Tiền bạc có thể không còn quan trọng trong tương lai
Elon Musk, CEO của Tesla và SpaceX, cho rằng những tiến bộ trong lĩnh vực AI, robot và công nghệ vũ trụ có thể làm thay đổi căn bản cách con người lao động, sản xuất và sử dụng tiền bạc.
Trong cuộc trò chuyện với Walter Isaacson, người viết tiểu sử của mình, trên podcast The Builders, Musk chia sẻ rằng nếu những dự đoán về tương lai của ông trở thành hiện thực, tiền bạc có thể dần mất đi ý nghĩa vốn có. Cuộc phỏng vấn được ghi âm vào đầu tháng 8 và phát sóng ngày 20/10.
Theo Musk, khi công nghệ phát triển đủ xa và nền kinh tế mở rộng ra ngoài Trái đất, các thước đo giá trị truyền thống có thể không còn phù hợp. Ông dự đoán trong một nền kinh tế đa hành tinh, tiền tệ có thể không còn giữ vai trò như hiện nay.
Thay vào đó, Musk cho rằng giá trị có thể được đo lường bằng những đại lượng gắn với năng lực sản xuất và nguồn lực vật chất, chẳng hạn khối lượng, công suất hoặc năng lượng.
Quan điểm này gắn với tầm nhìn lâu dài của Musk về việc đưa con người trở thành một nền văn minh đa hành tinh. Ông nhiều lần nhấn mạnh mục tiêu mở rộng sự hiện diện của nhân loại ra ngoài Trái đất, đồng thời phát triển các công nghệ phục vụ năng lượng bền vững.
Trước đó, Musk cũng từng khuyến nghị mọi người không nên quá phụ thuộc vào việc tích lũy tiền cho thời kỳ nghỉ hưu trong 10-20 năm tới. Theo ông, AI và các công nghệ tự động hóa có thể thúc đẩy năng suất, đưa xã hội đến một giai đoạn sung túc hơn, khi con người có khả năng tiếp cận nhiều hàng hóa và dịch vụ mà mình mong muốn.
Musk cho rằng AI và robot có thể vượt con người trong hầu hết công việc. Nếu kịch bản này xảy ra, lao động có thể không còn là điều kiện bắt buộc để mỗi người đáp ứng các nhu cầu cơ bản.
Khi đó, con người có thể tìm kiếm mục đích sống thông qua những hoạt động mang tính cá nhân, chẳng hạn tự trồng rau quả, làm nghệ thuật hoặc theo đuổi các sở thích khác. Tuy nhiên, mức độ tự động hóa có thể đạt được, cách phân phối thành quả sản xuất và khả năng tiếp cận các nguồn lực vẫn là những vấn đề chưa có lời giải chắc chắn.
Khối tài sản gần 1.000 tỷ USD và kế hoạch của Musk
Bên cạnh dự báo về tương lai của tiền bạc, Musk cũng đề cập đến khối tài sản cá nhân và khả năng tài sản này giảm dần theo thời gian.
Theo Bloomberg Billionaires Index, tài sản ròng của Musk được ước tính ở mức 920 tỷ USD vào cuối ngày thứ Hai. Phần lớn tài sản của ông gắn với cổ phần tại Tesla và SpaceX, thay vì chỉ nằm dưới dạng tiền mặt.
Trên podcast, Musk bảo vệ việc nắm giữ khối tài sản lớn, cho rằng phần lớn giá trị đó đến từ quyền sở hữu tại hai doanh nghiệp. Ông cũng giải thích mình cần duy trì tỷ lệ cổ phần đủ lớn để giữ quyền biểu quyết và tiếp tục tham gia điều hành các công ty.
Musk cho biết tài sản của ông sẽ chịu thuế và không có cách thức thần kỳ nào để tránh nghĩa vụ này. Ông dự đoán khối tài sản sẽ hao hụt dần theo thời gian. Sau vài thế hệ, con cháu ông có thể chỉ còn sở hữu một phần rất nhỏ so với những gì ông đang nắm giữ, đặc biệt nếu tiền bạc vẫn còn giữ vai trò quan trọng trong xã hội.
Dù vậy, ông cho rằng khả năng tiền tệ truyền thống mất đi ý nghĩa có thể khiến việc so sánh tài sản giữa các thế hệ trở nên không còn phù hợp như hiện nay.
Musk cũng đề cập đến định hướng sử dụng tài sản sau khi qua đời. Theo ông, quỹ của mình nên tiếp tục theo đuổi những mục tiêu dài hạn, gồm đưa sự sống trở thành đa hành tinh, mở rộng nhận thức của nhân loại ra vũ trụ và cải thiện năng lượng bền vững trên Trái đất.
Bên cạnh đó, tỷ phú Elon Musk cũng cam kết sẽ tặng một phần cổ phần SpaceX cho mỗi trẻ em tại Mỹ vào năm tới. Giá trị của số cổ phần này được ước tính vượt 10 tỷ USD theo mức định giá hiện tại. Thông tin về kế hoạch và cách thức triển khai cần được phân biệt với giá trị ước tính của khoản đóng góp.
Trước đó, vào cuối tháng 7, nhà kinh tế học đoạt giải Nobel Daron Acemoglu đã công khai thách thức dự đoán của Musk về một tương lai không còn tiền bạc. Ông đặt câu hỏi vì sao Musk không cam kết quyên góp toàn bộ tài sản hiện tại, khi tỷ phú này cho rằng tiền có thể mất đi ý nghĩa vào năm 2036.
Musk đáp lại rằng ông thực sự sẽ thực hiện một việc tương tự, song phát biểu này chưa đồng nghĩa với việc toàn bộ tài sản đã được chuyển giao hoặc một kế hoạch quyên góp cụ thể đã hoàn tất.
Những dự đoán của Musk phản ánh niềm tin của ông vào khả năng công nghệ làm thay đổi nền kinh tế và đời sống con người. Tuy nhiên, việc AI và robot có thể thay thế lao động đến mức nào, cũng như liệu một xã hội ít phụ thuộc vào tiền bạc có thể hình thành hay không, vẫn là những câu hỏi còn bỏ ngỏ.
Nguồn: Yahoo finance, Businessinsider
Hân Ly
