Tàu chở dầu Nga bị tấn công
Theo CNN ngày 17/3, các cơ quan hàng hải châu Âu đã cảnh báo thủy thủ tránh xa một tàu chở nhiên liệu không người lái của Nga, đang trôi dạt giữa Ý và Malta suốt nhiều ngày sau khi bị tấn công bằng máy bay không người lái, làm dấy lên lo ngại về một thảm họa môi trường.
Hình ảnh giám sát từ trên cao cho thấy con tàu bốc khói, cháy sém đen, nghiêng hẳn về một bên, với một vết rách lớn ở mạn trái và xuất hiện một lớp màng mỏng trên mặt nước xung quanh.
Theo nhà chức trách Ý, con tàu mang cờ Nga – Arctic Metagaz – đang chở khoảng 900 tấn dầu diesel và hơn 60.000 tấn khí tự nhiên hóa lỏng, trong khi phần thân tàu vẫn còn nguyên vẹn.
Dữ liệu từ trang Vessel Finder cho thấy con tàu dài 277 mét, rời cảng Murmansk thuộc vùng Bắc Cực của Nga và đang trên hành trình tới Ai Cập.
Tuy nhiên, vào rạng sáng ngày 3/3, tàu “đã bị tấn công bằng máy bay không người lái cả trên biển lẫn trên không tại vùng biển quốc tế ở trung tâm Địa Trung Hải”, cách Malta khoảng 168 hải lý về phía đông nam, theo tuyên bố ngày 11/3 của Bộ Ngoại giao Nga.
Sau khi hỏa hoạn bùng phát, 30 thành viên thủy thủ đoàn – một số bị bỏng – đã rời tàu. Họ được lực lượng bảo vệ bờ biển Libya phối hợp với đại sứ quán Nga tại Libya cứu từ xuồng cứu sinh và đưa về Benghazi, theo người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova.
Theo Reuters, Bộ Giao thông vận tải Nga cho biết các máy bay không người lái của hải quân Ukraine là bên chịu trách nhiệm cho vụ tấn công, trong khi phía Ukraine chưa đưa ra bình luận.
Bà Zakharova gọi đây là “một sự vi phạm trắng trợn luật pháp quốc tế” với những hệ lụy tiềm tàng nghiêm trọng.
“Đáng chú ý, vụ tấn công xảy ra rất gần bờ biển của một quốc gia thành viên EU, nhưng cho đến nay chưa có quốc gia châu Âu nào lên án sự việc này”, bà nói.
Dù sự cố xảy ra ở vùng biển quốc tế, chính phủ Ý ngày càng lo ngại việc thay đổi hướng gió có thể đẩy con tàu tiến gần lãnh thổ nước này, theo các nhà chức trách hải quân Ý.
Vấn đề đã được đưa ra thảo luận trong một cuộc họp đặc biệt tuần trước với sự tham gia của các bộ trưởng quốc phòng, ngoại giao, năng lượng, hàng hải và bảo vệ dân sự, cùng Thủ tướng Ý Giorgia Meloni. Một người phát ngôn Bộ Ngoại giao Ý tham dự cuộc họp cho biết nhóm này đã khuyến nghị bà Meloni không cho phép con tàu cập cảng Ý, gọi nó là “một quả bom hẹn giờ chứa đầy khí độc”.
Hiện được cho là không còn ai trên tàu, con tàu đã mất hoàn toàn điện và khả năng điều khiển. Trong tuyên bố sau cuộc họp, bà Meloni cho biết chính phủ Ý đang “liên lạc thường xuyên” với Malta và hai nước đang theo dõi sát tình hình.
Cả Ý và Malta đều đã điều tàu kéo cùng các phương tiện chống ô nhiễm tới khu vực, sẵn sàng can thiệp khi cần. Tính đến ngày 15/3, con tàu trôi dạt cách đảo Linosa của Sicily khoảng 20 hải lý, thuộc quần đảo bao gồm cả Lampedusa.
Về mặt pháp lý, trách nhiệm trục vớt thuộc về chủ sở hữu người Nga của con tàu – LLC SMP Techmanagement – nhưng cả Ý và Malta đều chưa xác nhận đã liên lạc được với đơn vị này.
Theo tờ Malta Today, chính quyền Malta đã giao cho một đội cứu hộ hàng hải chuyên nghiệp đánh giá khả năng kéo tàu vào cảng an toàn hoặc phương án đánh chìm ngoài khơi. Lực lượng bảo vệ bờ biển Ý chưa xác nhận liệu có kế hoạch kéo tàu ra xa hơn về vùng nước sâu hay không.
Rủi ro môi trường nghiêm trọng
Quỹ Bảo tồn Thiên nhiên Thế giới (WWF) đã cảnh báo về những rủi ro môi trường nghiêm trọng, đặc biệt nếu con tàu bị đánh chìm cùng lượng hàng hóa “cực kỳ nguy hiểm” trên tàu.
Tổ chức này cho biết một vụ tràn dầu có thể gây ra cháy, tạo ra các đám mây băng giá gây chết sinh vật biển, đồng thời gây ô nhiễm diện rộng đối với nguồn nước và khí quyển trong thời gian dài.
Khu vực nơi con tàu đang trôi dạt là môi trường sống của nhiều loài sinh vật biển được bảo vệ ở Địa Trung Hải, đồng thời là nơi thường xuyên xuất hiện của cá ngừ vây xanh và cá kiếm.
WWF cảnh báo đây là khu vực có giá trị sinh thái đặc biệt, với hệ sinh thái biển sâu mong manh và nằm trong số những vùng có đa dạng sinh học cao nhất Địa Trung Hải. Vì vậy, nguy cơ môi trường là rất lớn, thậm chí không thể đảo ngược, có thể gây tổn thất nghiêm trọng cho nền kinh tế của quần đảo Pelagie – nơi phụ thuộc vào nghề cá và du lịch.
Khi con tàu bị tấn công, cơ quan quản lý cảng Libya đã báo cáo nhầm với các cơ quan hàng hải trong khu vực rằng con tàu đã bị chìm sau “các vụ nổ bất ngờ tiếp theo là một đám cháy lớn”, theo thông tin từ nhà chức trách hải quân Ý.
Vài ngày sau, phía Malta phát hiện con tàu và lập tức cảnh báo cho Ý. Hai nước sau đó đã phát đi khuyến cáo yêu cầu các phương tiện trên biển giữ khoảng cách tối thiểu 5 hải lý đối với con tàu này.
An An (Theo CNN)
