Ngày nữ bệnh nhân 34 tuổi trở lại Trung tâm Hồi sức tích cực, nhiều bác sĩ, điều dưỡng đều nhận ra chị từ xa. Họ vui vì gặp chị, lúc này là một người khoẻ mạnh, tràn đầy sự sống. Những tháng ngày dài nằm bất động trên giường bệnh với chằng chịt dây truyền, máy móc, những vết loét sâu rộng tưởng chẳng thể lành, lăn trở khó khăn và hàng giờ hút mủ, dẫn lưu, thay băng đau đớn giờ chỉ còn là kỷ niệm.
Ngày hôm đó, chị trở lại để gửi lời cảm ơn với đội ngũ cán bộ nhân viên y tế Trung tâm Hồi sức tích cực. Đó cũng là khoảnh khắc, xúc động của những người mặc áo blouse trắng khi gặp lại "người quen".
Đầu tháng 1/2026, người bệnh được chuyển đến Bệnh viện Bạch Mai trong tình trạng nguy kịch sau biến chứng nặng hậu sản. Sau sinh thường, chị bị đờ tử cung gây băng huyết nghiêm trọng, phải phẫu thuật cắt tử cung bán phần tại tuyến dưới.
Trước khi chuyển viện, người bệnh từng ngừng tuần hoàn, sốc mất máu nặng, sau đó tiếp tục diễn biến nguy kịch với hôn mê sau ngừng tim, viêm phổi nặng, sốc nhiễm khuẩn, suy đa cơ quan, suy thận phải lọc máu liên tục, nhiễm nấm huyết và phải sử dụng nhiều thuốc vận mạch liều cao. Sự sống của chị mong manh như ngọn đèn trước gió.
Khi được chuyển đến Trung tâm Hồi sức tích cực, bên cạnh tình trạng bệnh lý toàn thân rất nặng, người bệnh đã có các vết loét tỳ đè nghiêm trọng vùng cùng cụt và vùng vai phải. Các tổn thương hoại tử sâu, lan rộng, ăn xuống lớp cơ, có vị trí sát hậu môn nên nguy cơ nhiễm bẩn, tái nhiễm khuẩn và kéo dài thời gian hồi phục luôn thường trực. Đây là loét tỳ đè giai đoạn IV – mức độ nặng nhất, đòi hỏi một chiến lược chăm sóc vết thương bài bản, kiên trì và theo dõi sát từng ngày.
Nếu điều trị hồi sức là cuộc chạy đua để giữ sự sống, thì chăm sóc loét tỳ đè giai đoạn IV là một hành trình bền bỉ để giúp người bệnh trở về với cuộc đời. Nhận rõ đây là vấn đề mấu chốt của ca bệnh, TS. Hoàng Minh Hoàn (Điều dưỡng trưởng Trung tâm Hồi sức tích cực) và ê-kíp điều dưỡng đã chủ động xây dựng chiến lược chăm sóc vết thương phù hợp với từng giai đoạn tiến triển của người bệnh. Theo đó, mỗi ngày, không chỉ là thay băng đơn thuần, các điều dưỡng còn cẩn thận đánh giá toàn diện vết thương: Nền, mức độ hoại tử, lượng dịch tiết, nguy cơ nhiễm bẩn, tình trạng vùng da xung quanh, khả năng chịu đau và đáp ứng của người bệnh sau mỗi lần chăm sóc.
Bên cạnh chăm sóc, việc xoay trở người bệnh đúng tư thế, giữ da khô sạch, hạn chế tỳ đè, bảo vệ vùng cùng cụt khỏi nhiễm bẩn, hỗ trợ vệ sinh cá nhân, theo dõi đau, hỗ trợ dinh dưỡng, phòng biến chứng do nằm lâu và duy trì sự an toàn qua từng ca trực … cũng là những yếu tố quyết định rất lớn đến kết quả chăm sóc.
"Mỗi lần chăm sóc vết thương thực sự là một ám ảnh đối với em, dù đã được hỗ trợ thuốc giảm đau, nhưng cái cảm giác đó không thể nào quên. Nhiều hôm, nhìn thấy xe thay băng được đẩy vào phòng là em đã run lên vì sợ. Những lúc xoay trở mình cũng rất đau. Tuy nhiên, em không hề đơn độc, các anh chị điều dưỡng vừa làm chuyên môn vừa luôn khích lệ, động viên, trấn an. Có người hướng dẫn hít thở chậm. Có người hỏi chuyện, kể chuyện để em quên đi cơn đau. Em nghĩ nếu không có các anh chị điều dưỡng ấy, em sẽ rất khó vượt qua được những ngày tháng đó", người bệnh nhớ lại.
Khi người bệnh bắt đầu qua giai đoạn nguy kịch, mục tiêu không chỉ là sống sót mà còn là phục hồi khả năng vận động. Đội ngũ điều dưỡng Trung tâm Hồi sức tích cực lại miệt mài mỗi ngày hỗ trợ người bệnh tập vận động. Từ cử động tay chân, xoay trở trên giường, tập ngồi dậy, tập đứng, rồi tập đi từng bước ngắn.
"Có những ngày chúng tôi ở bên người bệnh nhiều hơn cả người nhà. Chứng kiến từng thay đổi nhỏ nhất của vết thương, từng vận động tiến triển mỗi ngày, từ việc ngồi dậy được lâu hơn đến những bước đi đầu tiên sau nhiều tháng nằm bất động. Và tự trong lòng chúng tôi cũng thấy vô cùng hạnh phúc", điều dưỡng Trung tâm Hồi sức tích cực chia sẻ.
Những khoảnh khắc ấy, không được ghi lại trên bất kỳ trang bệnh án nào, nhưng chắc chắn là những dấu mốc khiến những người làm điều dưỡng nhớ nhất.
"Lúc mới lên đây, bác sĩ nói tình trạng rất nặng, cơ hội sống rất thấp. Có những hôm tôi nhìn con nằm bất động giữa máy móc, dây dợ, nghe bác sĩ nói về những vết loét sâu tận xương rỉ mủ mà tim tôi thắt lại, tưởng không thể vượt qua nổi. Nhưng các bác sĩ, điều dưỡng vẫn luôn động viên gia đình cố gắng. Họ chăm sóc con tôi như người thân trong nhà". Nhắc lại quãng thời gian ấy, người mẹ vẫn không khỏi nghẹn ngào.
Không chỉ luôn sát cánh về tinh thần, khi biết hoàn cảnh gia đình khó khăn, các bác còn kết nối hỗ trợ thêm phần nào kinh phí điều trị. Người mẹ kể: "Nhà neo người, chồng đi xuất khẩu lao động, con mới sinh phải gửi về nhờ ông bà nội chăm sóc. Mọi việc ngoài này chỉ có mình tôi xoay xở. Tôi cũng đã lớn tuổi, sức khỏe không còn được như trước. Điều trị kéo dài, vật tư chăm sóc điều trị vết thương tạo ra gánh nặng không nhỏ đối với gia đình. Đội ngũ chăm sóc và điều trị đã phối hợp chặt chẽ với Phòng Công tác xã hội & Truyền thông để kết nối các nguồn hỗ trợ, giúp gia đình có thêm điều kiện tiếp tục điều trị cho con. Sự hỗ trợ ấy không chỉ là kinh phí mà còn là niềm an ủi vô giá, khiến gia đình cảm thấy không hề đơn độc".
Sau hơn 3 tháng điều trị và chăm sóc liên tục, người bệnh dần thoát khỏi nguy kịch. Máy thở được tháo bỏ, lọc máu kết thúc, các cơ quan hồi phục, vết thương được kiểm soát và được can thiệp tạo hình che phủ phần mềm. Chị cũng có thể ngồi vững hơn, tự đi lại và được xuất viện.
"Nhìn con tự đi lại được, tôi chỉ biết nói lời cảm ơn. Các bác sĩ, điều dưỡng đã sinh con tôi ra lần thứ hai", người mẹ xúc động.
Chị kể, mình gần như không nhớ gì về những ngày đầu nằm hồi sức. Nhưng chị rất nhớ đêm giao thừa trong bệnh viện, xa nhà, người thân và con nhỏ. "Hôm đó có bác Giám đốc bệnh viện cùng rất nhiều các bác, anh, chị Trung tâm vào thăm. Nắm tay em mọi người dặn dò phải nỗ lực cố gắng để sớm khỏe lại còn về với con. Em nghe xong chỉ biết khóc. Khóc vì sự ấm áp, đầy tình người ở nơi bệnh phòng".
"Cho đến tận bây giờ, tiếng máy thở và những âm thanh báo động trong phòng hồi sức vẫn là ký ức khó quên. Nhưng cũng chính nơi ấy đã trao cho em cơ hội được sống thêm một lần nữa, được về ôm đứa con bé nhỏ trong vòng tay. Cho em nhận ra rằng giữa những ngày tháng tưởng chừng tuyệt vọng nhất vẫn luôn có những người lặng lẽ ở bên, tận tâm chăm sóc, nâng đỡ và giữ lại hy vọng cho người bệnh bằng tất cả trách nhiệm và yêu thương", chị nói.
Tuấn Minh
