Đằng sau bản kết luận khoa học
Nhiều năm trước chị N.T.Q (35 tuổi, Thanh Hóa) đến Trung tâm Pháp y Hà Nội mong muốn tìm cha cho thai nhi còn trước khi cô kịp đăng ký kết hôn.
Nhớ lại câu chuyện, kỹ thuật viên Hoàng Thị Thu Hà, Trung tâm Pháp y Hà Nội cho biết: "Mục đích của chị khá rõ ràng, nếu kết quả chứng minh người đàn ông dự định kết hôn với mình là cha đứa trẻ, hai người sẽ tiến hành đăng ký kết hôn. Chị ấy nói rất thẳng thắn, chỉ cần chứng minh đứa bé là con của người đàn ông đó thì họ sẽ làm đám cưới”, chị Hà nhớ lại.
Thời điểm đó, xét nghiệm ADN trước sinh chủ yếu được thực hiện bằng phương pháp chọc ối. Mẫu ADN của thai nhi được tách từ dịch ối rồi đối chiếu với mẫu ADN của người đàn ông được cho là cha.
Tuy nhiên, kết quả trả về lại hoàn toàn trái ngược với mong đợi.
“Khi phân tích xong, kết quả cho thấy người đàn ông ấy không phải cha của thai nhi”, chị Hà kể.
Người phụ nữ phải xét nghiệm đến 7 lần mới tìm được cha cho con. Ảnh minh họa
Những sự thật phũ phàng
Đó là một khoảnh khắc khá khó xử đối với những người làm xét nghiệm. Bởi kết quả ADN có độ chính xác gần như tuyệt đối. Nhưng đằng sau bản kết luận khoa học lại là câu chuyện tình cảm và tương lai của nhiều người.
“Chúng tôi vẫn phải thông báo đúng sự thật. Làm trong lĩnh vực này, điều quan trọng nhất là sự trung thực và bản lĩnh nghề nghiệp. Nếu mềm lòng hay bị tác động thì không thể làm nghề được”, chị nói.
Sau lần xét nghiệm đầu tiên, người phụ nữ quay lại trung tâm thêm nhiều lần. Mỗi lần, chị mang theo mẫu ADN của một người đàn ông khác để kiểm tra.
“Ban đầu là người thứ nhất, rồi chị ấy tiếp tục mang mẫu của người thứ hai, thứ ba, thứ tư… Có lúc tôi cũng bất ngờ vì số lượng mẫu được gửi đến”, chị Hà kể.
Về mặt sinh học, thời điểm rụng trứng chỉ diễn ra trong một khoảng rất ngắn và quá trình thụ thai chỉ có thể xảy ra trong giai đoạn này. Vì vậy, về lý thuyết, số người có khả năng là cha của thai nhi thường không quá nhiều.
Người phụ nữ tiếp tục mang mẫu của người thứ năm rồi người thứ sáu đến xét nghiệm. Tuy nhiên, tất cả đều cho kết quả không trùng khớp.
Phải đến người đàn ông thứ bảy, kết quả ADN mới cho thấy sự trùng khớp hoàn toàn. Kết luận giám định xác định người này chính là cha sinh học của thai nhi.
Theo chị Hà, công việc trong lĩnh vực giám định ADN không chỉ đòi hỏi chuyên môn cao mà còn cần sự vững vàng về tâm lý. Bởi không ít trường hợp, kết quả xét nghiệm liên quan đến những bí mật gia đình rất nhạy cảm.
“Có những kết quả có thể thay đổi hoàn toàn mối quan hệ giữa các thành viên trong gia đình. Vì vậy người làm nghề phải giữ nguyên tắc: chỉ nói bằng dữ liệu khoa học, không suy đoán và không bị tác động”, chị nhấn mạnh.
Câu chuyện của người phụ nữ mang thai năm ấy cũng trở thành một trong những kỷ niệm đáng nhớ trong những năm đầu làm nghề của chị Hà. Qua đó, chị hiểu rằng công việc của mình không chỉ đơn thuần là thao tác trong phòng thí nghiệm.
“Mỗi mẫu ADN là một câu chuyện đời. Và đôi khi, người làm xét nghiệm trở thành người chứng kiến những sự thật mà không phải ai cũng sẵn sàng đối diện”, chị chia sẻ.
LTS: Trong thế giới của giám định ADN, nơi những con số tưởng chừng khô khan lại nắm giữ sự thật cuối cùng không phải lúc nào hành trình đi tìm chân lý cũng chỉ toàn căng thẳng và nước mắt. Có những câu chuyện khiến người trong cuộc “dở khóc dở cười”, có những tình huống tưởng như nghịch lý nhưng lại phơi bày những góc khuất rất đời.
Tuyến bài về ADN lần này không chỉ là những vụ việc nghiêm trọng cần đến tiếng nói của khoa học, mà còn là tập hợp những lát cắt bi hài. Đằng sau mỗi kết quả là một câu chuyện, phía sau mỗi câu chuyện là những bài học về niềm tin, trách nhiệm và cả những giới hạn của cảm xúc con người trước sự thật. Và dù là bi hay hài, thì điểm chung vẫn là: khi khoa học lên tiếng, sự thật sẽ không còn chỗ để lẩn tránh.
