Tờ South China Morning Post (SCMP) đưa tin, được đặt tên là "Bình Lục 001" (Pinglu 001), con tàu chỉ huy và điều hành đầu tiên phục vụ Kênh đào Bình Lục đã được bàn giao vào ngày 31/8 và sẽ sớm đi vào hoạt động. Sự kiện này diễn ra trong bối cảnh Trung Quốc chuẩn bị khánh thành tuyến đường thủy chiến lược được thiết kế nhằm hỗ trợ hoạt động thương mại đang tăng trưởng mạnh mẽ với Đông Nam Á.
Một đội tàu chỉ huy sẽ thực hiện nhiệm vụ tuần tra trên tuyến kênh dài 134 km này để giám sát giao thông đường thủy và xử lý các tình huống khẩn cấp. Tuyến đường thủy này kết nối thành phố Nam Ninh - thủ phủ của Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây của Trung Quốc - với Vịnh Bắc Bộ - vùng biển nằm giữa Trung Quốc và Việt Nam.
Các tàu chỉ huy này có khả năng vận hành ở cả vùng nước ven biển lẫn trong nội địa và có thể chở tới 50 nhân viên vận hành. Theo tờ Nhân dân Nhật báo (Trung Quốc), hệ thống định vị thông minh của tàu sẽ được tiến hành thử nghiệm tại các cơ sở trên bờ ở thành phố Khâm Châu, Quảng Tây – nơi kênh đào đổ ra biển.
Thời điểm kênh đào đi vào hoạt động dự kiến sẽ trùng với Hội chợ Trung Quốc - ASEAN lần thứ 23, sự kiện diễn ra từ ngày 17 đến 21/9 tại Nam Ninh.

Theo SCMP, mặc dù có chiều dài tương đối khiêm tốn, tuyến đường thủy này được kỳ vọng sẽ tạo ra tác động to lớn trong bối cảnh Bắc Kinh đang nỗ lực định hình lại mô hình phát triển khu vực và đa dạng hóa hơn nữa các quan hệ thương mại.
Được thiết kế để phục vụ các tàu có trọng tải 5.000 tấn, Bình Lục là kênh đào nối sông với biển đầu tiên của Trung Quốc, giúp rút ngắn quãng đường vận chuyển giữa khu vực nội địa Quảng Tây và biển tới 560 km.
Bằng cách kết nối mạng lưới sông ngòi và các nhánh sông rộng khắp với biển, các khu vực nằm sâu trong đất liền ở miền Nam và Tây Nam Trung Quốc (bao gồm các tỉnh Vân Nam, Quý Châu và Tứ Xuyên) sẽ có khả năng tiếp cận nhanh hơn với các tuyến đường vận tải biển của ASEAN và toàn cầu.
Dự án này tạo ra một huyết mạch hậu cần quan trọng để vận chuyển hàng hóa như sản phẩm dệt may, gỗ, nhựa, đồ điện tử và thép, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam vẫn là điểm đến phổ biến đối với các nhà sản xuất Trung Quốc muốn chuyển dịch hoạt động sản xuất.
Theo dữ liệu hải quan Trung Quốc, kim ngạch thương mại giữa Trung Quốc và ASEAN đã tăng mạnh 24,7%, đạt 744,4 tỷ USD trong 7 tháng đầu năm nay. Thương mại song phương với Việt Nam cũng tăng vọt 33,7%, đạt 215,1 tỷ USD trong cùng kỳ.
Bắc Kinh hiện đang tìm cách đẩy nhanh quá trình đa dạng hóa cho các doanh nghiệp xuất khẩu, đồng thời tạo động lực kinh tế mới cho các khu vực nội địa giáp ranh với ASEAN, trong đó Kênh đào Bình Lục đóng vai trò là cơ sở hạ tầng then chốt để tạo ra sự kết nối này.

Sẽ sớm được khai thác với lưu lượng lớn
SCMP đưa tin, có nhiều kỳ vọng về việc tuyến đường thủy này sẽ sớm được khai thác với lưu lượng lớn ngay sau khi đi vào hoạt động.
Qu Ke - chuyên gia phân tích giao thông vận tải tại công ty dịch vụ đầu tư CCB International (Hồng Kông, Trung Quốc) - nhận định: "Việc chạy thử nghiệm đội tàu chỉ huy trước khi kênh đào chính thức mở cửa cho thấy giới chức [Trung Quốc] kỳ vọng tuyến đường thủy này sẽ tiếp nhận khối lượng lớn tàu bè ngay sau khi khánh thành, đặc biệt là đối với hàng hóa vận chuyển đến và đi từ Việt Nam."
Ông cho biết chi phí vận tải đường thủy thấp hơn so với vận chuyển hàng hóa bằng đường bộ hoặc đường sắt; đồng thời, hiệu quả và công suất 5.000 tấn của Kênh đào Bình Lục có thể được nâng cao hơn nữa thông qua mô hình hậu cần đa phương thức và việc ứng dụng công nghệ mới.
"Hàng hóa và các linh kiện từ các nhà máy ở khu vực nội địa phía Tây và Tây Nam Trung Quốc có thể được vận chuyển đến Nam Ninh – một thành phố lớn có hệ thống giao thông kết nối thuận tiện – trước khi được bốc xếp lên tàu và vận chuyển dọc theo Kênh đào Bình Lục để đến Việt Nam, qua đó giúp cắt giảm chi phí và thời gian", ông Qu nói thêm.
Tuy nhiên, theo các báo cáo của truyền thông nhà nước Trung Quốc, tuyến vận tải đầu tiên của Kênh đào Bình Lục sẽ hướng tới tỉnh đảo Hải Nam của nước này.
Hải Nam hiện là khu vực thương mại tự do lớn nhất Trung Quốc xét về quy mô, nằm ngay bên kia Vịnh Bắc Bộ. Cả Quảng Tây và Hải Nam đều đang định vị mình ở vị trí tiên phong trong quá trình hội nhập kinh tế của Trung Quốc với ASEAN.
Duy Nguyễn
Theo SCMP
