Tháng 2/2012, người nông dân tên Ngô Cao Lượng ở thị trấn Bành Châu, tỉnh Tứ Xuyên, Trung Quốc đang đi dạo trên cánh đồng trước nhà thì phát hiện một phần thân gỗ nhô lên khỏi mặt đất. Thấy màu sắc khác thường, anh nảy sinh tò mò và quyết định thử đào xem thực chất đó là gì.
Khi cuốc xẻng cắm sâu xuống đất, anh Lượng càng ngạc nhiên hơn vì phần lộ ra không phải mảnh gỗ nhỏ mà là một thân cây lớn, toàn bộ bề mặt đen bóng và tỏa ra mùi thơm rất lạ. Cảm nhận đây có thể là loại gỗ quý, anh lập tức dừng việc đào và báo cho chuyên gia đến thẩm định.
Ngay ngày hôm sau, các chuyên gia lâm nghiệp đã có mặt để kiểm tra kỹ lưỡng. Sau khi quan sát màu sắc, vân gỗ, mùi hương và cấu tạo của thân gỗ, chuyên gia khẳng định đây chính là gỗ mun, một trong những loại gỗ cực kỳ quý hiếm và có giá trị sưu tầm cao.
Theo giá thị trường thời điểm đó, mỗi mét khối gỗ mun có thể được trả từ hàng chục nghìn đến hàng trăm nghìn NDT (tương đương hàng chục đến hàng tỷ đồng). Điều này khiến Ngô Cao Lượng vô cùng phấn khởi vì có thể vừa may mắn đào được “kho báu” ngay trong vườn nhà.
Sau khi xác định giá trị, Ngô Cao Lượng thuê thêm người hỗ trợ để đào toàn bộ thân cây lên khỏi mặt đất. Tuy nhiên, khó khăn lập tức xuất hiện: nhóm đào ròng rã 6 tiếng mà mới chỉ lộ được một nửa khúc gỗ.
Kích thước của cây quá lớn khiến mọi người không khỏi bất ngờ. Dự định sang hôm sau sẽ đào tiếp, nhưng ngay đêm đó, cảnh sát địa phương đã tới nhà yêu cầu anh tạm dừng việc khai quật.
Theo lực lượng chức năng, gỗ mun thuộc danh mục tài sản quý của Trung Quốc, việc cá nhân tự ý khai quật được xem là trái phép. Vì vậy, toàn bộ công tác khai quật và vận chuyển phải do chính quyền địa phương chịu trách nhiệm.
Sau khi tiếp nhận sự việc, cơ quan chức năng phong tỏa hiện trường, huy động nhân lực và máy móc để tiếp tục quá trình đào bới. Công việc kéo dài liên tục gần 10 ngày mới có thể đưa toàn bộ phần gỗ nằm sâu dưới đất lên.
Điều khiến mọi người sửng sốt nhất là trong lòng đất không chỉ có một thân gỗ, mà tổng cộng có 7 thân cây, tất cả đều là gỗ mun quý. Trong số đó, có một thân cây dài hơn 30 mét, nặng gần 60 tấn (60.000 kg). Đây được xem là thân gỗ mun lớn nhất từng được tìm thấy tại Trung Quốc cho đến thời điểm đó. Một số thân cây khác cũng có kích thước rất lớn, được bảo quản gần như nguyên vẹn dù đã nằm dưới đất hàng trăm, hàng nghìn năm.
Để đưa các thân gỗ lên mặt đất và vận chuyển về trung tâm thị trấn, chính quyền phải huy động nhiều cần cẩu lớn, tốn tổng cộng gần 1 triệu NDT (hơn 3,7 tỷ đồng). Đây là chi phí cho toàn bộ quá trình khai quật và vận chuyển. Vì Ngô Cao Lượng là người đầu tiên phát hiện ra thân cây, chính quyền đã trao cho anh 1 khoản tiền thưởng là 70.000 NDT (hơn 250 triệu đồng).
Kết quả giám định xác nhận 7 thân cây này thuộc loại gỗ mun vân vàng, nhóm gỗ mun được đánh giá là cao cấp nhất, có giá trị kinh tế lớn và giá trị nghiên cứu khoa học đặc biệt quan trọng. Truyền thông Trung Quốc cho biết, sau đó còn có người đề nghị mua một trong số các thân gỗ với giá 15 triệu NDT (khoảng 55 tỷ đồng).
Các chuyên gia giải thích khu vực Tứ Xuyên, Trung Quốc từ lâu là vùng thường xuyên xảy ra thiên tai như động đất, lũ lụt và lở đất. Trong nhiều đợt thiên tai lớn, cây cối và sinh vật bị vùi lấp sâu dưới các lớp bùn đất. Thông thường, thân cây sẽ bị vi khuẩn và vi sinh vật phân hủy theo thời gian, đặc biệt trong điều kiện thiếu oxy.
Tuy nhiên, đối với gỗ mun, loại gỗ có đặc tính cứng chắc, ít bị mục nát, việc được chôn vùi trong điều kiện đặc biệt như nơi phát hiện đã giúp chúng tồn tại nguyên vẹn qua thời gian, trở thành nguồn tài nguyên cực kỳ quý giá khi được tìm thấy.
(Theo Baijiahao)
Nguyên An
