Gửi tiền tại ngân hàng người quen
Nhiều năm trước, tại Côn Minh (Trung Quốc) có 1 ngân hàng đã mở chi nhánh tại khu phát triển kinh tế của thành phố. Do phía sau có doanh nghiệp niêm yết nắm quyền kiểm soát, cộng thêm chính sách lãi suất tiền gửi cao, ngân hàng này nhanh chóng thu hút được sự quan tâm của đông đảo người dân địa phương.
Trong số các khách hàng lớn có bà Trịnh Vi - người dân tại Côn Minh. Nhờ mối quan hệ cá nhân thân thiết với bà Đổng Tĩnh, khi đó là Phó giám đốc ngân hàng, bà Trịnh không chỉ gửi những khoản tiền lớn và đây mà còn trở thành cổ đông của ngân hàng. Để ủng hộ bạn bè và tạo thanh thế cho ngày khai trương, ngay trong ngày đầu mở cửa, bà Trịnh Vi đã gửi vào ngân hàng số tiền lên tới 6,8 triệu NDT (khoảng 25,4 tỷ đồng). Từ lần gửi tiết kiệm đầu tiên cho đến 2 năm sau đó, tổng số tiền gửi của bà Trịnh đã lên tới 16 triệu NDT (khoảng 60 tỷ đồng).
Trong 3 năm đầu, các giao dịch diễn ra bình thường, tài khoản của bà không phát sinh dấu hiệu bất thường. Tuy nhiên, đến năm thứ 3, bà bất ngờ phát hiện trong tài khoản của mình có 2 khoản tiền lớn bị chuyển đi. Tổng số tiền lên tới 15,8 triệu NDT (khoảng 59 tỷ đồng), gồm 1 khoản 800.000 NDT (gần 3 tỷ đồng) và 1 khoản khác lên tới 15 triệu NDT (khoảng 56 tỷ đồng).
Điều khiến bà Trịnh choáng váng hơn là bà chưa từng kí chứng từ nào liên quan đến việc chuyển khoản này. Khi yêu cầu ngân hàng làm rõ sự việc, phía ngân hàng lại xuất trình được các chứng từ rút tiền có chữ ký “Trịnh Vi”. Tuy nhiên, sau khi đối chiếu cẩn thận, bà xác định chữ ký đó không phải do mình ký mà là của bà Đổng.
Sự việc dần hé lộ nguyên nhân sâu xa. Trước đó, để thuận tiện trong việc xử lý các thủ tục ngân hàng, bà Trịnh từng ủy quyền bạn thay mặt mình thực hiện một số giao dịch cần thiết. Thậm chí, vì tin tưởng tuyệt đối vào người bạn thân, bà còn giao cả sổ tiết kiệm và mật khẩu cho bà Đổng quản lý.
Không chấp nhận mất trắng khoản tiền tích lũy nhiều năm, bà Trịnh quyết định khởi kiện bà Đổng Tĩnh và ngân hàng ra tòa án, yêu cầu hoàn trả số tiền gốc cùng các khoản lãi phát sinh liên quan.
Trong quá trình tố tụng, diễn biến vụ án càng trở nên phức tạp khi phía ngân hàng bất ngờ nộp cho tòa một loạt tài liệu mà sau này bị xác định là chứng cứ giả mạo. Ngân hàng cho rằng bà Trịnh Vi có quan hệ vay mượn với 1 người tên Trương Cường và đưa ra giấy chứng nhận do công chứng viên xác lập, trong đó ghi rõ Trương Cường đã vay của bà Trịnh Vi 15,8 triệu NDT và đã hoàn trả đầy đủ bằng tiền mặt qua 5 lần khác nhau.
Phán quyết của tòa
Tuy nhiên, tại phiên tòa, Trương Cường đã khai nhận sự thật. Ông cho biết bản thân hoàn toàn không quen biết bà Trịnh Vi, chưa từng vay mượn bất kỳ khoản tiền nào từ bà. Toàn bộ việc lập chứng cứ giả, ký giấy tờ công chứng đều do bà Đổng chỉ đạo và sắp xếp nhằm che giấu hành vi phạm pháp. Về phía mình, bà Đổng Tĩnh lại biện minh rằng các giao dịch chuyển khoản đều đã được bà Trịnh ủy quyền trước đó, do đó không thể coi là hành vi vi phạm pháp luật.
Sau khi xem xét toàn diện hồ sơ và lời khai, tòa án nhận định rằng giữa bà Trịnh Vi và bà Đổng Tĩnh có tồn tại quan hệ đại diện. Tuy nhiên, căn cứ Điều 171 Bộ luật Dân sự Trung Quốc, hành vi chuyển tiền của bà Đổng Tĩnh đã vượt quá phạm vi ủy quyền và không có sự đồng ý cụ thể của người ủy quyền, vì vậy đây là hành vi vượt quyền đại diện. Do đó, bà Đổng phải chịu trách nhiệm đối với thiệt hại tài sản đã gây ra.
Đồng thời, tòa án cũng khẳng định giữa bà Trịnh Vi và ngân hàng tồn tại quan hệ hợp đồng hợp pháp, có hiệu lực pháp luật. Theo quy định tại Điều 143 Bộ luật Dân sự, ngân hàng có nghĩa vụ đảm bảo an toàn tuyệt đối cho tiền gửi của khách hàng. Việc để xảy ra tình trạng rút tiền trái phép, lại còn cung cấp chứng cứ giả trong quá trình tố tụng, cho thấy ngân hàng đã vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ bảo vệ quyền lợi của khách hàng.
Ngoài ra, hành vi chỉ đạo người khác làm chứng gian của bà Đổng còn bị xác định là có dấu hiệu phạm tội hình sự. Căn cứ Điều 307 Bộ luật Hình sự Trung Quốc, hành vi này cấu thành tội cản trở việc làm chứng, trong đó bà Đổng Tĩnh và Trương Cường bị coi là đồng phạm, có thể đối mặt với án tù giam. Kết thúc vụ án, tòa án tuyên buộc ngân hàng phải bồi hoàn cho bà Trịnh Vi toàn bộ số tiền 15,8 triệu NDT bị mất.
Theo Zhihu
Minh Ánh
