Xe điện thường xuyên được ví von là loại phương tiện của tương lai, nhất là khi đặt trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng trầm trọng hơn. Trên thế giới, Trung Quốc là thị trường xe lớn nhất, đồng thời cũng là thị trường ô tô điện lớn nhất nhờ ngành công nghiệp xe phát triển. Tuy nhiên, vị thế của Trung Quốc có thể bị lung lay khi có một quốc gia trong khu vực ASEAN đang lớn mạnh lên rất nhanh với xe điện.
Quốc gia này chính là Thái Lan, được xem là thủ phủ xe điện của Đông Nam Á.
Vị thế ngày càng lớn của Thái Lan trong ngành xe
Tesla hiện đứng giữa trong cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung mà có thể căng thẳng hơn trong thời gian tới, đang để ý nhiều hơn tới thị trường Đông Nam Á. Bên cạnh Ấn Độ - quốc gia đông dân nhất thế giới, Tesla đang chú ý đến Thái Lan, nơi thị trường xe năng lượng sạch đang phát triển mạnh.
Đông Nam Á được nhìn nhận là khu vực có nhiều tiềm năng, có thể mở rộng tệp khách hàng của Tesla và giúp hãng này giảm bớt phụ thuộc vào thị trường châu Âu và Mỹ. Đồng thời, Đông Nam Á cũng là một địa điểm tốt để Tesla đặt nhà máy, bên cạnh Trung Quốc (nơi nhà máy đã đi vào hoạt động) và Ấn Độ (nơi vẫn đang xem xét).
Tesla kinh doanh và sản xuất xe tại cả Mỹ và Trung Quốc, có thể bị tác động mạnh khi cuộc chiến thương mại giữa hai quốc gia này căng thẳng hơn.
Nói riêng tại khu vực Đông Nam Á, Thái Lan đang được xem là công xưởng ô tô lớn khi lao động ở đây có trình độ, đã thu hút nhiều hãng xe lớn trên thế giới tới.
Nhà nghiên cứu Craig Irwin tại công ty đầu tư Roth Capital nhận định về điểm lợi khi Tesla đặt nhà máy tại đây: "Thái Lan là điểm đến thích hợp để sản xuất linh kiện ô tô có giá tương tự của Trung Quốc, giúp chi phí sản xuất ở mức thấp. Thái Lan trở thành một lựa chọn tiềm năng vì quốc gia này cho phép tiếp cận với chuỗi cung ứng cũng tham gia với nhà máy Thượng Hải, nhưng lại không do Trung Quốc kiểm soát".
Chính phủ Thái Lan cũng có nhiều ưu đãi và chính sách giảm thuế nhằm thúc đẩy sử dụng xe điện và thu hút các nhà sản xuất nước ngoài.
Đồng thời, sản xuất ô tô điện tại Thái Lan phục vụ xuất khẩu cũng là một phương án được tính đến. Chuyên gia Seth Goldstein tại Morningstar cho biết: "Không có nhiều hạn chế về mặt chính trị khi xuất khẩu xe từ Thái Lan đến các thị trường như Mỹ hay châu Âu so với Trung Quốc".
Nhà sáng lập của đơn vị tư vấn Sino Auto Insights, Tu Le, nhận định rằng một yếu tố khác cũng thu hút các nhà sản xuất đến với Thái Lan là việc có thể tiếp cận ngay với thị trường 650 triệu dân của khối ASEAN.
Thái Lan cần thận trọng
Giám đốc công ty tư vấn AlixPartners, ông Steven Dyer, cho rằng cơ sở hạ tầng ngành công nghiệp xe, lao động và các chính sách liên quan đều đang tạo điều kiện để biến Thái Lan trở thành một nhà sản xuất xe điện có vị thế trên toàn cầu.
Thị trường ô tô tại Đông Nam Á đang phát triển mạnh lên, Thái Lan hiện đã là nhà sản xuất và xuất khẩu xe lớn nhất khu vực. Rất nhiều nhà sản xuất ô tô lớn của thế giới coi Thái Lan là trụ sở của khu vực, đó là các hãng: Toyota, Nissan, Ford, General Motors, Ford, và Mercedes.
Thái Lan đang cố gắng trở thành nhà sản xuất xe điện đi đầu thế giới khi có những chính sách thuế rất tốt, đi kèm đó là ưu đãi với thuế nhập khẩu. Song, Thái Lan vẫn còn nhiều việc phải làm để chuyển đổi nền công nghiệp xe hiện tại phù hợp với sản xuất ô tô điện.
Quốc gia này từng đặt mục tiêu tới năm 2030 có thể chuyển đổi 30% công suất thành ô tô điện, tức tương đương với 725.000 ô tô và 675.000 xe máy.
Thái Lan hạ quyết tâm trở thành nhà sản xuất ô tô điện hàng đầu thế giới.
Chuyên gia Tu Le nhận định rằng Thái Lan có được ưu thế, nhưng vẫn cần cẩn trọng trong các bước đi của mình. Ông cho biết: "Tất cả các nước trong khối ASEAN đều đang cố gắng mời gọi các nhà sản xuất xe điện, nhưng tôi cho rằng Thái Lan và Việt Nam là hai quốc gia có lợi thế hơn với kinh nghiệm về ô tô của họ".
Chính phủ Thái Lan đang đưa ra nhiều chính sách hỗ trợ, trong đó có việc giảm 40% thuế nhập khẩu, giảm 2% thuế với xe điện nhập khẩu nguyên chiếc trong năm 2024 và năm 2025 nếu hãng bắt đầu sản xuất xe tại Thái Lan từ năm 2027.
Hiện tại, nhiều nhà sản xuất ô tô đã thông báo đầu tư vào Thái Lan để sản xuất xe điện với tổng vốn lên tới 4,1 tỷ USD, trong đó bao gồm Honda và Toyota.
Chuyên gia Seth Goldstein nhận định: "Nếu Thái Lan trở thành thị trường mà xe điện hoặc linh kiện có thể sản xuất với giá rẻ và có thể xuất khẩu thoải mái thì tôi có thể hình dung rằng nhiều nhà sản xuất xe điện lớn hơn sẽ cân nhắc hoạt động tại đây".
