Tăng cường hỏa lực phòng không
Các báo cáo từ nhiều nguồn tin tại Ấn Độ cho thấy Bộ Quốc phòng nước này đang tiếp tục xem xét kế hoạch mua hệ thống phòng thủ tên lửa và không lưu chiến lược S-500 Prometheus của Nga.
Khí tài này sẽ bổ sung thêm một tầng phòng thủ mới vượt trội cho mạng lưới lưới trung-hạ không của New Delhi, vốn đang được mở rộng nhanh chóng nhờ các tiểu đoàn S-400.
Mối quan tâm dành cho S-500 đã xuất hiện trong các cuộc thảo luận giữa Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi và Tổng thống Nga Vladimir Putin tại Thượng đỉnh Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO).
Theo thông tin do tờ The Economic Times trích dẫn, S-500 nằm trong số các năng lực quốc phòng được đem ra bàn thảo khi Ấn Độ đánh giá các phương án bổ sung tương lai cho kiến trúc phòng thủ tên lửa của mình, sau những kinh nghiệm tác chiến thực tế thu được từ S-400.
S-500 sở hữu năng lực khác biệt hoàn toàn về mặt bản chất so với S-400. Trong khi S-400 được thiết kế chủ yếu để tiêu diệt máy bay, tên lửa hành trình, thiết bị bay không người lái (UAV) và một số mối đe dọa tên lửa đạn đạo ở tầm xa, thì S-500 lại là một hệ thống thuộc phân cấp cao hơn.
Hệ thống này tập trung vào việc đánh chặn các mục tiêu có độ khó khắt khe hơn nhiều, bao gồm vệ tinh, phương tiện không gian và tên lửa đạn đạo bay ngoài khí quyển (bao gồm cả các loại tên lửa đạn đạo xuyên lục địa - ICBM). S-500 có phạm vi tác chiến lên tới 600 km và được cho là đủ khả năng chặn đánh một số dòng phương tiện lượn siêu vượt âm.
S-500 là hệ thống phòng thủ di động đường bộ đầu tiên trên thế giới tích hợp khả năng chống vệ tinh và đánh chặn ICBM. Việc Quân đội Nga đưa S-500 vào biên chế đã tạo nên một bước ngoặt cách mạng trong năng lực tiêu diệt vệ tinh đối phương cũng như thiết lập lá chắn phòng thủ chiến lược trên phạm vi toàn quốc.
Vì sao lại là S-500?
Sự đi đầu của Trung Quốc trong công nghệ tên lửa siêu vượt âm — và đáng ngại hơn là nguy cơ các công nghệ này bị lan truyền sang Pakistan — khiến S-500 trở thành một tài sản phòng thủ vô giá đối với Ấn Độ.
Tầm bắn cực xa của S-500 cũng cho phép New Delhi bắn hạ các mục tiêu bay có giá trị cao sâu bên trong không phận Pakistan ngay từ các trận địa nằm sâu trong nội địa Ấn Độ. Tầm tác chiến của S-500 là sự nâng cấp vượt bậc so với con số 400 km của dòng tên lửa 40N6 trang bị trên S-400 — loại tên lửa đã trải qua đợt thử nghiệm tác chiến cường độ cao với hiệu quả rất lớn chống lại lực lượng Pakistan vào tháng 3/2025.
Vào đầu tháng 12 năm 2025, các kênh truyền thông Ấn Độ xác nhận rằng các cuộc đàm phán chính thức với Nga về việc mua sắm S-500 sẽ bắt đầu từ ngày 4 tháng 12. Song song với đó, Ấn Độ và Nga cũng duy trì đàm phán về khả năng thương vụ mua bán tiêm kích thế hệ thứ năm Su-57, bao gồm cả phương án chuyển giao công nghệ để sản xuất theo giấy phép.
Sự xuất hiện của hệ thống đối trọng HQ-29 từ phía Trung Quốc vào tháng 8/2025 được xem là động lực thúc đẩy Ấn Độ ráo riết sở hữu một năng lực tương đương.
Theo tiến độ, Ấn Độ vừa chính thức tiếp nhận trung đoàn hệ thống phòng không tầm xa S-400 thứ tư từ Nga vào tháng 4 vừa qua. Theo kế hoạch hiện đại hóa, quốc gia Nam Á này dự kiến sẽ hoàn tất việc tiếp nhận trung đoàn thứ năm — đơn vị cuối cùng trong hợp đồng cũ — trước khi kết thúc năm nay. Đây được xem là cột mốc quan trọng trong chiến lược nâng cấp toàn diện năng lực bảo vệ bầu trời của Ấn Độ.
Sau khi kết thúc hợp đồng cũ, Bộ Quốc phòng Ấn Độ đã tiếp tục triển khai kế hoạch nhân đôi quy mô mua sắm các hệ thống S-400, dự kiến sẽ trang bị đủ cho 20 tiểu đoàn.
Quốc Vinh (Theo Military Watch)
