Trong hầu hết các gia đình hiện nay, bếp gas và bếp từ là hai thiết bị nấu nướng phổ biến nhất – một bên giữ nét truyền thống với ngọn lửa xanh, bên kia đại diện cho sự tiện nghi hiện đại. Thế nhưng, giữa hai lựa chọn tưởng chừng quen thuộc ấy, yếu tố an toàn vẫn luôn là điều khiến nhiều người băn khoăn: loại bếp nào an toàn hơn, dễ sử dụng và ít rủi ro hơn trong sinh hoạt hằng ngày?
Hãy thử trả lời 5 câu hỏi dưới đây để xem bạn hiểu rõ đến đâu về cách chọn và sử dụng bếp một cách an toàn, hiệu quả cho gia đình mình.
Ảnh minh họa
Câu 1:
Theo báo cáo của Hiệp hội Phòng cháy chữa cháy quốc gia Hoa Kỳ (NFPA), loại bếp nào có tỷ lệ cháy nổ cao hơn?
A. Bếp gas
B. Bếp điện
C. Bếp than
D. Bếp củi
Đáp án đúng: B – Bếp điện
Giải thích:
Nhiều người nghĩ bếp điện và bếp từ an toàn hơn bếp gas vì không tạo ngọn lửa trực tiếp. Tuy nhiên, báo cáo của NFPA năm 2020 cho thấy kết quả ngược lại: các hộ gia đình sử dụng bếp điện hoặc bếp từ có nguy cơ cháy cao gấp 2,6 lần so với bếp gas. Nguyên nhân là vì bếp điện thường được bật trong thời gian dài, nhiệt lượng tỏa ra mạnh và khó kiểm soát, dễ gây cháy khi người dùng rời bếp hoặc đặt vật dụng dễ bén lửa gần đó.
Đặc biệt, tỷ lệ tử vong cao hơn 3,4 lần, và thương tích cao hơn gần 5 lần, chứng minh rằng an toàn của bếp phụ thuộc vào cách sử dụng nhiều hơn là công nghệ.
Ảnh minh họa
Câu 2:
Vì sao sau khi nấu xong, người dùng bếp điện hoặc bếp từ nên ngắt hẳn nguồn điện?
A. Để tiết kiệm điện năng
B. Để tránh bị sét đánh trong mưa giông
C. Vì bếp có thể tự kích hoạt khi có vật chạm lên mặt bếp
D. Vì bếp có thể bị hỏng nếu bật chờ lâu
Đáp án đúng: C – Vì bếp có thể tự kích hoạt khi có vật chạm lên mặt bếp
Giải thích:
Bếp điện, bếp từ hiện nay chủ yếu điều khiển bằng bảng cảm ứng điện tử. Khi vẫn còn kết nối nguồn điện, chỉ cần một cú chạm nhẹ từ tay người, đồ vật, hoặc thậm chí là thú cưng đi ngang, bếp có thể tự khởi động và làm nóng mặt kính. Nhiều vụ cháy nhỏ đã xảy ra do người dùng chỉ tắt bếp bằng nút cảm ứng mà không rút nguồn điện hoặc tắt aptomat, khiến bếp tự bật trở lại.
Vì thế, chuyên gia khuyến nghị: sau khi nấu xong, hãy ngắt hoàn toàn nguồn điện, đặc biệt khi rời nhà qua đêm hoặc đi xa. Đây là biện pháp phòng ngừa đơn giản nhưng cực kỳ quan trọng.
Ảnh minh họa
Câu 3:
Khi dùng bếp từ, loại nồi nào sau đây là phù hợp nhất?
A. Nồi nhôm
B. Nồi inox hoặc gang, đáy phẳng
C. Nồi đất
D. Nồi thủy tinh
Đáp án đúng: B – Nồi inox hoặc gang, đáy phẳng
Giải thích:
Bếp từ hoạt động dựa trên nguyên lý cảm ứng điện từ (dòng Fuco), nên chỉ các nồi có từ tính mới truyền nhiệt được. Trong đó, inox, gang hoặc thép không gỉ là lựa chọn tối ưu vì có khả năng hấp thụ và giữ nhiệt tốt.
Đáy nồi càng phẳng và tiếp xúc đều với mặt bếp, hiệu suất truyền nhiệt càng cao, giúp tiết kiệm điện năng và nấu chín đều. Ngược lại, nồi bằng nhôm, đất hoặc thủy tinh không có từ tính, bếp sẽ không nhận diện được, dẫn tới không nóng hoặc tốn điện vô ích.
Câu 4:
Sau khi nấu xong bằng bếp gas, thao tác nào sau đây giúp đảm bảo an toàn nhất?
A. Tắt bếp là đủ
B. Khóa van bình gas trước rồi bật lại bếp cho cháy hết
C. Rút dây nối giữa bếp và bình gas
D. Để lửa cháy hết rồi mới khóa van bình gas
Đáp án đúng: D – Để lửa cháy hết rồi mới khóa van bình gas
Giải thích:
Thói quen khóa van gas ngay sau khi tắt bếp có thể khiến một lượng gas còn sót lại trong ống dẫn bị rò rỉ ra ngoài. Cách an toàn nhất là để bếp cháy hết lượng gas trong ống dẫn, sau đó mới khóa van bình gas. Việc này giúp giải phóng hoàn toàn áp suất trong ống, tránh nguy cơ gas tích tụ gây nổ.
Ngoài ra, nên thường xuyên kiểm tra dây dẫn, vòi gas và bình chứa, đồng thời đảm bảo bình gas đặt thấp hơn bếp và ở nơi thoáng khí để đề phòng rò rỉ hoặc cháy nổ.
Ảnh minh họa
Câu 5:
Khi đặt bếp gas trong nhà, vị trí nào được xem là an toàn nhất?
A. Ở nơi thoáng khí, cách trần ít nhất 1m và tường 15cm
B. Gần cửa sổ, nơi có gió lùa mạnh
C. Trên mặt bàn gỗ ép để cách xa sàn nhà
D. Dưới gầm cầu thang để tiết kiệm diện tích
Đáp án đúng: A – Ở nơi thoáng khí, cách trần ít nhất 1m và tường 15cm
Giải thích:
Bếp gas sinh ra ngọn lửa trực tiếp, nên vị trí lắp đặt quyết định mức độ an toàn. Theo khuyến cáo, bếp cần đặt ở nơi thông thoáng, tránh gió thổi trực tiếp, vì gió có thể làm tắt lửa hoặc thổi ngược ngọn lửa ra ngoài.
Bề mặt đặt bếp nên làm bằng vật liệu chịu nhiệt như đá, xi măng hoặc kính cường lực, tuyệt đối tránh gỗ, nhựa hoặc tre nứa. Khoảng cách an toàn là ít nhất 1m tính từ trần và 15cm tính từ tường, đồng thời xa các thiết bị điện hoặc vật liệu dễ cháy. Bình gas phải đặt thẳng đứng, thấp hơn bếp và cách xa nguồn điện để đảm bảo an toàn tuyệt đối trong quá trình nấu nướng.
Qua 5 câu hỏi trên có thể thấy, báo cáo của các chuyên gia nhấn định, các hộ gia đình sử dụng bếp từ có tỷ lệ xảy ra sự cố nhiều hơn. Tuy nhiên trên thực tế, mức độ an toàn phụ thuộc phần lớn vào cách sử dụng của người dùng. Bếp gas cần được lắp đặt ở nơi thoáng khí, luôn khóa van sau khi nấu; trong khi bếp từ lại đòi hỏi chọn đúng loại nồi, không để vật lạ lên mặt bếp và ngắt điện hoàn toàn khi không dùng.
Dù chọn loại nào, người tiêu dùng nên ưu tiên sản phẩm có chứng nhận an toàn, bảo hành chính hãng và bảo dưỡng định kỳ để vừa đảm bảo hiệu suất, vừa giữ cho căn bếp luôn an toàn, yên tâm trong mỗi bữa ăn.
Thu Phương
