Theo Cổng TT Chính phủ, bà H.T làm việc tại một công ty lớn có vốn đầu tư từ nước ngoài. Bà xin nghỉ phép năm để về làm giỗ cho bố của bà. Việc xin nghỉ được bà chủ động thông báo và đăng ký trước khoảng nửa tháng, đồng thời số ngày phép năm của bà hiện vẫn còn đầy đủ theo quy định.
Tuy nhiên, phía quản lý trực tiếp của bà T. đã từ chối đơn xin nghỉ với lý do "không sắp xếp được nhân sự", mặc dù thời gian báo trước tương đối dài.
Bà T. hỏi, trong trường hợp người lao động còn đủ ngày phép năm và đã báo trước trong thời gian hợp lý, doanh nghiệp có quyền từ chối cho nghỉ chỉ với lý do thiếu nhân sự hay không?
Pháp luật lao động hiện hành có quy định hoặc cơ chế nào nhằm bảo đảm quyền lợi chính đáng của người lao động đối với các trường hợp liên quan đến tang lễ, giỗ chạp hoặc nghĩa vụ gia đình hay không? Nếu việc từ chối nghỉ phép diễn ra thường xuyên hoặc thiếu sự thỏa đáng, người lao động có thể phản ánh hoặc đề nghị hỗ trợ thông qua cơ quan nào để được bảo vệ quyền lợi hợp pháp?
Về vấn đề này, Bộ Nội vụ trả lời như sau:
Khoản 4 Điều 113 Bộ luật Lao động năm 2019 quy định: "Người sử dụng lao động có trách nhiệm quy định lịch nghỉ hằng năm sau khi tham khảo ý kiến của người lao động và phải thông báo trước cho người lao động biết. Người lao động có thể thỏa thuận với người sử dụng lao động để nghỉ hằng năm thành nhiều lần hoặc nghỉ gộp tối đa 03 năm một lần".
Bộ luật Lao động năm 2019 không quy định người lao động tự quyết định thời điểm nghỉ hằng năm dù còn ngày phép và đã thông báo trước. Người sử dụng lao động có trách nhiệm quy định lịch nghỉ hằng năm sau khi tham khảo ý kiến của người lao động và thông báo trước cho người lao động biết.
Về nghỉ việc riêng, Điều 115 Bộ luật Lao động năm 2019 quy định:
"1. Người lao động được nghỉ việc riêng mà vẫn hưởng nguyên lương và phải thông báo với người sử dụng lao động trong trường hợp sau đây:
a) Kết hôn: nghỉ 03 ngày
b) Con đẻ, con nuôi kết hôn: nghỉ 01 ngày
c) Cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi của vợ hoặc chồng vợ hoặc chồng con đẻ, con nuôi chết: nghỉ 03 ngày.
2. Người lao động được nghỉ không hưởng lương 01 ngày và phải thông báo với người sử dụng lao động khi ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh, chị, em ruột chết cha hoặc mẹ kết hôn anh, chị, em ruột kết hôn.
3. Ngoài quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này, người lao động có thể thỏa thuận với người sử dụng lao động để nghỉ không hưởng lương".
Theo quy định nêu trên, Bộ luật Lao động năm 2019 không quy định trường hợp nghỉ việc riêng để làm giỗ. Ngoài các trường hợp quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều 115 Bộ luật Lao động năm 2019, người lao động có thể thỏa thuận với người sử dụng lao động để nghỉ không hưởng lương.
Đinh Anh (Theo Cổng TT Chính phủ)
