Một nghiên cứu tại Nhật Bản đã chỉ ra mối liên hệ đáng lo ngại giữa mức độ căng thẳng công việc của người cha và hành vi sử dụng bạo lực thể chất của người mẹ đối với con cái. Khi người cha phải chịu áp lực cao trong công việc, khả năng người mẹ dùng hình phạt thể xác với trẻ tăng lên đáng kể.
Công trình nghiên cứu này được công bố trên tạp chí Journal of Family Violence dưới tiêu đề “Paternal Job Stress and Maternal Corporal Punishment: Evidence from Japan” (2020), do hai nhà nghiên cứu Takashi Sekine và Tetsuya Matsubayashi thực hiện.
Căng thẳng nghề nghiệp và vòng xoáy áp lực gia đình
Theo nhóm nghiên cứu, stress công việc của cha như làm việc quá giờ, chịu áp lực từ cấp trên hoặc thiếu sự cân bằng giữa công việc và cuộc sống, không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe tâm thần của bản thân họ, mà còn có tác động dây chuyền lên các thành viên khác trong gia đình.
Cụ thể, căng thẳng tích tụ của cha có thể khiến bầu không khí trong gia đình trở nên nặng nề, dẫn đến xung đột vợ chồng hoặc giảm mức độ hỗ trợ tinh thần giữa hai người. Khi đó, người mẹ thường phải gánh thêm trách nhiệm chăm sóc con cái trong khi thiếu sự chia sẻ về mặt cảm xúc. Áp lực này khiến mẹ dễ rơi vào trạng thái mệt mỏi và có xu hướng phản ứng tiêu cực hơn với hành vi sai phạm của trẻ, trong đó có việc sử dụng hình phạt thể xác.
Ảnh minh hoạ
Bằng chứng từ khảo sát thực nghiệm
Nghiên cứu được thực hiện trên hơn 1.500 cặp vợ chồng có con nhỏ tại Nhật Bản. Các nhà khoa học đã đo lường mức độ stress công việc của người cha (dựa trên thời gian làm việc, sự ổn định nghề nghiệp và cảm nhận áp lực tâm lý) cùng với tần suất người mẹ sử dụng hình phạt thể xác đối với con.
Kết quả cho thấy, khi mức độ căng thẳng công việc của cha tăng một độ lệch chuẩn, xác suất người mẹ dùng hình phạt thể xác với trẻ tăng trung bình khoảng 8–10%. Đáng chú ý, mối quan hệ này không xuất phát trực tiếp từ hành vi của người cha, mà thông qua sức ép cảm xúc và sự mất cân bằng trong gia đình.
Phát hiện này cho thấy vấn đề bạo lực gia đình và nuôi dạy con cái không thể được giải quyết chỉ bằng việc giáo dục các bà mẹ hay trẻ em, mà cần quan tâm đến sức khỏe tinh thần và điều kiện làm việc của người cha.
Việc giảm giờ làm kéo dài, mở rộng chế độ nghỉ phép cho cha sau sinh, cũng như cung cấp hỗ trợ tâm lý tại nơi làm việc có thể giúp giảm căng thẳng cho nam giới, đồng thời gián tiếp hạn chế những hệ quả tiêu cực đối với trẻ nhỏ.
Nghiên cứu tại Nhật Bản là một lời nhắc nhở rằng công việc và gia đình không tồn tại tách biệt. Những áp lực đến từ nơi làm việc có thể lan tỏa âm thầm vào đời sống gia đình và ảnh hưởng đến hành vi nuôi dạy con. Một xã hội biết quan tâm đến sức khỏe tinh thần của người lao động không chỉ bảo vệ cá nhân, mà còn góp phần nuôi dưỡng thế hệ tương lai khỏe mạnh và hạnh phúc hơn.
Minh Châu
