Ngày 9/3/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 72/2026 sửa đổi mức thuế suất nhập khẩu ưu đãi (MFN) đối với một số mặt hàng xăng dầu và nguyên liệu đầu vào. Theo quy định mới, nhiều mặt hàng xăng dầu quan trọng được giảm thuế nhập khẩu từ 7–10% xuống 0%, áp dụng từ ngày 9/3 đến hết ngày 30/4/2026 nhằm ổn định thị trường năng lượng và hỗ trợ nền kinh tế.
Cụ thể các loại xăng dầu và nguyên liệu được giảm thuế
Theo Nghị định, xăng động cơ không pha chì – loại xăng phổ biến dùng cho ô tô và xe máy hiện nay – cùng các nguyên liệu pha chế xăng như naphtha và reformate được giảm thuế nhập khẩu từ 10% xuống 0%.
Naphtha là một phân đoạn nhẹ của dầu mỏ, thường được dùng làm nguyên liệu để pha chế xăng hoặc sản xuất hóa dầu.
Reformate là sản phẩm thu được sau quá trình “reforming” trong nhà máy lọc dầu, có chỉ số octan cao nên thường được dùng để nâng chất lượng xăng.
Ngoài ra, các loại nhiên liệu khác cũng được giảm thuế từ 7% xuống 0%, gồm:
Diesel: nhiên liệu chủ yếu cho xe tải, tàu thuyền, máy móc công nghiệp.
Dầu nhiên liệu (fuel oil): thường dùng trong các lò hơi công nghiệp hoặc một số nhà máy điện.
Nhiên liệu máy bay (jet fuel): dùng cho động cơ phản lực trong ngành hàng không.
Kerosine (dầu hỏa): nhiên liệu dùng cho đèn, bếp hoặc một số thiết bị công nghiệp.
Một số nguyên liệu hóa dầu phục vụ sản xuất công nghiệp cũng được giảm thuế. Trong đó xylen, p-xylen và condensate giảm từ 3% xuống 0%.
Xylen và p-xylen là các hợp chất thơm quan trọng trong công nghiệp hóa dầu, đặc biệt dùng để sản xuất sợi polyester, nhựa PET và nhiều sản phẩm hóa chất.
Condensate là loại dầu siêu nhẹ thu được từ các mỏ khí, có thể dùng làm nguyên liệu lọc hóa dầu. Ngoài ra, hydrocarbon mạch vòng khác cũng được giảm thuế từ 2% xuống 0%.
Ý nghĩa của việc giảm thuế nhập khẩu xăng dầu
Trong bối cảnh căng thẳng và xung đột tại khu vực Trung Đông – nơi cung cấp phần lớn dầu mỏ cho thế giới – nguy cơ gián đoạn nguồn cung và giá dầu tăng mạnh luôn hiện hữu. Việc Chính phủ Việt Nam tạm thời giảm thuế nhập khẩu xăng dầu về 0% mang nhiều ý nghĩa quan trọng đối với ổn định kinh tế và thị trường năng lượng trong nước.
Chủ động ứng phó nguy cơ thiếu hụt nhiên liệu
Chiến sự tại Trung Đông có thể khiến sản lượng khai thác, vận chuyển hoặc xuất khẩu dầu bị gián đoạn. Khi đó, nguồn cung toàn cầu giảm và các quốc gia phải cạnh tranh mua nhiên liệu.
Việc giảm thuế nhập khẩu giúp doanh nghiệp Việt Nam dễ dàng nhập xăng dầu từ nhiều nguồn khác nhau, kể cả từ các thị trường ngoài khu vực truyền thống, từ đó giảm nguy cơ thiếu hụt nhiên liệu trong nước.
Gảm tác động của giá dầu thế giới
Xung đột địa chính trị thường khiến giá dầu thô và nhiên liệu tăng mạnh. Khi thuế nhập khẩu giảm về 0%, chi phí nhập khẩu giảm một phần, giúp bù đắp một phần mức tăng giá từ thị trường quốc tế, nhờ đó hạn chế việc giá xăng dầu trong nước tăng quá nhanh.
Bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô
Xăng dầu là đầu vào quan trọng của vận tải, sản xuất công nghiệp và nông nghiệp. Nếu giá nhiên liệu tăng mạnh do chiến tranh, chi phí sản xuất và vận chuyển sẽ tăng theo, kéo theo lạm phát. Việc giảm thuế nhập khẩu giúp giữ ổn định giá nhiên liệu, góp phần kiềm chế lạm phát.
Hỗ trợ doanh nghiệp và chuỗi cung ứng
Giá nhiên liệu ổn định giúp doanh nghiệp vận tải, sản xuất và logistics giảm áp lực chi phí, duy trì hoạt động trong bối cảnh thị trường thế giới nhiều biến động do chiến tranh.
Theo tính toán của Bộ Tài chính, nếu dựa trên kim ngạch nhập khẩu năm 2025, việc giảm thuế nhập khẩu đối với các mặt hàng nêu trên có thể làm giảm thu ngân sách khoảng 1.024 tỷ đồng. Tuy nhiên, cơ quan quản lý cho rằng mức giảm thu này là chấp nhận được nếu đổi lại thị trường xăng dầu ổn định và hoạt động sản xuất kinh doanh được hỗ trợ.
Thái Hà
