Hai ca nhiễm virus Nipah - một loại mầm bệnh hiếm gặp có nguồn gốc từ dơi - đã được xác nhận tại một bệnh viện ở Ấn Độ, buộc giới chức nước này phải ban bố cảnh báo trên toàn quốc, đồng thời triển khai các biện pháp cách ly và giám sát y tế khẩn cấp tại địa phương.
Hai bệnh nhân đều là nữ y tá làm việc tại Bệnh viện Đa khoa Narayana, bệnh viện tư nhân nằm ở Barasat, bang Tây Bengal. Thông tin này làm dấy lên lo ngại rằng virus Nipah có thể đang âm thầm lây lan mà chưa được phát hiện đầy đủ.
“Có hai y tá tại một bệnh viện tư nhân đã nhiễm virus Nipah, trong đó một người đang trong tình trạng nguy kịch,” ông Narayan Swaroop Nigam, Thư ký Sở Y tế và Phúc lợi Gia đình bang Tây Bengal, xác nhận với tờ The Telegraph.
Theo cơ quan y tế, hai y tá này đã cùng trực trong khoảng thời gian từ ngày 28 đến 30/12/2025. Từ ngày 31/12/2025 đến 2/1/2026, cả hai bắt đầu xuất hiện triệu chứng sốt cao và khó thở. Khi tình trạng trở nặng, họ được chuyển vào phòng chăm sóc đặc biệt của bệnh viện vào ngày 4/1.
Các điều tra ban đầu cho thấy hai y tá, trong đó một người hiện đang hôn mê, nhiều khả năng đã bị lây nhiễm virus khi trực tiếp điều trị cho một bệnh nhân có triệu chứng viêm hô hấp nặng. Người bệnh này sau đó đã tử vong trước khi kịp tiến hành xét nghiệm xác định nguyên nhân.

Ảnh: Reuters
“Mối nghi ngờ lớn nhất hiện nay là nguồn lây đến từ một bệnh nhân từng được điều trị tại cùng bệnh viện. Người này đang được xem là ca nghi nhiễm ban đầu và các cuộc điều tra vẫn đang tiếp tục,” một quan chức y tế cấp cao tham gia công tác giám sát Nipah tại Tây Bengal cho biết.
Ngay sau khi phát hiện các ca bệnh, cơ quan chức năng đã lập tức áp dụng biện pháp cách ly, truy vết tiếp xúc và tăng cường giám sát y tế khẩn cấp trong khu vực. Tính đến nay, 180 người đã được xét nghiệm, trong đó 20 trường hợp thuộc nhóm nguy cơ cao đã bị cách ly trong vòng 21 ngày.
“Tất cả những người tiếp xúc gần hiện đều không có triệu chứng và cho kết quả xét nghiệm âm tính. Chúng tôi sẽ tiếp tục xét nghiệm lại trước khi thời gian cách ly kết thúc,” ông Nigam cho biết.
Bộ Y tế và Phúc lợi Gia đình Ấn Độ cũng đã phát đi cảnh báo trên phạm vi toàn quốc, yêu cầu các bang tăng cường công tác giám sát, phát hiện sớm và triển khai các biện pháp phòng ngừa nhằm giảm thiểu nguy cơ lây lan dịch bệnh.
Virus Nipah từng gây ra nhiều đợt bùng phát rải rác tại Ấn Độ trong những năm gần đây. Loại virus này tồn tại tự nhiên trong dơi và có thể lây sang người thông qua thực phẩm bị nhiễm bẩn hoặc tiếp xúc với dịch cơ thể của động vật nhiễm bệnh. Virus cũng có thể lây từ dơi sang lợn, sau đó truyền sang người và tiếp tục lây từ người sang người qua giọt bắn và nước bọt.
Virus Nipah có tỷ lệ tử vong lên tới 75%
Nipah có tỷ lệ tử vong lên tới 75%. Bệnh thường khởi phát với các triệu chứng như sốt, nôn mửa, mệt mỏi, sau đó tiến triển thành các vấn đề về hô hấp và phù não. Các biến chứng thần kinh, bao gồm viêm não, thậm chí có thể xuất hiện sau nhiều tháng hoặc nhiều năm kể từ khi nhiễm bệnh.
Trước tình hình này, nhiều bang tại Ấn Độ đã yêu cầu các cơ sở y tế tăng cường giám sát Hội chứng viêm não cấp (AES), thuật ngữ chung chỉ tình trạng viêm não có thể do virus Nipah gây ra.
“Mọi bệnh nhân nhập viện với AES, đặc biệt là những người có tiền sử đi lại hoặc tiếp xúc liên quan đến bang Tây Bengal, cần được theo dõi chặt chẽ và đánh giá nguy cơ nhiễm virus Nipah,” một khuyến cáo do chính quyền bang Tamil Nadu ban hành nêu rõ.
Khuyến cáo cũng yêu cầu tất cả bệnh viện công và tư nhanh chóng báo cáo các ca AES để tránh bỏ sót những trường hợp nhiễm bệnh nguy hiểm.
Theo ông Ali Althaf, quan chức y tế cấp cao tại Trường Cao đẳng Y khoa Chính phủ Thiruvananthapuram (bang Kerala), việc tập trung sàng lọc các ca AES sẽ giúp ngăn chặn nguy cơ các ca nhiễm Nipah chưa được chẩn đoán bị bỏ lọt.
“Năm ngoái, Kerala ghi nhận hơn 100 ca AES. Nếu tất cả các trường hợp này đều được xét nghiệm đầy đủ, rất có thể chúng tôi sẽ phát hiện thêm nhiều ca nhiễm Nipah,” ông Althaf nói với The Telegraph.
Ông cảnh báo rằng việc nhầm lẫn Nipah với AES hoặc các bệnh hô hấp khác có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng, đặc biệt đối với nhân viên y tế.
“Chúng tôi đã nhiều lần chứng kiến tình trạng lây truyền từ người sang người xảy ra ngay trong bệnh viện. Khi các ca bệnh không được phát hiện sớm, nhân viên y tế sẽ là nhóm đối mặt với nguy cơ phơi nhiễm cao nhất,” ông nói.
Trong khi đó, quan chức y tế cấp cao phụ trách giám sát Nipah tại Tây Bengal phủ nhận việc ca bệnh ban đầu bị chẩn đoán sai, nhưng thừa nhận khả năng cao đã bị bỏ sót.
“Tôi không cho rằng đây là chẩn đoán sai. Chính xác hơn, đây là một ca bệnh bị bỏ lỡ,” người này cho biết, đồng thời khẳng định bang đang mở rộng tiêu chí xét nghiệm và cập nhật quy trình chẩn đoán để giúp bác sĩ nhận diện sớm virus Nipah cũng như các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm khác.
Nguồn: The Telegraph
Phạm Trang
