Giữa rất nhiều lựa chọn ngành học, không ít học sinh sẽ từng thắc mắc đâu là lĩnh vực vừa có thể gắn bó lâu dài, vừa ít rủi ro thất nghiệp trong tương lai? Trong bối cảnh đó, Công nghệ thực phẩm - ngành học được ví như “ngành công nghiệp của sự sống” sẽ là một gợi ý đáng cân nhắc khi hội tụ cả tính thiết yếu lẫn tiềm năng phát triển bền vững.
Không đơn thuần là câu chuyện ăn uống, lĩnh vực này giữ vai trò cốt lõi trong việc ứng dụng khoa học kỹ thuật để chế biến, bảo quản và phát triển thực phẩm, đảm bảo dinh dưỡng và an toàn cho người tiêu dùng. Theo Vietnam Report, Việt Nam là một trong những thị trường có sức tiêu thụ thực phẩm, đồ uống rất lớn, chiếm tới 35% trong cơ cấu chi tiêu hàng tháng, tương đương khoảng 15% GDP và còn tiếp tục tăng trong thời gian tới.
Cùng với đó, công nghệ chế biến thực phẩm đã được Chính phủ xác định là một trong những ngành công nghiệp ưu tiên phát triển giai đoạn 2025, tầm nhìn 2035. Với quy mô thị trường gần 100 triệu dân và mức sống ngày càng cải thiện, nhu cầu về thực phẩm sạch, an toàn, hữu cơ và thân thiện môi trường không ngừng gia tăng. Chính những yếu tố này khiến Công nghệ thực phẩm không chỉ là một ngành học thiết thực, mà còn mở ra triển vọng việc làm rộng lớn tại cả doanh nghiệp trong nước lẫn các tập đoàn quốc tế.
Ngành Công nghệ thực phẩm là gì?
Ngành Công nghệ thực phẩm (Food Technology) là lĩnh vực ứng dụng các kiến thức khoa học và kỹ thuật như hóa học, sinh học, vi sinh vào toàn bộ quá trình sản xuất thực phẩm từ chế biến, bảo quản đến kiểm soát chất lượng. Đây là ngành giữ vai trò then chốt trong việc tạo ra các sản phẩm thực phẩm an toàn, bổ dưỡng, phù hợp với thị hiếu người tiêu dùng, đồng thời góp phần quan trọng vào an ninh lương thực và phát triển kinh tế.
Không chỉ dừng lại ở việc sản xuất, ngành còn tập trung vào nghiên cứu, cải tiến và phát triển sản phẩm mới như thực phẩm chế biến, đồ uống hay thực phẩm chức năng. Trong bối cảnh nhu cầu tiêu dùng ngày càng cao và tiêu chuẩn an toàn thực phẩm ngày càng khắt khe, Công nghệ thực phẩm trở thành một trong những lĩnh vực thiết yếu, đặc biệt tại Việt Nam khi nước ta có thế mạnh về nông nghiệp và xuất khẩu thực phẩm.
Ngành Công nghệ thực phẩm học gì và được đào tạo ra sao?
Theo học ngành Công nghệ thực phẩm, sinh viên được trang bị nền tảng kiến thức toàn diện về bảo quản, chế biến, kiểm định chất lượng và phát triển sản phẩm. Bên cạnh đó là kỹ năng vận hành dây chuyền sản xuất, nghiên cứu cải tiến công nghệ và đánh giá chất lượng thực phẩm.
Ngành học này hướng tới đào tạo đội ngũ kỹ thuật viên, chuyên gia và nhà nghiên cứu - những nhân lực đóng vai trò cốt lõi trong việc nâng cao giá trị sản phẩm và thúc đẩy sự phát triển của các doanh nghiệp chế biến thực phẩm. Trong bối cảnh hội nhập kinh tế sâu rộng, yêu cầu về chất lượng nguồn nhân lực ngày càng cao, kéo theo nhu cầu lớn đối với lao động có chuyên môn vững vàng trong lĩnh vực này.
Đặc biệt, với các chương trình giảng dạy 100% bằng tiếng Anh tại các trường đại học, sinh viên không chỉ được nâng cao năng lực chuyên môn mà còn phát triển kỹ năng ngoại ngữ, giao tiếp và các kỹ năng mềm như thuyết trình, làm việc nhóm, quản lý dự án… sẵn sàng tham gia thị trường lao động quốc tế.
Cơ hội nghề nghiệp và mức lương
Tốt nghiệp ngành Khoa học và Công nghệ thực phẩm, sinh viên có thể đảm nhận nhiều vị trí đa dạng trong chuỗi sản xuất và phân phối thực phẩm. Người học có thể làm việc tại các nhà máy với vai trò phụ trách kỹ thuật dây chuyền chế biến, bảo quản và kiểm định chất lượng; tham gia nghiên cứu - phát triển sản phẩm (R&D) để cải tiến công nghệ và nâng cao chất lượng thực phẩm; hoặc làm việc trong lĩnh vực phân phối, tiếp thị với vai trò chuyên viên kỹ thuật.
Ngoài ra, sinh viên còn có thể trở thành chuyên viên tư vấn về luật và quy định thực phẩm, làm việc tại các trung tâm kiểm nghiệm, cơ quan quản lý an toàn thực phẩm hoặc các viện nghiên cứu, cơ sở đào tạo trong và ngoài nước. Với những ai muốn theo đuổi con đường học thuật, ngành cũng mở ra cơ hội học tiếp lên bậc Thạc sĩ, Tiến sĩ chuyên sâu.
Về thu nhập, ngành Công nghệ thực phẩm được đánh giá có mức lương ổn định và khá hấp dẫn. Tại Việt Nam, sinh viên mới ra trường có thể nhận khoảng 8 - 12 triệu đồng/tháng; sau 3 - 5 năm kinh nghiệm, mức lương có thể đạt 15 - 25 triệu đồng/tháng. Đối với các vị trí quản lý cấp cao hoặc chuyên gia R&D, thu nhập có thể lên tới 30 - 50 triệu đồng/tháng. Nếu làm việc tại các tập đoàn đa quốc gia hoặc ở nước ngoài như Mỹ, Canada, Úc, mức lương khởi điểm có thể từ 40.000 - 60.000 USD/năm và tiếp tục tăng theo kinh nghiệm.
Điểm chuẩn ổn định, phổ điểm rộng
Năm 2025, điểm chuẩn ngành Công nghệ thực phẩm tại các trường đại học Việt Nam tiếp tục duy trì ở mức ổn định và có sự phân hóa rõ rệt giữa các nhóm trường. Tại Đại học Bách khoa Hà Nội, ngành này có điểm chuẩn khoảng 26-27 điểm (tổ hợp A00, B00), thuộc nhóm ngành kỹ thuật có sức cạnh tranh cao.
Ở Đại học Bách khoa TP.HCM, mức điểm dao động khoảng 25-26 điểm, phản ánh nhu cầu tuyển sinh ổn định trong lĩnh vực chế biến. Đại học Khoa học Tự nhiên - ĐHQG Hà Nội ghi nhận điểm chuẩn khoảng 24-25 điểm, trong khi Đại học Khoa học Tự nhiên – ĐHQG TP.HCM cũng ở mức tương đương, khoảng 24-25 điểm.
Tại khối trường chuyên ngành, Đại học Công nghiệp Thực phẩm TP.HCM có điểm chuẩn khoảng 22-24 điểm, còn Đại học Nông Lâm TP.HCM dao động khoảng 21-23 điểm. Ở khu vực phía Bắc, Học viện Nông nghiệp Việt Nam tuyển sinh ngành này với mức khoảng 18-21 điểm, trong khi Đại học Công nghiệp Hà Nội có điểm chuẩn khoảng 22-24 điểm. Đại học Sư phạm Kỹ thuật TP.HCM cũng ghi nhận mức điểm khoảng 23-25 điểm tùy theo tổ hợp xét tuyển.
Nhìn chung, ngành Công nghệ thực phẩm có phổ điểm khá rộng, từ khoảng 18 đến 27 điểm, tùy thuộc vào uy tín và định hướng đào tạo của từng trường. Điều này cho thấy ngành học không chỉ giữ được sức hút ổn định mà còn phù hợp với nhiều nhóm thí sinh khác nhau, từ mức khá đến giỏi.
Tổng hợp
Nhật Linh
