Wi-Fi ngày càng trở thành hạ tầng thiết yếu trong mỗi gia đình, phục vụ từ công việc, học tập đến giải trí. Tuy nhiên, không phải cứ nâng cấp đường truyền hay sử dụng router đời mới là có thể giải quyết tình trạng mạng chập chờn.
Trong nhiều trường hợp, nguyên nhân lại nằm ở cách bố trí không gian sống và những vật dụng quen thuộc trong nhà. Đáng chú ý, một số vật liệu tưởng như vô hại có thể làm suy giảm tín hiệu không dây, trong đó có một vật dụng thường được đặt ở phòng khách để trang trí.
Vì sao hồ cá có thể làm yếu Wi-Fi?
Ít ai ngờ rằng hồ cá cảnh, vốn được sử dụng để tạo điểm nhấn cho không gian sống, lại có thể ảnh hưởng đến chất lượng kết nối Internet.
Theo Alex Hills, chuyên gia viễn thông từng tham gia phát triển một trong những mạng Wi-Fi quy mô lớn đầu tiên tại Đại học Carnegie Mellon (Mỹ), hồ cá có thể trở thành vật cản đáng kể đối với sóng vô tuyến, đặc biệt khi nằm trực tiếp trên đường truyền tín hiệu.

Về nguyên lý, Wi-Fi hoạt động bằng cách truyền dữ liệu thông qua sóng vô tuyến, phổ biến ở các băng tần 2,4 GHz và 5 GHz. Khi di chuyển trong không gian, những sóng này có thể bị suy hao do khoảng cách, vật cản hoặc đặc tính của môi trường truyền dẫn.
Trong đó, nước là một trong những vật liệu có khả năng hấp thụ năng lượng sóng vô tuyến. Khi tín hiệu Wi-Fi đi xuyên qua một khối nước, một phần năng lượng bị hấp thụ và chuyển thành nhiệt, làm giảm cường độ tín hiệu đến thiết bị nhận.
Điều này lý giải vì sao một hồ cá lớn đặt giữa router và thiết bị kết nối có thể gây ảnh hưởng rõ rệt hơn so với những vật dụng thông thường. Khối nước càng dày theo hướng truyền sóng, mức suy hao có thể càng lớn. Nếu xung quanh còn có tường gạch, đồ nội thất hoặc vật cản khác, chất lượng kết nối có thể tiếp tục suy giảm.
Đáng chú ý, băng tần Wi-Fi 2,4 GHz nằm gần tần số 2,45 GHz được sử dụng trong các lò vi sóng gia dụng. Đây là dải tần mà nước có khả năng hấp thụ năng lượng điện từ, dù cơ chế này không đồng nghĩa nước sẽ chặn hoàn toàn mọi tín hiệu Wi-Fi đi qua.
Trên thực tế, mức độ ảnh hưởng còn phụ thuộc vào kích thước hồ, lượng nước, vị trí router và khoảng cách đến thiết bị sử dụng. Một hồ cá đặt lệch khỏi đường truyền trực tiếp có thể ít gây trở ngại hơn so với hồ nằm ngay giữa hai thiết bị.
Không chỉ riêng hồ cá, những vật thể chứa nhiều nước cũng có thể tác động đến khả năng truyền sóng. Cơ thể con người chứa khoảng 60% nước, do đó việc nhiều người tập trung trong cùng không gian cũng có thể làm thay đổi chất lượng tín hiệu Wi-Fi.
Tương tự, các bức tường bê tông, đặc biệt là bê tông mới đổ còn chứa nhiều độ ẩm, có thể gây suy hao tín hiệu đáng kể. Trong một số điều kiện, mức suy hao có thể vượt 20 dB, tùy thuộc vào độ dày và thành phần vật liệu.
Chuyển sang Wi-Fi 5 GHz có giải quyết được vấn đề?
Khi kết nối Wi-Fi trở nên chập chờn, nhiều người thường lựa chọn chuyển từ băng tần 2,4 GHz sang 5 GHz với kỳ vọng cải thiện tốc độ và độ ổn định.
Tuy nhiên, giải pháp này không phải lúc nào cũng hiệu quả nếu nguyên nhân xuất phát từ vật cản chứa nước.
Dù có khả năng cung cấp tốc độ truyền dữ liệu cao hơn trong điều kiện phù hợp, sóng Wi-Fi 5 GHz vẫn chịu ảnh hưởng khi đi xuyên qua nước. Bên cạnh đó, tín hiệu ở tần số cao thường có phạm vi phủ sóng và khả năng xuyên vật cản hạn chế hơn so với băng tần 2,4 GHz.
Xét trong điều kiện truyền sóng tự do ở cùng khoảng cách, mức suy hao đường truyền của tín hiệu 5 GHz cao hơn khoảng 6 dB so với 2,4 GHz. Vì vậy, việc chuyển sang băng tần cao hơn không bảo đảm khắc phục được tình trạng tín hiệu yếu do hồ cá hoặc các vật cản khác gây ra.
Cách hạn chế tình trạng Wi-Fi chập chờn
Theo các nguyên lý truyền sóng, thay đổi vị trí đặt router là một trong những cách đơn giản để hạn chế ảnh hưởng từ những vật cản trong nhà.

Với những ngôi nhà có diện tích rộng, nhiều tầng hoặc nhiều phòng, hệ thống Wi-Fi mesh có thể giúp cải thiện vùng phủ sóng bằng cách sử dụng nhiều điểm phát kết nối với nhau.
Tuy nhiên, vị trí của các nút mesh cũng cần được tính toán hợp lý. Nếu các nút vẫn phải truyền tín hiệu không dây xuyên qua những vật cản lớn, chất lượng kết nối có thể tiếp tục bị ảnh hưởng. Trong trường hợp có thể đi dây mạng Ethernet giữa các nút, hệ thống sẽ giảm phụ thuộc vào đường truyền không dây, qua đó duy trì kết nối ổn định hơn.
Ngoài hồ cá, một số thiết bị gia dụng cũng có thể gây ảnh hưởng đến Wi-Fi. Chẳng hạn, lò vi sóng hoạt động ở tần số khoảng 2,45 GHz có thể gây nhiễu cho mạng 2,4 GHz, đặc biệt nếu thiết bị có khả năng che chắn kém.
Gương và các bề mặt kim loại cũng có thể phản xạ sóng vô tuyến, làm thay đổi hướng truyền tín hiệu và tạo ra những khu vực có chất lượng kết nối không đồng đều.
Theo TheStar
Huỳnh Duy
