Nga tung chiến thuật, Kiev choáng ngợp
Đài TST (Nga) ngày 21/7 đưa tin, chiến dịch tập kích của Nga đang chuyển sang giai đoạn tiếp theo, trong đó Moscow triển khai một chiến thuật mới gọi là chiến thuật "thiêu rụi", biến các đầu mối hậu cần, phương tiện vận tải và những cơ sở bị cáo buộc phục vụ hoạt động quân sự của Ukraine thành mục tiêu.
Tại Sumy, đại siêu thị Epicentr đã bị phá hủy sau một loạt đòn tấn công bằng UAV Geran. Theo phóng viên quân sự Nga Yuri Podolyaka, đòn đánh bắt đầu bằng một chiếc Geran đơn lẻ lao vào khu vực được cho là nơi lưu trữ UAV của Ukraine. Sau đó, một số UAV khác tiếp tục xuất hiện, khiến công trình bốc cháy dữ dội và gần như bị thiêu rụi hoàn toàn vào sáng hôm sau.
Epicentr nằm không xa một trạm biến áp vừa bị tấn công trước đó. TST cho rằng đây không đơn thuần là một cơ sở thương mại, mà còn được sử dụng như một mắt xích trong mạng lưới hậu cần và lưu trữ thiết bị không người lái của Ukraine.


Chiến thuật của Nga đang gây thiệt hại lớn cho Ukraine. Ảnh: TST
Ông Podolyaka cảnh báo vụ cháy tại Epicentr có thể chưa phải diễn biến nghiêm trọng nhất ở Sumy. Theo ông, những thông tin tiếp theo sẽ cho thấy mức độ khó khăn mà người dân thành phố có thể phải đối mặt nếu không sơ tán trước mùa đông.
Trong khi đó, các kênh quân sự Nga nhận định những cuộc tấn công nhằm vào cơ sở thương mại và hạ tầng kinh tế có liên quan tới hoạt động hậu cần quân sự sẽ tiếp tục gia tăng.
Tác giả kênh “Zapiski Veterana” cho rằng trước đây, cả Nga và Ukraine vẫn ngầm hạn chế tấn công các cơ sở thương mại dân sự. Tuy nhiên, giới hạn này đang dần bị phá vỡ sau những đòn tập kích nhằm vào trạm xăng, trung tâm mua sắm, chợ và kho hàng ở cả hai phía.
Theo nguồn tin trên, tại Nga, những doanh nghiệp ở Belgorod, Kursk và Bryansk sẽ chịu rủi ro lớn nhất do nằm gần đường ranh giới. Trong khi đó, tại Ukraine, tác động có thể lan rộng trên phạm vi gần như toàn quốc.
Giữa lúc đó, các kênh Ukraine bắt đầu cảnh báo rằng những cuộc tấn công nhằm vào trạm nhiên liệu và kho xăng dầu có thể khiến Kiev, Odesa, Poltava, Cherkasy và Mykolaiv đối mặt với nguy cơ thiếu xăng.
Bên cạnh đó, phương tiện vận tải hạng nặng cũng trở thành mục tiêu đáng chú ý.
Tại tỉnh Dnipropetrovsk, UAV Geran đã đánh trúng một bãi đỗ xe tải được phía Nga cho là phục vụ việc vận chuyển UAV, linh kiện và nhiên liệu. Một số xe bồn tại đây được sử dụng để chuyên chở hoặc lưu trữ tạm thời các sản phẩm dầu mỏ.
Theo phóng viên chiến trường Alexander Kots, xe tải hiện không còn chỉ thực hiện chức năng vận chuyển thông thường. Một số phương tiện đã được cải tạo thành bệ phóng di động cho UAV tầm xa, với các mô-đun phóng được giấu trong thùng xe dân sự.
Việc ngụy trang UAV và thiết bị phóng trong xe tải được cho là giải pháp của Ukraine sau khi các sân bay cố định, kho chứa và địa điểm chuẩn bị UAV liên tục bị Nga tập kích.
Tuy nhiên, chiến thuật này cũng khiến những đoàn xe tải và bãi tập kết phương tiện trở thành mục tiêu trong cuộc chiến hậu cần đang ngày càng khốc liệt.
Ông Kots nhắc lại rằng trong đêm 1/7, một cuộc tập kích bằng UAV của Ukraine đã thiêu rụi 22 xe tải dân sự tại một bãi đỗ ở quận Leninsky, Donetsk. Phần lớn số xe thuộc về một nhà máy bánh kẹo. Một nhân viên cứu hộ cũng thiệt mạng khi dập tắt một vụ cháy tương tự tại quận Kirovsky.
“Cuộc chiến hậu cần đang diễn ra theo cả hai chiều”, ông Kots tuyên bố.
Song song với các đòn đánh sâu vào hậu phương, quân đội Nga được cho là đang áp dụng một chiến thuật mới trên hướng Kharkiv, đặc biệt quanh khu vực Kozacha Lopan thuộc quận Derhachi.
Theo kênh “Military Chronicle”, thay vì huy động lực lượng lớn tấn công trực diện vào những tuyến phòng thủ đã được chuẩn bị, các đơn vị Nga chia thành những nhóm bộ binh nhỏ, thường chỉ từ hai đến năm người.
Những nhóm này lợi dụng địa hình, dải rừng và các “vùng xám” sát đường ranh giới để bí mật tiếp cận khu dân cư, đánh vào cứ điểm Ukraine rồi bám trụ trong những khu vực có công trình xây dựng.
Chiến thuật phân tán khiến phía Ukraine khó xác định chính xác quy mô lực lượng đối phương, đồng thời tạo ra tình trạng báo cáo trái chiều và gián đoạn chỉ huy. Kiev có thể buộc phải điều quân tới nhiều vị trí cùng lúc, trong khi không biết đâu là hướng đột phá thực sự.

Hình ảnh cuộc biểu tình tại Ukraine đang lan rộng. Ảnh: FT
16 thành phố hỗn loạn, ông Zelensky triệu khẩn chỉ huy quân sự
Giữa lúc đang chống chọi với sức ép lớn từ chiến trường, chính quyền Kiev bỗng đồng thời phải đối diện với cuộc khủng hoảng lớn ngay tại trong nước.
Cụ thể, theo tờ Financial Times (Anh), cuộc khủng hoảng mà Tổng thống Volodymyr Zelensky đang đối mặt tiếp tục trở nên nghiêm trọng sau khi cựu Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov từ chối đề nghị trở lại bộ máy lãnh đạo.
“Việc ông Fedorov từ chối đã làm sâu sắc thêm cuộc khủng hoảng trong giới lãnh đạo quân sự mà ông Zelensky đang phải đối mặt. Xã hội phẫn nộ, trong khi các đối tác phương Tây yêu cầu sự ổn định” - FT viết.
Theo nhà báo Christopher Miller, làn sóng bất mãn bùng phát sau cuộc xung đột giữa Tổng tư lệnh quân đội Ukraine và ông Fedorov.
Nhiều người yêu cầu ông Zelensky cách chức Tổng tư lệnh, đồng thời xuống đường ủng hộ cựu Bộ trưởng Quốc phòng. Các cuộc biểu tình bắt đầu tại Kiev vào thứ Năm tuần trước, sau đó nhanh chóng lan sang ít nhất 16 thành phố khác, khiến tình hình trở nên hỗn loạn.
Hãng tin Reuters (Anh) ngày 20/7 xác nhận, quy mô biểu tình đã vượt xa những cuộc tập trung ban đầu. Hàng nghìn người tại Kiev và các thành phố khác liên tiếp xuống đường trong nhiều ngày, bất chấp tình trạng thiết quân luật. Reuters gọi đây là các cuộc biểu tình đường phố lớn nhất tại Ukraine kể từ khi xung đột toàn diện bùng phát năm 2022.

Ông Zelensky phải triệu tập khẩn các chỉ huy quân sự để tìm cách tháo gỡ khủng hoảng. Ảnh: FT
Trước sức ép ngày càng tăng từ quân đội, xã hội và các đối tác phương Tây, ông Zelensky đã dành 4 ngày liên tiếp để triệu tập, gặp gỡ khẩn cấp các chỉ huy quân sự cùng những cố vấn chính trị hàng đầu nhằm tìm cách tháo gỡ khủng hoảng.
Ông Fedorov được đề nghị phụ trách các chương trình công nghệ quân sự, trong đó có kế hoạch mở rộng sản xuất vũ khí tầm xa. Về lâu dài, ông có thể tiếp tục thúc đẩy cải cách nhưng hoạt động bên ngoài Bộ Quốc phòng và bộ máy chỉ huy quân sự.
Tuy nhiên, sau 4 ngày thương lượng, ông Fedorov vẫn không chấp nhận phương án này.
Một người am hiểu nội dung thảo luận giữa hai bên cho biết cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine hiện nắm trong tay nhiều đòn bẩy gây sức ép.
“Ông ấy chỉ muốn một điều: được phục chức Bộ trưởng Quốc phòng. Và ông ấy biết rằng phần lớn xã hội đang đứng về phía mình”, nguồn tin nói với FT.
Việc ông Fedorov kiên quyết đòi trở lại vị trí cũ khiến ông Zelensky rơi vào tình thế khó xử. Nếu nhượng bộ, nhà lãnh đạo Ukraine có thể bị xem là đầu hàng trước sức ép đường phố và chấp nhận đảo ngược quyết định nhân sự. Nhưng nếu tiếp tục từ chối, các cuộc biểu tình có nguy cơ lan rộng, trong khi mâu thuẫn trong giới chỉ huy quân sự ngày càng công khai.
Cuộc khủng hoảng diễn ra đúng thời điểm Ukraine đang phải đối phó với những đòn tập kích nhằm vào hệ thống hậu cần và nhiên liệu, đồng thời chịu sức ép tại Kharkiv, Konstantinovka cùng nhiều khu vực khác trên tiền tuyến.
Trong bối cảnh đó, yêu cầu về sự ổn định từ các đối tác phương Tây càng làm áp lực đè nặng lên Kiev.
Nguyễn Hải (Theo Financial Times, TST, Reuters)
