Thời mới đi làm, lương tôi cũng thấp như đa số các “tấm chiếu mới” khác. Nhưng tôi vẫn rất lạc quan, nghĩ chỉ cần chăm chỉ thêm chút nữa, cố gắng thêm chút nữa thì rồi kiểu gì thu nhập cũng tốt lên. Và sự thật thì lương tôi cũng có tăng, từ 7 triệu, lên 9 triệu, 12 triệu và giờ là trung bình khoảng 16-17 triệu/tháng. Nhưng cảm giác sau cùng vẫn không thể thở phào hay có một chút tự hào…
Mỗi lần lướt mạng thấy người ta khoe thu nhập vài chục triệu, trăm triệu, startup thành công, mua nhà mua xe ở tuổi 30, tôi chỉ biết tự hỏi liệu có phải mình thất bại rồi không… Đi làm chục năm mà lương không nổi “đầu 2”, nghe qua đã thấy giống một “case study” không thành công rồi.
1. Không phải ai đi làm cũng có chung điểm xuất phát
Có người 22 tuổi ra trường đã vào môi trường lớn, lộ trình rõ ràng, được đào tạo bài bản. Có người vừa đi làm vừa lo việc gia đình, đổi việc liên tục vì áp lực cuộc sống. Có người chọn ngành có mức lương tăng rất nhanh, nhưng cũng có người làm những công việc ổn định, ít biến động hơn.
Nếu chỉ nhìn vào con số cuối tháng mà kết luận ai thành công, ai thất bại thì hơi bất công.
Tôi từng gặp một anh làm hành chính gần chục năm, lương không quá cao nhưng đổi lại chưa từng thất nghiệp, không nợ nần, vẫn chăm được ba mẹ già và nuôi con học tử tế. Trong khi đó, cũng có những người thu nhập rất tốt nhưng tinh thần lúc nào cũng căng như dây đàn, mất ngủ triền miên, sáng mở mắt ra đã thấy sợ đi làm.
Hóa ra “sống ổn” và “kiếm nhiều tiền” đôi khi không đi cùng nhau.
2. Mức lương không phản ánh hết giá trị của một người
Có một giai đoạn tôi rất ám ảnh chuyện so sánh. Tôi nghĩ người giỏi phải kiếm được thật nhiều tiền. Nhưng rồi tôi nhận ra thị trường lao động không vận hành theo kiểu đơn giản như vậy.
Có những người cực kỳ tử tế, làm việc có trách nhiệm, đồng nghiệp quý, sếp tin tưởng nhưng ngành nghề họ theo đuổi vốn không dễ để có mức thu nhập khiến người khác phải “wow”. Giá trị của họ vẫn ở đó, chỉ là không hiện lên bằng những con số “gây choáng” mà thôi.
Chưa kể, có người dành nhiều năm để chăm sóc gia đình, hy sinh cơ hội thăng tiến vì con cái hoặc ba mẹ. Nếu nhìn riêng thu nhập, có thể họ “thua”. Nhưng nhìn tổng thể cuộc sống, chưa chắc. Tôi nghĩ trưởng thành rồi mới hiểu: tiền rất quan trọng, nhưng không phải thứ duy nhất đáng để tự hào.
3. Mọi thứ đều là sự đánh đổi
Ngày trước tôi cứ nghĩ thu nhập phải tăng thật mạnh thì mới gọi là tiến bộ. Nhưng sau nhiều năm đi làm, tôi bắt đầu thấy thứ khó nhất không phải kiếm tiền, mà là giữ được trạng thái tinh thần ổn định và sự cân bằng tương đối giữa “công việc” và “cuộc sống”.
Có một chị đồng nghiệp cũ từng nói với tôi thế này: “Chị không cần lương 50 triệu nếu mỗi ngày đều sống trong lo âu”. Càng nghĩ tôi càng thấy đúng thật.
Nhiều người lương 15-20 triệu nhưng tối vẫn có thời gian ăn cơm với gia đình, cuối tuần đi chơi, ngủ ngon, không phải mang công việc về nhà. Trong khi đó, cũng có người thu nhập cao nhưng đổi lại là thời gian nghỉ ngơi và tâm trí không lúc nào dứt khỏi deadlines, báo cáo, họp hành,...
Đến một độ tuổi nào đó, tôi thấy khả năng sống bình yên cũng là một dạng năng lực.
4. Điều đáng sợ nhất không phải lương thấp
Tôi từng nghĩ thất bại là kiếm ít tiền. Nhưng giờ tôi thấy điều đáng sợ hơn là mỗi sáng thức dậy đều thấy cuộc đời vô nghĩa. Có người thu nhập chưa quá cao nhưng vẫn còn động lực học thêm, còn hứng thú với cuộc sống, còn muốn cố gắng cho tương lai. Như vậy đã là rất đáng quý rồi.
Đi làm 10 năm mà chưa đạt mức lương mong muốn có thể khiến mình chạnh lòng thật. Nhưng nếu vẫn tự nuôi được bản thân, vẫn sống tử tế, không làm điều xấu, vẫn cố gắng mỗi ngày thì tôi không nghĩ đó là thất bại.
Con người đâu phải cái biểu đồ KPI để cứ nhìn vào số là kết luận được hết.
Nếu hôm nay tôi vẫn đi làm nghiêm túc, vẫn có tiền tự lo cho mình, vẫn có vài người yêu quý, vẫn còn sức khỏe để ăn ngon ngủ ngon thì có lẽ tôi chưa phải một người thất bại. Có thể tôi không phải phiên bản “thành công rực rỡ” mà chính tôi từng kỳ vọng, nhưng ít nhất, tôi vẫn đang sống một cuộc đời mình có thể tự gánh vác, tự thấy vui và hài lòng đôi chút. Đôi khi, như thế đã là một thành tựu rồi.
Ngọc Linh
