Tờ The Telegraph đưa tin ngày 30/3, một cảnh tượng hiếm thấy xuất hiện tại căn cứ không quân Prince Sultan (Ả rập Xê út) ngày 29/3: Xác máy bay Mỹ nằm vặn xoắn trên đường băng, phần “đĩa bay” radar lật úp bên cạnh. Đây là tàn tích của chiếc E3 Sentry - trung tâm chỉ huy bay trị giá khoảng 500 triệu USD, được ví như “bộ não chiến trường” của không quân Mỹ.
Theo các nguồn tin quân sự, Iran đã tiến hành cuộc tấn công bằng hoả lực đánh trúng trực tiếp vào điểm gắn mái vòm radar - vị trí quan trọng nhất của E3. Cú đánh chính xác này cho thấy trình độ trinh sát và dẫn đường đáng kể của Tehran.
Vụ tập kích khiến ít nhất 12 binh sĩ Mỹ bị thương, trong đó có 2 người bị thương nặng, đồng thời làm hư hại thêm khoảng 5 máy bay tiếp liệu trên không.
Máy bay “mắt thần” của Mỹ bị phá hủy hoàn toàn (Ảnh: PressTV).
Mới đây, truyền thông Iran cũng đã đăng tải ảnh vệ tinh được cho là một máy bay giám sát AWACS E-3 Sentry của Mỹ hư hại không thể phục hồi bên trong căn cứ ở Ả rập Xê út sau cuộc tấn công của Iran.
Những hình ảnh vệ tinh này khớp với các bức ảnh chụp từ mặt đất vốn đã được lan truyền trên mạng trước đó cho thấy máy bay bị thiêu rụi một phần và không thể sửa chữa.
Theo Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), một máy bay không người lái (UAV) Shahed-136 trị giá 20.000 USD đã gây ra vụ tấn công.
Theo tuyên bố, cuộc tấn công đã sử dụng một đợt phối hợp tên lửa đạn đạo và UAV, xuyên thủng thành công hệ thống phòng thủ đa tầng của căn cứ không quân Prince Sultan.
Iran đăng ảnh vệ tinh máy bay “Mắt thần” của Mỹ bị phá hủy hoàn toàn (Ảnh: X).
E-3 Sentry không chỉ là một máy bay quân sự đơn thuần, nó phục vụ như một trạm radar bay có khả năng theo dõi đồng thời hàng trăm mục tiêu trên không trong khi điều phối các hoạt động của tiêm kích trên những khoảng cách rộng lớn.
Việc mất đi dù chỉ một chiếc E-3 cũng ảnh hưởng đến sức mạnh không quân Mỹ. Không quân Mỹ chỉ còn vận hành khoảng 16 chiếc E-3 sau nhiều năm cho nghỉ hưu và tiêu hao.
Trong khi đó, giới chức quân sự Mỹ thừa nhận các UAV Shahed tạo ra vấn đề phức tạp hơn nhiều so với Mỹ dự kiến ban đầu.
Các UAV Shahed bay thấp và chậm, khiến chúng khó bị phát hiện hơn và ít dễ bị đánh chặn hơn so với tên lửa đạn đạo. Chi phí rẻ và dễ dàng sản xuất khiến Shahed đặc biệt nguy hiểm khi chúng được phóng ồ ạt theo dạng bầy đàn. Điều này có thể làm quá tải phòng không, khiến UAV lọt qua và lao vào mục tiêu.
UAV Shahed. Ảnh minh hoạ
Các nhà phân tích quân sự mô tả cuộc tấn công trả đũa này là một bước ngoặt chiến lược trong cuộc xung đột hiện nay giữa Iran với Mỹ và Israel. Độ chính xác và quy mô của chiến dịch cho thấy năng lực ngày càng tăng của Lực lượng Không gian Vũ trụ IRGC.
Khi cuộc xung đột bước sang tuần thứ năm, việc mất đi các nền tảng giá trị cao này, đặc biệt là chiếc E-3 Sentry hiếm có và không thể thay thế, dường như đã thay đổi căn bản các tính toán của Mỹ.
Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM) hiện buộc phải đánh giá lại tính bền vững của chiến dịch không kích và sửa đổi các quy trình phòng thủ căn cứ trên khắp vịnh Ba Tư.
