Khi Tết Nguyên đán đến gần, các gia đình ở châu Á và nhiều nơi khác tất bật trang trí nhà cửa, chuẩn bị những bữa ăn thật thịnh soạn. Đặc biệt, với những quốc gia có truyền thống văn hóa lâu đời, người dân còn tuân theo hàng loạt phong tục được cho là để xua đuổi vận rủi và mang lại sự thịnh vượng.
Tờ SCMP nêu bật một số điều cấm kỵ thường cần tránh trong dịp Tết Nguyên đán, cùng ý nghĩa và những câu chuyện đằng sau chúng.
Thực phẩm nên tránh
Thức ăn đóng vai trò trung tâm trong ngày Tết, nhưng không phải mọi thứ đều phù hợp với bàn tiệc.
Với người Trung Quốc, các gia đình thường tránh ăn lê vì từ "lê" phát âm giống như "chia ly", tượng trưng cho những mối quan hệ đổ vỡ.
Mặc dù quả hồng mang ý nghĩa may mắn "mọi việc suôn sẻ", nhưng chúng lại bị coi là không may mắn vào đêm giao thừa Tết Nguyên đán vì từ "hồng" ( Shi ) đồng âm với từ "chết" trong tiếng Trung.
Màu sắc cũng đóng vai trò tượng trưng. Màu chủ đạo của Tết Nguyên đán là màu đỏ, tượng trưng cho may mắn và niềm vui, trong khi màu trắng gắn liền với sự tang thương.
Các món ăn màu trắng, chẳng hạn như salad đậu phụ lạnh, thường không nên ăn. Tuy nhiên, các món đậu phụ có màu sẫm hơn, như đậu phụ Mapo, đậu phụ kho hoặc đậu phụ chiên nhồi thịt, thì được chấp nhận.
Một phong tục phổ biến là giấu một đồng xu sạch bên trong một chiếc bánh bao trong số hàng chục, thậm chí hàng trăm chiếc bánh bao đã được chuẩn bị.
Người nào tìm thấy đồng xu này được cho là sẽ nhận được sự giàu có, may mắn và thành công về tài chính trong năm tới.
Cá là một yếu tố thiết yếu khác trong bữa tối Tết Nguyên đán, nhưng có một quy tắc quan trọng: không được ăn hết hoàn toàn.
Trong tiếng Trung, từ "cá" phát âm giống như "dư thừa", tượng trưng cho sự dồi dào. Để lại một số con cá chưa ăn tượng trưng cho mong muốn rằng sự giàu có và may mắn sẽ tiếp tục kéo dài sang năm sau.
Những lời nói cần tránh
Lời nói được cho là mang sức mạnh đáng kể, đặc biệt là vào đầu năm mới. Do đó, một số từ và cụm từ nhất định phải tránh sử dụng trong thời gian này.
Những từ ngữ mang nghĩa tiêu cực trực tiếp như cái chết, ốm, đau đớn và ma quỷ được coi là điều cấm kỵ. Các khái niệm liên quan như sự trống rỗng, mất mát và khan hiếm cũng thường được tránh sử dụng trong giao tiếp.
Số 4 thường bị bỏ qua vì cách phát âm của nó rất giống với từ "chết" trong tiếng Trung Quốc.
Khi nhắc đến người đã khuất, người ta thường nói "họ đã ra đi" thay vì đề cập trực tiếp đến cái chết.
Từ "sách" được coi là từ nhạy cảm vì trong tiếng Trung, nó phát âm gần giống với từ "mất".
Những món đồ nên tránh mua
Tặng quà là một phần quan trọng trong truyền thống Tết Nguyên đán, nhưng không phải tất cả các món quà đều được coi là phù hợp và mang lại may mắn.
Việc tặng đồng hồ là điều cực kỳ cấm kỵ vì trong tiếng Trung, "tặng đồng hồ" nghe giống như tham dự tang lễ của ai đó.
Các vật sắc nhọn như dao hoặc kéo cũng được tránh sử dụng vì chúng tượng trưng cho việc cắt đứt các mối quan hệ.
Ngoài ra, giày dép được coi là món quà không phù hợp vì từ "giày dép" trong tiếng Trung Quốc phát âm giống như "ác" hoặc "xui xẻo".
Một phong tục phổ biến hơn là treo chữ Phú, có nghĩa là "phước lành" hoặc "may mắn", lộn ngược trong dịp Tết Nguyên đán, tượng trưng cho việc "may mắn đã đến".
Theo truyền thuyết dân gian, vào thời nhà Minh (1368–1644), Hoàng đế Chu Nguyên Chương đã lên kế hoạch sử dụng chữ “Phúc” làm dấu hiệu bí mật để nhắm vào một số gia đình nhất định để xử tử.
Hoàng hậu Mã, với mong muốn ngăn chặn thảm kịch, đã ra lệnh cho mọi gia đình trong thành phố dán chữ đó lên cửa trước bình minh. Tuy nhiên, một gia đình mù chữ đã vô tình dán ngược.
Khi hoàng đế chứng kiến cảnh này, ông ta vô cùng tức giận và ra lệnh xử tử họ. Hoàng hậu Mã vội vàng can thiệp, nói: “Họ biết hôm nay con sẽ đến nên cố tình dán ngược, chẳng phải điều đó có nghĩa là 'vận may đã đến' sao?”
Phản ứng thông minh của cô ấy đã giúp ngăn chặn thảm họa.
Nguyễn Phượng
Theo SCMP
