Ít nhất 13 người thiệt mạng sau trận động đất mạnh ở Nhật Bản
Đến sáng 29/7, Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi xác nhận trận động đất tại Kumamoto đã khiến 13 người tử vong. Con số thương vong được dự báo có thể còn tiếp tục thay đổi khi công tác tìm kiếm và cứu hộ vẫn đang được triển khai.
Thảm họa khiến hàng trăm người bị thương, hàng chục nghìn hộ dân mất điện, mất nước, đồng thời gây hư hại nghiêm trọng đối với nhiều công trình hạ tầng.
Ảnh: Reuters
Trận động đất xảy ra lúc 16h27 (giờ địa phương), có độ lớn 6,8 theo Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS) sau khi hiệu chỉnh, trong khi Cơ quan Khí tượng Nhật Bản (JMA) xác định độ lớn 7,1 và ghi nhận cường độ rung chấn cấp 7 – mức cao nhất trên thang đo shindo của nước này. Tâm chấn nằm tại tỉnh Kumamoto trên đảo Kyushu, cách thành phố Kumamoto khoảng 20 km về phía nam.
Lực lượng cứu hộ đang tập trung tìm kiếm các nạn nhân tại nhiều điểm bị ảnh hưởng nặng, trong đó có một nhà máy giấy ở thành phố Yatsushiro. Một ống khói tại nhà máy đã đổ sập khiến hai công nhân được đưa đến bệnh viện trong tình trạng ngừng tim, trong khi 9 người khác vẫn mất tích.
Bộ Quốc phòng Nhật Bản đã huy động khoảng 3.600 binh sĩ cùng 20 máy bay tham gia hoạt động cứu hộ và đánh giá thiệt hại từ trên không. Hàng trăm nhân viên cứu hộ từ các tỉnh lân cận cũng được điều động đến khu vực thiên tai ngay trong tối cùng ngày.
Một ống khói tại nhà máy ở thành phố Yatsushiro đã bị sập, một số công nhân đang mất tích (Ảnh:Reuters)
Cơ quan Khí tượng Nhật Bản cảnh báo các khu vực chịu rung lắc mạnh vẫn có nguy cơ xảy ra động đất lớn và sạt lở đất trong khoảng một tuần tới do hoạt động địa chấn vẫn diễn biến phức tạp. Đến nay, hơn 60 dư chấn đã được ghi nhận với độ lớn dao động từ 1 đến 4 độ. Cảnh báo sóng thần được ban hành ngay sau trận động đất nhưng đã được dỡ bỏ khoảng hai giờ sau đó.
Đến tối 28/7, gần 50.000 hộ gia đình vẫn bị mất điện, khoảng 140.000 hộ dân bị gián đoạn nguồn nước sinh hoạt. Trong bối cảnh nhiệt độ khu vực được dự báo vượt 30 độ C kèm độ ẩm cao, giới chức lo ngại nguy cơ sốc nhiệt đối với người dân không có điện và nước. Nhiều người đã phải ngủ qua đêm trong ô tô vì lo sợ các dư chấn tiếp tục xảy ra.
Theo Cơ quan Quản lý thiên tai Nhật Bản, khoảng 300.000 người đã được yêu cầu sơ tán đến các trung tâm tránh trú khẩn cấp.
Hạ tầng "tê liệt" sau động đất
Dù trận động đất có cường độ rất mạnh, số lượng công trình bị sập không quá lớn nhờ các tiêu chuẩn xây dựng chống động đất nghiêm ngặt của Nhật Bản. Trong nhiều thập kỷ qua, nước này liên tục nâng cao quy chuẩn xây dựng, đồng thời áp dụng các công nghệ hiện đại như hệ thống móng cách chấn giúp nhiều tòa nhà có thể chịu được rung lắc mạnh.
Tuy nhiên, một vụ nổ lớn đã xảy ra tại trung tâm thương mại AEON Mall Kumamoto, nơi có khoảng 200 cửa hàng, chỉ ít phút sau trận động đất. Hình ảnh từ hiện trường cho thấy phần mái và tầng trên của tòa nhà bị thổi tung, một phần công trình bị sập.
Ảnh: Reuters
Giới chức xác nhận hai phụ nữ ngoài 20 tuổi đã thiệt mạng tại hiện trường, trong khi một nạn nhân khác rơi vào tình trạng ngừng tim. Người phát ngôn của AEON cho biết toàn bộ khách hàng và nhân viên đã được sơ tán ngay sau trận động đất đầu tiên. Nguyên nhân vụ nổ vẫn đang được điều tra, song một quan chức chính phủ tiết lộ trung tâm thương mại đã báo cáo về tình trạng rò rỉ khí gas trước khi xảy ra sự cố.
Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi cho biết chính phủ vẫn đang tiếp tục đánh giá quy mô thiệt hại. Bà xác nhận nhiều khu vực xảy ra mất điện, hỏa hoạn, hư hỏng đường sá, cầu cống và sập công trình, đồng thời kêu gọi người dân nhanh chóng đến nơi an toàn.
Một cây cầu bị sập tại thành phố Yatsushiro, tỉnh Kumamoto, Nhật Bản (Ảnh: AP)
Đoàn tàu chở hàng bị trật bánh (Ảnh: AP)
Đến nay, ít nhất 5 ngôi nhà được xác nhận đã đổ sập và số người tử vong tại các khu dân cư được dự báo còn có thể tăng. Hơn 350 người đã được điều trị tại các bệnh viện địa phương, trong khi nhiều cơ sở y tế cũng chịu ảnh hưởng bởi tình trạng mất điện, mất nước và hỏng hóc thiết bị.
Một nhân viên bệnh viện chia sẻ với NHK rằng các ca cấp cứu liên tục được chuyển đến với các chấn thương như bỏng và gãy xương do bị vật nặng đè trúng trong động đất. Bên trong bệnh viện cũng xuất hiện tình trạng rò rỉ nước và hệ thống điện gặp sự cố.
Trận động đất cũng gây gián đoạn nghiêm trọng hoạt động giao thông và sản xuất. Công ty đường sắt JR Kyushu đã tạm dừng toàn bộ các tuyến tàu, bao gồm cả tàu cao tốc Shinkansen. Sân bay Kumamoto đóng cửa đường băng, buộc nhiều chuyến bay phải hủy hoặc chuyển hướng.
Hai nhà mạng KDDI và NTT Docomo thông báo dịch vụ di động bị gián đoạn tại một số khu vực do mất điện và hư hỏng đường truyền. Trong khi đó, Cơ quan Quản lý hạt nhân Nhật Bản khẳng định chưa phát hiện bất thường tại các nhà máy điện hạt nhân.
Hình ảnh do NHK ghi nhận cho thấy nhiều tòa nhà bốc cháy hoặc sập một phần, nhiều tuyến đường xuất hiện các vết nứt lớn, trong đó có cả đường cao tốc trên cao. Các doanh nghiệp lớn như TSMC, Sony và Fujifilm đã sơ tán nhân viên khỏi các nhà máy trong khu vực để đảm bảo an toàn.
Theo Cơ quan Thông tin Địa lý Nhật Bản, lớp vỏ Trái Đất tại thành phố Yatsushiro đã dịch chuyển tới 84 cm sau trận động đất, trong khi thành phố Kumamoto ghi nhận mức dịch chuyển lên đến 40 cm.
Nhật Bản nằm trên "Vành đai lửa" Thái Bình Dương - khu vực có hoạt động địa chấn mạnh nhất thế giới. Trung bình cứ khoảng 5 phút nước này lại ghi nhận một trận động đất và chiếm khoảng 20% số trận động đất từ 6 độ trở lên trên toàn cầu.
Cách đây 10 năm, một trận động đất lớn tại Kumamoto đã cướp đi sinh mạng của 275 người, khiến 2.739 người bị thương và phá hủy hàng nghìn công trình, trong đó có Lâu đài Kumamoto nổi tiếng. Thảm họa năm 2011 với trận động đất 9,0 độ ngoài khơi đông bắc Nhật Bản cũng vẫn là ký ức đau thương khi gây ra sóng thần khiến khoảng 18.500 người thiệt mạng hoặc mất tích, đồng thời dẫn đến sự cố hạt nhân Fukushima.
Nguồn: The Guardian
Phạm Trang
