Từ 15/5, nhóm ngân hàng này được hưởng lợi
Ngày 15/5, Ngân hàng Nhà nước ban hành Thông tư 08/2026/TT-NHNN sửa đổi quy định về các giới hạn, tỷ lệ bảo đảm an toàn trong hoạt động ngân hàng. Điểm mấu chốt của văn bản này là thay đổi cách xác định tỷ lệ dư nợ cho vay so với tổng tiền gửi (LDR).
Cụ thể, theo tờ Vietnamplus, từ ngày 15/5, các ngân hàng được phép đưa 20% tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước vào mẫu số để tính tỷ lệ LDR. Những khoản mục khác như tiền ký quỹ, tiền gửi vốn chuyên dùng và tiền gửi không kỳ hạn của Kho bạc vẫn bị loại trừ.
Quy định mới đánh dấu sự điều chỉnh quan trọng so với lộ trình thắt chặt tại Thông tư 26/2022. Theo quy định cũ, tỷ lệ tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước bị loại khỏi mẫu số LDR tăng dần từ 50% năm 2023, lên 60% năm 2024, 80% năm 2025 và đến ngày 1/1/2026 tăng lên 100%. Điều đó có nghĩa, từ đầu năm nay, toàn bộ tiền gửi Kho bạc từng bị loại khỏi công thức xác định LDR.
Nguồn tiền gửi Kho bạc Nhà nước thời gian qua đã hỗ trợ rất tốt cho thanh khoản hệ thống. Tại một số thời điểm, tiền gửi kho bạc tại các ngân hàng có thể lên tới nửa triệu tỷ đồng. Từ đầu năm đến nay, nguồn tiền gửi này bị loại hoàn toàn khỏi "rổ" tính LDR khiến tỷ lệ LDR các ngân hàng đặc biệt là nhóm ngân hàng quốc doanh tăng cao. Để kéo LDR về mức an toàn (dưới 85%), các ngân hàng phải chạy đua tăng lãi suất huy động từ dân cư, phần nào khiến cuộc đua lãi suất trở nên nóng hơn.
Hiện nhóm ngân hàng được hưởng lợi nhiều nhất nếu quy định trên được nới lỏng là nhóm ngân hàng quốc doanh. Quy định này sẽ giúp nhóm ngân hàng thương mại cổ phần Nhà nước cải thiện đáng kể tỷ lệ LDR do nhóm này nắm giữ hầu hết nguồn tiền gửi Kho bạc Nhà nước vào hệ thống ngân hàng, qua đó mở rộng thêm dư địa tăng trưởng tín dụng trong thời gian tới.
Cũng theo nguồn tin trên, Ngân hàng Nhà nước cho biết việc sửa đổi này dựa trên tình hình thực tế khi tỷ lệ LDR toàn ngành đang có xu hướng tăng cao. Việc tận dụng nguồn tiền gửi Chính phủ để hỗ trợ nhu cầu vốn là phù hợp với thông lệ quốc tế và ý kiến chỉ đạo của Chính phủ. Trong bối cảnh tăng trưởng huy động toàn hệ thống ở mức thấp và lãi suất tiền gửi có lúc biến động mạnh, Thông tư 08 đóng vai trò là bộ đệm thanh khoản quan trọng, từ đó tạo thêm dư địa cho vay trên lý thuyết mà không cần huy động thêm vốn từ dân cư.
Tuy nhiên, các chuyên gia lưu ý rằng đây chủ yếu là giải pháp tháo gỡ rào cản kỹ thuật. Dư địa cho vay tăng thêm không đồng nghĩa với việc lợi nhuận sẽ phản ánh ngay lập tức. Hiệu quả thực tế vẫn phụ thuộc vào hạn mức tín dụng được giao, khả năng hấp thụ vốn của nền kinh tế và năng lực tối ưu hóa bảng cân đối tài sản của từng nhà băng trong giai đoạn tới.
Ảnh minh họa
Áp lực lãi suất có thể hạ nhiệt
Theo báo Tuổi Trẻ, không chỉ tạo dư địa cho vay, việc sửa đổi còn được kỳ vọng giúp hạ áp lực chi phí vốn. Thực tế từ cuối năm 2025 đến quý 1 năm nay, thanh khoản hệ thống liên ngân hàng liên tục căng thẳng. Nhiều ngân hàng phải đẩy lãi suất huy động lên cao để hút vốn, khiến mặt bằng lãi suất cho vay khó giảm như kỳ vọng.
Ông Lương Duy Phước - Giám đốc Phân tích của Kafi nhận định triển vọng của cổ phiếu ngân hàng "nền kinh tế Việt Nam hiện vẫn phụ thuộc lớn vào tín dụng ngân hàng, dù cơ quan quản lý đang thúc đẩy phát triển các kênh dẫn vốn khác nhằm giảm áp lực cho hệ thống ngân hàng. Vì vậy, tôi cho rằng nhóm cổ phiếu ngân hàng vẫn còn nhiều dư địa tăng trưởng trong trung và dài hạn nhờ vai trò trung tâm của ngành đối với nền kinh tế".
Trong khi đó, các chuyên gia từ FPTS lưu ý rằng việc kéo dài trạng thái nới lỏng tiền tệ có thể tạo áp lực lên tỷ giá USD/VND nếu thanh khoản VND trở nên quá dồi dào trong hệ thống.
Song ở thời điểm hiện tại, ưu tiên lớn hơn dường như vẫn là kích thích tăng trưởng và giảm chi phí vốn cho nền kinh tế. Một thay đổi kỹ thuật trong công thức LDR vì thế có thể trở thành "van mở" đáng chú ý cho dòng chảy tín dụng năm 2026.
Báo cáo tài chính quý I/2026 cho thấy lượng tiền gửi Kho bạc Nhà nước tại ba “ông lớn” quốc doanh gồm Vietcombank, BIDV và VietinBank đạt hơn 563.000 tỷ đồng, tăng gần 39% so với cuối năm ngoái.
Trong đó, Vietcombank ghi nhận khoảng 185.250 tỷ đồng tiền gửi có kỳ hạn từ Kho bạc Nhà nước. Với việc được tính lại 20% khoản tiền này vào mẫu số LDR, ngân hàng có thể bổ sung khoảng 37.000 tỷ đồng nguồn vốn tính toán. BIDV cũng có quy mô tương tự, với phần bổ sung vào mẫu số LDR ước khoảng 37.000 tỷ đồng.
Nếu áp dụng mức trần LDR tối đa 85%, mỗi ngân hàng có thể tạo thêm dư địa tín dụng lý thuyết khoảng 31.500 tỷ đồng. Đây là con số rất đáng kể trong bối cảnh ngành ngân hàng đang chịu áp lực hỗ trợ tăng trưởng kinh tế và thúc đẩy dòng vốn ra nền kinh tế.
Theo Ngân hàng Nhà nước, tính đến cuối tháng 3/2026, tỷ lệ LDR của Vietcombank, BIDV, VietinBank và Agribank đều đã tiến sát ngưỡng tối đa 85%. Trong khi đó, tiền gửi Kho bạc Nhà nước là nguồn vốn ngắn hạn, kỳ hạn tối đa chỉ 3 tháng và có tính biến động cao do phụ thuộc nhu cầu thu - chi ngân sách, theo báo Tiền Phong.
