Đi làm rồi mới thấy, có những chuyện ở công ty biết thì cũng vui, nhưng không biết cũng chẳng ảnh hưởng đến KPI. Chẳng hạn như sếp dùng chiếc đồng hồ bao nhiêu tiền, bức ảnh trên bàn chụp cùng ai hay món quà kia được tặng bởi người nào. Những câu hỏi tưởng chỉ để bắt chuyện đôi khi lại khiến người đối diện khó xử, nhất là khi mối quan hệ giữa hai bên vẫn dừng ở mức sếp - nhân viên.
EQ trong công sở không phải cứ im lặng, ít nói hay lúc nào cũng biết ý người khác mới là cao. Quan trọng hơn là biết lúc nào nên hỏi, hỏi đến đâu và liệu câu hỏi của mình có thực sự cần thiết hay không. Dưới đây là 3 thứ trên bàn làm việc của sếp mà bạn nên cân nhắc trước khi tò mò hỏi chuyện.
1. Ảnh gia đình, người thân: Đừng biến cuộc trò chuyện thành buổi điều tra nhân khẩu học
Một bức ảnh gia đình đặt trên bàn làm việc vốn chẳng có gì đặc biệt. Nhưng với một số người, đây lại là khởi đầu cho hàng loạt câu hỏi: “Đây là vợ sếp à?”, “Con sếp học trường nào thế?”, “Hai người cưới lâu chưa?”, thậm chí còn tò mò cả chuyện gia đình sếp sống ở đâu, làm công việc gì.
Nếu hai bên vốn thân thiết, những câu hỏi này có thể chỉ là chuyện phiếm bình thường. Nhưng khi chưa đủ gần gũi, việc liên tục hỏi về người thân của cấp trên dễ khiến cuộc trò chuyện vượt khỏi phạm vi xã giao.
Bởi đặt một bức ảnh trên bàn không đồng nghĩa với việc sếp muốn công khai mọi chuyện về gia đình mình. Có thể sếp chỉ muốn mang theo một chút cảm giác thân thuộc đến nơi làm việc, chứ không có ý định mở thêm chủ đề để mọi người cùng tìm hiểu.
Cách ứng xử tinh tế hơn là để sếp chủ động chia sẻ. Nếu sếp giới thiệu người trong ảnh hoặc kể một câu chuyện liên quan, bạn hoàn toàn có thể trò chuyện tự nhiên. Còn nếu sếp không nhắc đến, không cần cố tìm cách hỏi cho bằng được.
2. Quà tặng, bó hoa: Đừng vội truy tìm danh tính người tặng
Một bó hoa tươi, món đồ lưu niệm hay chiếc hộp quà đặt trên bàn sếp có thể khiến bất kỳ ai tò mò. Nhưng từ một câu hỏi vô thưởng vô phạt như “Ai tặng sếp thế?” đến những suy đoán về mối quan hệ cá nhân đôi khi chỉ cách nhau vài câu nói.
Chẳng hạn, khi thấy sếp nhận hoa, một nhân viên có thể hỏi ngay: “Người yêu tặng à?”, “Quà của đối tác hả sếp?”, “Sao được tặng nhiều thế?”. Nếu người tặng là một người có mối quan hệ riêng tư với sếp, câu hỏi ấy có thể khiến họ rơi vào tình huống không biết nên trả lời đến đâu. Ngay cả khi đó chỉ là quà từ đồng nghiệp hay đối tác, việc phải giải thích trước nhiều người cũng không hẳn là điều họ mong muốn.
Vấn đề không nằm ở việc hỏi về món quà, mà ở chỗ người hỏi đang muốn bắt chuyện hay muốn xác minh một thông tin không liên quan đến công việc. Nếu chỉ muốn tạo không khí thân thiện, một lời khen như “Bó hoa đẹp quá sếp” đã đủ để mở đầu câu chuyện. Nếu sếp muốn kể thêm, cuộc trò chuyện sẽ tự nhiên tiếp tục.
Trong môi trường công sở, không phải khoảng trống nào trong câu chuyện cũng cần được lấp đầy bằng sự tò mò. Đôi khi, biết dừng ở một lời nhận xét vừa đủ lại khiến người khác thoải mái hơn.
3. Đồng hồ, đồ hiệu hay bằng khen: Đừng biến sự tò mò thành soi xét
Đây có lẽ là nhóm đồ vật dễ khơi gợi những câu hỏi nhất. Một chiếc đồng hồ nổi bật có thể khiến nhân viên muốn biết giá tiền; một món đồ đắt đỏ dễ dẫn đến câu hỏi về thu nhập; còn tấm bằng khen hay kỷ niệm chương đôi khi lại khiến người khác tò mò về thành tích và những mối quan hệ phía sau.
“Chiếc này bao nhiêu tiền thế sếp?”, “Lương sếp chắc cao lắm nhỉ?”, “Cái bằng này phải quen biết mới có được à?” là những câu hỏi có thể khiến cuộc trò chuyện chuyển hướng rất nhanh.
Điểm cần lưu ý là các câu hỏi ấy không chỉ chạm đến chuyện cá nhân, mà đôi khi còn mang theo hàm ý đánh giá. Hỏi giá một món đồ có thể khiến người nghe cảm thấy tài sản của mình đang bị đem ra soi xét; còn đặt nghi vấn về thành tích khi chưa biết câu chuyện phía sau dễ tạo cảm giác thiếu tôn trọng.
Nếu thực sự quan tâm đến chiếc đồng hồ, bạn có thể khen thiết kế hoặc hỏi về thương hiệu khi ngữ cảnh phù hợp. Nếu muốn học hỏi từ thành tích của sếp, hãy tập trung vào kinh nghiệm, quá trình làm việc và những bài học có thể áp dụng. Đó đều là những hướng trò chuyện có ích hơn việc cố tìm hiểu thu nhập hay suy đoán về nguồn gốc món đồ.
EQ cao không có nghĩa là không được tò mò
Suy cho cùng, bàn làm việc của sếp vẫn là không gian làm việc của một cá nhân, không phải bảng thông tin để mọi người lần lượt giải mã. Trong công sở, sự thân thiện có thể giúp các mối quan hệ gần gũi hơn, nhưng tôn trọng ranh giới mới là điều giúp sự gần gũi ấy không trở thành gượng gạo.
Vậy nên, lần tới nếu bắt gặp một món đồ khiến mình tò mò trên bàn sếp, hãy thử tự hỏi: Mình hỏi vì muốn kết nối, vì cần thông tin cho công việc hay chỉ đơn giản là muốn biết chuyện riêng của người khác? Đôi khi, chỉ cần cân nhắc thêm vài giây trước khi mở lời cũng đủ giúp bạn tránh một tình huống khó xử.
Trần Hà.