Mới đây, các bác sĩ khoa Mắt, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Cao Bằng, vừa tiếp nhận bệnh nhi 1 tháng tuổi trong tình trạng hai mắt sưng nề, mắt khó mở và chảy nhiều dịch mủ.
Tạp chí Tri thức dẫn thông tin từ gia đình cho hay, ngay sau khi ra đời, bé đã bị đỏ mắt, tăng tiết gỉ mắt. Gia đình đã chăm sóc và xử trí tại nhà nhưng không cải thiện. Gần đây, các triệu chứng nặng dần nên gia đình đưa trẻ đến bệnh viện thăm khám.
Khai thác bệnh sử cho thấy gia đình đã nhỏ sữa mẹ và nước cốt chanh vào mắt bé theo kinh nghiệm dân gian. Sau thăm khám chuyên khoa, các bác sĩ chẩn đoán bệnh nhi bị viêm kết mạc giả mạc.
Nếu không được điều trị kịp thời và đúng cách, bé có thể bị biến chứng nặng, ảnh hưởng đến giác mạc và chức năng thị giác. Trường hợp này may mắn được phát hiện sớm, hiện đáp ứng tốt với phác đồ điều trị và đang tiếp tục được theo dõi.
Ảnh minh họa
Trao đổi với báo Dân Việt, bác sĩ Trương Hữu Khanh, chuyên gia dịch tễ học, nguyên Trưởng khoa Nhiễm - Thần kinh, Bệnh viện Nhi đồng I, TP.HCM cho biết, hiện chưa có bất kỳ tài liệu khoa học nào công nhận hiệu quả của việc nhỏ trực tiếp nước cốt chanh vào mắt, mũi, hay tai để điều trị bệnh.
Bên cạnh đó, sữa mẹ không phải dung dịch vô khuẩn tuyệt đối, việc nhỏ trực tiếp vào mắt có thể làm tăng nguy cơ nhiễm trùng. Trong khi đó, nước cốt chanh có tính axit, dễ gây kích ứng và tổn thương bề mặt nhãn cầu, đặc biệt nguy hiểm với trẻ sơ sinh. Việc áp dụng các biện pháp dân gian chưa được kiểm chứng khoa học có thể làm che lấp triệu chứng và khiến việc điều trị bị chậm trễ.
Bác sĩ Khanh cảnh báo, nước cốt chanh với thành phần chính là acid citric có thể gây bỏng rát, xung huyết, viêm kết mạc, thậm chí loét giác mạc nếu tiếp xúc lâu dài. Riêng với mũi và tai, chất acid mạnh trong chanh dễ làm mất lớp bảo vệ tự nhiên, gây kích ứng, tổn thương, nguy cơ chảy máu mũi, thủng màng nhĩ là hoàn toàn có thể xảy ra nếu nước chanh thâm nhập sâu vào ống tai.
“Các nghiên cứu y học đã ghi nhận mắt, mũi, tai là những vùng cơ thể có lớp niêm mạc vô cùng nhạy cảm. Chỉ với lượng acid nhỏ, đã đủ gây kích ứng hoặc thậm chí tổn thương nghiêm trọng. Trong một nghiên cứu về tác hại của acid citric với mô mắt, chỉ cần một lượng rất nhỏ tiếp xúc trực tiếp cũng có thể làm mỏng biểu mô giác mạc, thậm chí dẫn tới sẹo giác mạc, ảnh hưởng lâu dài đến thị lực. Ở trẻ em là nhóm nhạy cảm nhất, nguy cơ này còn gia tăng gấp bội do niêm mạc mỏng yếu, khả năng bảo vệ tự nhiên kém”, bác sĩ Khanh cảnh báo.
Bác sĩ Trương Hữu Khanh, chuyên gia dịch tễ học, nguyên Trưởng khoa Nhiễm - Thần kinh, Bệnh viện Nhi đồng I, TP.HCM. Ảnh: Dân Việt
Đồng quan điểm trên, bác sĩ Phí Thùy Linh, Trưởng đơn nguyên Mắt, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông khẳng định, nhỏ chanh vào mắt là hành vi phản khoa học, tiềm ẩn nguy cơ mù lòa vĩnh viễn. Đã có những trường hợp bỏng giác mạc cấp tính chỉ sau một lần tiếp xúc với acid thực vật.
Bác sĩ Thuỳ Linh cho hay, việc tự ý nhỏ chanh để chữa các bệnh tai mũi họng ở trẻ có thể làm trầm trọng thêm tình trạng viêm nhiễm, tăng nguy cơ các biến chứng như viêm tai giữa, viêm phổi hoặc tổn thương vĩnh viễn đến thính giác.
Thực tế, cơ chế tự bảo vệ của niêm mạc mũi, tai luôn hoạt động hiệu quả nếu được giữ vệ sinh đúng cách. Khi các lớp bảo vệ này bị phá hủy bởi acid, vi khuẩn và virus dễ dàng xâm nhập sâu hơn, làm tăng nguy cơ nhiễm trùng, đẩy nhanh tiến triển của bệnh.
Trước trào lưu trên nguy hại trên, chuyên gia khuyến cáo tuyệt đối không tự ý áp dụng các phương pháp chữa bệnh chưa được chứng minh. Khi gặp các vấn đề về mắt, tai, mũi, người bệnh nên tìm đến cơ sở y tế để được tư vấn và điều trị đúng cách, thay vì đặt cược sức khỏe của bản thân và con trẻ vào những trào lưu nguy hiểm, thiếu căn cứ khoa học.
