
Khi mùa khô đến, nó xả nước để các nhà máy bên dưới tiếp tục phát điện. Đồng thời, khả năng điều tiết linh hoạt này giúp cân bằng sự chập chờn của nguồn điện gió và điện mặt trời trong mạng lưới năng lượng tái tạo quốc gia.
Tham khảo: Global Times
Trang Ly
