Những hình ảnh thực tế từ Iran đã xác nhận sự hiện diện của chiếc trực thăng tấn công Mi-28NE "Kẻ săn đêm" đầu tiên. Đây là dấu mốc quan trọng khi lần đầu tiên Nga bàn giao một trong những khí tài chiến đấu hiện đại nhất của mình cho quốc gia láng giềng phía Nam.
Chiếc trực thăng lộ diện trong màu sơn đặc trưng của Lực lượng Vũ trang Iran, mặc dù hiện vẫn chưa rõ số khí tài này sẽ thuộc biên chế của Lục quân hay Quân đoàn Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC). Trước đó vào tháng 11/2023, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Iran, Chuẩn tướng Mehdi Farahi, đã xác nhận kế hoạch trang bị dòng Mi-28 cùng tiêm kích chiếm ưu thế trên không Su-35. Dự kiến, những chiếc Su-35 đầu tiên sẽ cập bến Iran trước quý 4 năm nay. Theo các báo cáo sơ bộ, hiện có ít nhất ba chiếc Mi-28 đã có mặt tại Iran, dù tổng quy mô của đơn hàng vẫn được các bên giữ kín.
Cuộc cách mạng hóa phi đội trực thăng lỗi thời
Sự xuất hiện của Mi-28 được coi là một cuộc cải tổ mang tính cách mạng cho năng lực tác chiến không quân của Iran. Hiện tại, dù sở hữu phi đội trực thăng quy mô lớn, Tehran vẫn đang phải dựa dẫm hoàn toàn vào các thiết kế lạc hậu do Mỹ cung cấp từ những năm 1970.
Trong khi Hoa Kỳ chọn hướng đi hiện đại hóa dòng Apache sẵn có thay vì phát triển một dòng trực thăng tấn công mới hoàn toàn, Nga đã đầu tư mạnh mẽ để xây dựng Mi-28 và Ka-52 thành những dòng máy bay thế hệ mới của thế kỷ 21. Là "hậu duệ" trực tiếp của dòng Mi-24 huyền thoại, Mi-28 hiện được đánh giá là đối trọng xứng tầm nhất với dòng AH-64 Apache của phương Tây, mang lại lợi thế công nghệ vượt trội so với các đối thủ hải ngoại.
Biến thể hiện đại nhất là Mi-28NM đã được thử lửa lần đầu tại chiến trường Syria từ năm 2016. Hiệu quả tác chiến ấn tượng tại đây là nhân tố chính thúc đẩy Bộ Quốc phòng Nga ký hợp đồng trang bị thêm 98 chiếc vào năm 2027.
Dòng máy bay này sở hữu những nâng cấp đáng nể với động cơ VK-2500P giúp tăng tốc độ bay thêm 13%, cùng hệ thống cảm biến mới cung cấp tầm nhìn bao quát 360 độ và khả năng kiểm soát hỏa lực không đối không ưu việt. Về hỏa lực, mỗi chiếc Mi-28 có khả năng mang theo tới 16 tên lửa chống tăng hoặc 80 quả rocket 80mm. Đặc biệt, máy bay sở hữu đặc tính cơ động vô song, bao gồm cả khả năng bay lùi mà hiếm có dòng trực thăng tấn công nào trên thế giới thực hiện được.
Năng lực của Mi-28 không chỉ được khẳng định tại Syria mà còn qua những thử nghiệm khắc nghiệt tại chiến trường Ukraine. Đối với Iran, các lực lượng của nước này vốn đã tích lũy được nhiều kinh nghiệm vận hành phối hợp cùng dòng trực thăng Nga khi cùng triển khai chiến dịch hỗ trợ chính phủ Syria chống nổi dậy từ năm 2015. Ngoài ra, quân đội Iran cũng từng sát cánh cùng quân đội Iraq vào giữa thập niên 2010, thời điểm mà Baghdad cũng đang vận hành phi đội Mi-28 của riêng mình.
Lá chắn mới trong bối cảnh an ninh bất ổn
Ban đầu, phi đội Mi-28 của Iran được kỳ vọng sẽ hỗ trợ các lực lượng đồng minh trên bộ tại Syria. Tuy nhiên, việc chính phủ Syria bị lật đổ vào tháng 12/2024 bởi các nhóm phiến quân do phương Tây, Thổ Nhĩ Kỳ và Israel hậu thuẫn đã khép lại triển vọng đó.
Trong bối cảnh tình hình an ninh khu vực trở nên kém thuận lợi và nguy cơ đối đầu trực diện với Mỹ ngày càng cao, Mi-28 trở thành phương tiện hiệu quả giúp Iran đối phó với các nhóm vũ trang được phương Tây hậu thuẫn. Đây được xem là lời giải cho bài toán bảo vệ hạ tầng thiết yếu và hệ thống phòng không của Tehran, vốn từng là mục tiêu tấn công trọng điểm của các đơn vị bán quân sự trong các đợt xung đột hồi tháng 6 vừa qua.
Quốc Vinh (Theo Military Watch)
