Warren Buffett, cựu CEO của Berkshire Hathaway và một trong những nhà đầu tư vĩ đại nhất mọi thời đại, vừa đưa ra cảnh báo nghiêm trọng về trí tuệ nhân tạo trong một chương trình đặc biệt hai giờ phát sóng trên CNBC. Ông so sánh những rủi ro từ sự phát triển nhanh chóng của AI với một vấn đề địa chính trị đã định hình phần lớn sự nghiệp của mình: sự phát triển của vũ khí hạt nhân.
Điều khiến Buffett lo ngại nhất không phải là bản thân công nghệ AI, mà là việc những người dẫn dắt lĩnh vực này cũng không biết công nghệ sẽ đi về đâu. "Ngay cả những người thông minh nhất về nó cũng nói rằng họ không biết nó sẽ đi đến đâu," ông nhấn mạnh.
Ông giải thích rằng đây là điều vô cùng nguy hiểm bởi vì khác với Columbus khi ra khơi khám phá châu Mỹ - người luôn có thể quay đầu và trở về - thì với AI, "thần đèn đã thoát ra khỏi chai rồi." Một khi công nghệ đã được phát triển, con người không thể đơn giản đảo ngược nó.
Để minh họa cho mối lo ngại của mình, ông Buffett đã trích dẫn lời của Albert Einstein trong Thế chiến thứ hai về sự phát triển của bom nguyên tử: "Điều này thay đổi mọi thứ trên thế giới, ngoại trừ cách con người suy nghĩ." Lịch sử vũ khí hạt nhân chính là minh chứng rõ ràng nhất cho nhận định này. Ban đầu, người ta nghĩ rằng chỉ một quốc gia sẽ sở hữu công nghệ này, nhưng giờ đây đã có 8 quốc gia nắm giữ vũ khí hạt nhân và sắp có quốc gia thứ chín.
Điều đáng lo ngại hơn, theo ông Buffett, là vũ khí này đang rơi vào tay những người không đáng tin cậy. "Giờ đây chúng ta có một số người làm bạn sợ chết khiếp ngay cả khi họ chỉ có khẩu súng đồ chơi, chứ đừng nói đến việc họ sở hữu vũ khí hạt nhân," ông nói với giọng đầy lo lắng.
Đây chính xác là điều mà ông lo sợ có thể xảy ra với AI - một công nghệ mạnh mẽ dần dần lan rộng ra ngoài tầm kiểm soát và có thể rơi vào tay những kẻ sẵn sàng sử dụng nó cho mục đích xấu.
Về phía AI, ông Buffett thừa nhận công nghệ này mang trong mình cả hai mặt của đồng xu. Tại cuộc họp cổ đông thường niên của Berkshire Hathaway vào tháng 5 năm 2024, ông đã tuyên bố rằng AI có "tiềm năng to lớn cho điều thiện và tiềm năng to lớn cho điều ác." Chính sự không chắc chắn về việc con đường nào sẽ chiếm ưu thế mới là điều khiến ông không yên tâm.
Mối quan tâm sâu sắc của ông Buffett về vũ khí hạt nhân đã được thể hiện rõ qua các hành động và tuyên bố của ông trong nhiều thập kỷ. Trong chương trình đặc biệt, ông tiết lộ rằng đây chính là suy nghĩ đầu tiên khi ông bắt đầu cân nhắc về hoạt động từ thiện.
Ông thẳng thắn tuyên bố: "Nếu tôi có thể sử dụng tất cả những gì mình có để chọn ra ba quốc gia sẽ vĩnh viễn rời khỏi trò chơi hạt nhân, tôi sẽ làm điều đó trong 5 giây." Ông nhấn mạnh rằng mình sẽ không chần chừ, không chờ đợi hay làm bất cứ điều gì khác - ông sẽ chỉ đơn giản làm ngay.
Mặc dù ông Buffett không tin rằng mối đe dọa từ vũ khí hạt nhân có thể được giải quyết bằng tiền bạc, ông sẽ không do dự chi toàn bộ tài sản nếu có cơ hội làm được điều đó, ngay cả khi ông thừa nhận rằng sự phát triển vũ khí hạt nhân là "hoàn toàn cần thiết" đối với Hoa Kỳ trong Thế chiến thứ hai.
Cảnh báo của ông Buffett về các mối đe dọa công nghệ không phải là điều mới. Trong báo cáo thường niên năm 2015 của Berkshire Hathaway, ông đã viết cùng với Charlie Munger rằng có một mối nguy hiểm rõ ràng, hiện tại và lâu dài đối với Berkshire mà cả hai ông đều bất lực. "Mối đe dọa đó với Berkshire cũng là mối đe dọa lớn nhất mà công dân chúng ta phải đối mặt: một cuộc tấn công mạng, sinh học, hạt nhân hoặc hóa học 'thành công' vào Hoa Kỳ," ông viết.
Những bình luận này đến vào thời điểm mà cuộc cách mạng AI đã thống trị thị trường tài chính trong vài năm qua, với các công ty công nghệ lớn đổ hàng tỷ đô la vào phát triển công nghệ này. Tuy nhiên, theo Buffett, sự nhiệt tình đó cần được kèm theo trách nhiệm và sự thận trọng cao độ.
Nguyễn Hải
