LTS: “Từ nay đến 2030, nhà ở để bán vẫn cần thiết, nhưng nhà ở cho thuê phải được xác định là trụ cột chiến lược, nhất là tại các đô thị lớn, khu công nghiệp, vùng nhập cư lao động và các địa bàn có giá nhà vượt xa mặt bằng thu nhập của người dân”, đây là chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khi chủ trì buổi làm việc với Đảng ủy Chính phủ và các bộ, ngành liên quan về tình hình triển khai thực hiện Chỉ thị số 34-CT/TW ngày 24/5/2024 của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phát triển nhà ở xã hội trong tình hình mới, tại tại Trụ sở Trung ương Đảng vào chiều 19/5.
Trên thực tế hiện nay, nhu cầu nhà ở cho thuê là rất lớn, tuy nhiên mỗi người, mỗi nơi lại có nhu cầu khác nhau. Bởi vậy, cần những đánh giá nhu cầu nhà ở cho thuê theo từng nhóm, từng đối tượng để có chỉ tiêu phát triển phù hợp với từng địa phương, tránh lệch pha cung cầu nơi thừa nơi thiếu.
Tạp chí ĐS&PL triển khai loạt bài: “Hướng tới thị trường nhà ở cho thuê chuyên nghiệp” lấy ý kiến của các chuyên gia, nhà hoạch định chính sách, luật sư nhằm đóng góp những quan điểm, ý kiến bình luận, phân tích với cái nhìn đa chiều để nhà cho thuê không còn là phân khúc bị bỏ ngỏ mà thực sự là chiến lược an cư quốc gia ngay trong thời gian tới.
Ông Phạm Văn Thịnh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh
Để làm rõ định hướng, giải pháp và kế hoạch phát triển nhà ở cho thuê trên địa bàn, PV Đời sống & Pháp luật đã có cuộc trao đổi với ông Phạm Văn Thịnh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh. Những chia sẻ từ lãnh đạo tỉnh sẽ giúp bạn đọc có cái nhìn toàn diện hơn về quyết tâm của địa phương trong việc hiện thực hóa mục tiêu an cư cho người lao động, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững.
Khảo sát nhu cầu nhà ở cho thuê trên phạm vi toàn tỉnh để đánh giá đầy đủ
ĐS&PL: Ông đánh giá như thế nào về nhu cầu nhà ở cho thuê trên địa bàn Bắc Ninh hiện nay, đặc biệt đối với công nhân, người lao động tại các khu công nghiệp? Nguồn cung nhà ở cho thuê dành cho công nhân và người thu nhập thấp trên địa bàn tỉnh đang đáp ứng được bao nhiêu phần trăm nhu cầu thực tế?
Ông Phạm Văn Thịnh: Bắc Ninh hiện là một trong những trung tâm công nghiệp lớn của cả nước, thu hút số lượng rất lớn công nhân, người lao động, chuyên gia và người dân đến sinh sống, làm việc. Hiện nay, số lượng công nhân người lao động trong các khu, cụm công nghiệp có trên 800.000 người, trong đó trên 65% là công nhân, người lao động ngoại tỉnh. Vì vậy, nhu cầu nhà ở nói chung và nhà ở cho thuê nói riêng là rất lớn, đặc biệt tại các khu vực tập trung khu công nghiệp như Yên Phong, Quế Võ, Việt Yên, Thuận Thành và Gia Bình.
Thời gian qua, tỉnh Bắc Ninh đã quan tâm phát triển nhà ở xã hội, nhà lưu trú công nhân và các loại hình nhà ở phục vụ người lao động. Tuy nhiên, so với tốc độ phát triển công nghiệp, đô thị hóa và nhu cầu thực tế, nguồn cung nhà ở cho thuê hiện nay vẫn chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu đặt ra; nhất là các sản phẩm nhà ở cho thuê có chất lượng tốt, giá phù hợp và được đầu tư đồng bộ về hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội.
Hiện nay tỉnh đang tổ chức khảo sát nhu cầu nhà ở cho thuê trên phạm vi toàn tỉnh để đánh giá đầy đủ, khách quan nhu cầu thực tế của người dân và người lao động. Kết quả khảo sát sẽ là cơ sở quan trọng để tỉnh xây dựng Đề án phát triển nhà ở cho thuê giai đoạn 2026 - 2030, từng bước hình thành nguồn cung nhà ở cho thuê phù hợp với nhu cầu và khả năng chi trả của người dân, góp phần bảo đảm an sinh xã hội và phát triển bền vững.
ĐS&PL: Ông có thể cho biết tỉnh Bắc Ninh đang đối mặt với những khó khăn, bất cập nào trong việc phát triển quỹ nhà ở cho thuê?
Ông Phạm Văn Thịnh: Đối với tỉnh Bắc Ninh cũng như nhiều địa phương công nghiệp khác, hiện nay còn một số khó khăn, bất cập.
Thứ nhất, nhu cầu nhà ở cho thuê rất lớn nhưng phần lớn nguồn cung hiện nay vẫn là nhà trọ do hộ gia đình, cá nhân đầu tư nhỏ lẻ; các dự án nhà ở cho thuê quy mô lớn, được đầu tư đồng bộ còn hạn chế. Chính sách hỗ trợ cho các hộ gia đình, cá nhân đầu tư, nâng cấp cải tạo các khu nhà trọ đạt chuẩn cao hơn để phục vụ người thuê hiện vẫn chưa có.
Thứ hai, hiệu quả đầu tư nhà ở cho thuê thường thấp hơn so với nhà ở để bán, thời gian thu hồi vốn dài nên chưa tạo được động lực đủ mạnh để thu hút doanh nghiệp tham gia đầu tư.
Thứ ba, quỹ đất dành riêng cho phát triển nhà ở cho thuê chưa được xác định rõ trong nhiều quy hoạch trước đây, trong khi nhu cầu lại tập trung tại các khu vực có tốc độ công nghiệp hóa và đô thị hóa rất cao.
Thứ tư, hệ thống chính sách hỗ trợ phát triển nhà ở cho thuê hiện nay đang trong quá trình nghiên cứu, hoàn thiện theo định hướng mới của Trung ương, đặc biệt là sau Kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về tình hình triển khai Chỉ thị số 34-CT/TW và định hướng phát triển nhà ở trong thời gian tới.
Chính vì vậy, tỉnh Bắc Ninh đang tổ chức khảo sát nhu cầu trên phạm vi toàn tỉnh và nghiên cứu xây dựng Đề án phát triển nhà ở cho thuê giai đoạn 2026 - 2030 nhằm xác định rõ nhu cầu, quỹ đất, mô hình đầu tư và cơ chế hỗ trợ phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.
Bắc Ninh phấn đấu phát triển 10.000 căn hộ cho thuê đến năm 2030. Ảnh minh họa.
ĐS&PL: Sau chỉ đạo của Thủ tướng, tỉnh Bắc Ninh đã có kế hoạch hoặc lộ trình cụ thể nào để triển khai các dự án nhà ở cho thuê trên địa bàn, thưa ông?
Ông Phạm Văn Thịnh: Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Tỉnh uỷ Bắc Ninh và định hướng của Trung ương về phát triển nhà ở cho thuê, UBND tỉnh Bắc Ninh đã ban hành Kế hoạch số 198/KH-UBND về phát triển nhà ở cho thuê trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh giai đoạn 2026 - 2030.
Theo đó, tỉnh đã xác định trước mắt trong năm 2026 tập trung đẩy nhanh tiến độ hoàn thành khoảng 2.200 căn hộ nhà ở cho thuê, đẩy nhanh tiến độ một số dự án nhà lưu trú công nhân trong khu công nghiệp và các dự án nhà ở xã hội có quỹ căn cho thuê. Ngày 13/6/2026 tỉnh sẽ khánh thành và đưa vào sử dụng dự án nhà ở xã hội cho thuê dài hạn đầu tiên; tháng 6, tháng 7/2026, chúng tôi sẽ khởi công 2 dự án nhà ở cho công nhân thuê dài hạn, đáp ứng quy mô khoảng 8.000 - 10.000 công nhân.
Đồng thời, giao Sở Xây dựng chủ trì tổ chức khảo sát nhu cầu nhà ở cho thuê trên phạm vi toàn tỉnh, rà soát quỹ đất, đánh giá nhu cầu thực tế của người dân và người lao động, đặc biệt tại các khu vực tập trung khu công nghiệp và đô thị phát triển để phát triển nhà ở cho thuê giai đoạn 2026 - 2030, xác định các khu vực ưu tiên đầu tư, loại hình nhà ở phù hợp và các cơ chế hỗ trợ nhằm từng bước hình thành nguồn cung nhà ở cho thuê ổn định, đáp ứng nhu cầu thực tế của người dân và người lao động. Khi triển khai quy hoạch xây dựng các khu đô thị, khu dân cư sẽ dành quỹ đất dự trữ để phát triển nhà ở cho thuê và sẽ thực hiện xây dựng khi phù hợp.
Đối với các dự án nhà ở xã hội mới, có vị trí thuận lợi tại đô thị hoặc tại khu vực tập trung công nghiệp, chúng tôi sẽ xem xét nâng tỷ lệ căn hộ cho thuê lên trên mức 20%.
Quỹ nhà ở của tỉnh sẽ thực hiện mua quỹ căn nhà ở xã hội tại 1 số dự án có vị trí phù hợp; đồng thời phấn đấu hoàn thành Dự án Nhà công vụ với trên 200 căn hộ trong tháng 9/2026 đáp ứng nhu cầu ở của cán bộ, công chức, người lao động do sát nhập tỉnh.
ĐS&PL: Tỉnh Bắc Ninh có dự kiến khởi công thêm những dự án nhà ở xã hội hoặc nhà ở cho thuê mới trong năm 2026 và giai đoạn tới hay không?
Ông Phạm Văn Thịnh: Trong năm 2026 và giai đoạn 2026 - 2030, tỉnh Bắc Ninh tiếp tục xác định phát triển nhà ở xã hội là một trong những nhiệm vụ trọng tâm nhằm thực hiện mục tiêu bảo đảm an sinh xã hội, phục vụ phát triển công nghiệp và thu hút lao động.
Hiện nay, tỉnh đang tập trung chỉ đạo khởi công 03 dự án nhà lưu trú công nhân trong khu công nghiệp với quy mô khoảng 3.900 căn hộ ngay trong năm 2026; đồng thời, đẩy nhanh tiến độ các dự án nhà ở xã hội đã được chấp thuận chủ trương đầu tư, đồng thời tiếp tục rà soát quỹ đất, lựa chọn nhà đầu tư và chuẩn bị các điều kiện cần thiết để triển khai thêm các dự án mới tại các khu vực có nhu cầu lớn như Yên Phong, Quế Võ, Việt Yên, Thuận Thành, Gia Bình và các địa bàn phát triển công nghiệp, đô thị trọng điểm khác.
Bên cạnh phát triển nhà ở xã hội để bán, tỉnh cũng đang nghiên cứu phát triển các mô hình nhà ở xã hội cho thuê, nhà lưu trú công nhân và nhà ở cho thuê phù hợp với khả năng chi trả của người lao động theo định hướng của Trung ương và chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ. Kết quả khảo sát nhu cầu nhà ở cho thuê và Đề án phát triển nhà ở cho thuê tỉnh Bắc Ninh giai đoạn 2026 - 2030 sẽ là cơ sở quan trọng để tỉnh xác định quy mô, lộ trình và danh mục các dự án ưu tiên triển khai trong thời gian tới.
Quan điểm của tỉnh là phát triển đa dạng các loại hình nhà ở, trong đó từng bước tăng tỷ trọng nhà ở cho thuê, đáp ứng nhu cầu thực tế của người dân và người lao động, đặc biệt tại các khu vực tập trung khu công nghiệp.
Theo thống kê của tỉnh Bắc Ninh, hiện nay số lượng công nhân người lao động trong các khu, cụm công nghiệp có trên 800.000 người, trong đó trên 65% là công nhân, người lao động ngoại tỉnh
Giải pháp để hiện thực hóa mục tiêu
ĐS&PL: Vậy để hiện thực hóa mục tiêu phát triển nhà ở cho thuê, tỉnh sẽ có những giải pháp gì nhằm thu hút doanh nghiệp tham gia đầu tư xây dựng và vận hành các dự án, thưa ông?
Ông Phạm Văn Thịnh: Tỉnh Bắc Ninh sẽ tập trung vào bốn nhóm giải pháp chính. Thứ nhất là chuẩn bị quỹ đất và quy hoạch phù hợp tại các khu vực có nhu cầu lớn.
Thứ hai là nghiên cứu các cơ chế khuyến khích các nhà đầu tư tham gia đầu tư nhà ở xã hội cho thuê, nhà lưu trú công nhân và các mô hình nhà ở cho thuê phù hợp với khả năng chi trả của người lao động.
Thứ ba là cải cách thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp triển khai dự án.
Thứ tư là nghiên cứu sử dụng có hiệu quả Quỹ nhà ở địa phương và các nguồn lực hiện có để phát triển nhà ở cho thuê từ nguồn vốn nhà nước.
Trên cơ sở Đề án phát triển nhà ở cho thuê giai đoạn 2026 - 2030, tỉnh sẽ từng bước hình thành thị trường nhà ở cho thuê ổn định, thu hút doanh nghiệp tham gia đầu tư lâu dài.
ĐS&PL: Ông kỳ vọng việc phát triển các dự án nhà ở cho thuê sẽ mang lại những tác động như thế nào đối với môi trường đầu tư, thu hút lao động và phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh?
Ông Phạm Văn Thịnh: Tôi kỳ vọng phát triển nhà ở cho thuê sẽ tạo ra ba tác động lớn.
Một là nâng cao chất lượng an sinh xã hội, giúp người dân và người lao động có thêm cơ hội tiếp cận nhà ở phù hợp với khả năng chi trả.
Hai là tăng khả năng thu hút và giữ chân lao động, nhất là lực lượng lao động trẻ, qua đó hỗ trợ doanh nghiệp ổn định sản xuất, kinh doanh trên địa bàn tỉnh.
Ba là góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và môi trường đầu tư của tỉnh. Đối với Bắc Ninh, một địa phương công nghiệp phát triển nhanh, nhà ở cho thuê không chỉ là vấn đề nhà ở mà còn là một yếu tố quan trọng của hạ tầng kinh tế - xã hội phục vụ phát triển bền vững.
ĐS&PL: Trân trọng cảm ơn những chia sẻ của ông!
(Còn nữa)
