Trong nhiều căn bếp Việt, bạc hà thường xuất hiện trong đĩa rau sống, các món cuốn hay những cốc nước giải khát. Nhưng thay vì mua từng bó ngoài chợ, bạn hoàn toàn có thể trồng một chậu nhỏ ngay bên cửa sổ.
Đây cũng là vị trí được nhiều tài liệu làm vườn khuyến nghị cho các loại thảo mộc cần nhiều ánh sáng. Báo VnExpress từng giới thiệu bạc hà là một trong những loại cây có thể trồng trong nhà hoặc trên bậu cửa sổ để vừa làm rau thơm vừa hỗ trợ xua muỗi.
Vậy một chậu bạc hà nhỏ bên cửa sổ có gì đáng để trồng?
- Có thể hỗ trợ hạn chế muỗi quanh cửa sổ
Đây có lẽ là lý do khiến bạc hà được nhiều người yêu thích.
Bạc hà chứa tinh dầu, trong đó menthol là một trong những hợp chất tạo nên mùi the mát đặc trưng của cây. Một số nghiên cứu đã xem xét khả năng xua muỗi của tinh dầu bạc hà.
Đáng chú ý, một nghiên cứu đăng trên Asian Pacific Journal of Tropical Biomedicine đã thử nghiệm tinh dầu bạc hà trên muỗi Aedes aegypti. Các nhà nghiên cứu bôi tinh dầu lên một vùng cánh tay của tình nguyện viên và so sánh số lần muỗi đốt với vùng đối chứng. Kết quả cho thấy chế phẩm tinh dầu đạt mức bảo vệ 100% trong tối đa 150 phút; sau đó, trong 30 phút tiếp theo, vùng được xử lý ghi nhận 1-2 vết đốt, so với 8-9 vết ở vùng đối chứng.
Một nghiên cứu khác cũng ghi nhận tinh dầu bạc hà có tiềm năng xua muỗi Aedes aegypti trong điều kiện thí nghiệm.
Tuy nhiên, cần phân biệt rất rõ: nghiên cứu nói trên thử nghiệm tinh dầu bạc hà chứ không phải một chậu bạc hà đặt bên cửa sổ. Vì vậy, không thể khẳng định một chậu cây sẽ tạo ra mức bảo vệ tương tự.
Nói cách khác, một chậu bạc hà có thể là "trợ thủ" nhỏ, nhưng không thay thế việc loại bỏ nước đọng, dùng lưới chống muỗi hay các biện pháp phòng muỗi khác.
- Có sẵn rau thơm để dùng bất cứ lúc nào
Đây mới là lợi ích thực tế nhất đối với một gia đình Việt.
Bạc hà có thể dùng làm rau ăn kèm, pha nước uống hoặc tạo hương vị cho nhiều món ăn. Theo Đại học Illinois, bạc hà là một trong những loại thảo mộc thích hợp để trồng trong nhà; lá có thể thu hái khi cần và sử dụng trong đồ uống, món ăn.
Một chậu ngay bên cửa sổ đặc biệt tiện ở chỗ bạn không cần dành riêng một khoảng đất trong vườn. Khi cần vài nhánh bạc hà, chỉ việc mở cửa sổ hoặc bước ra bậu cửa, cắt lượng vừa đủ rồi đem vào bếp.
Cách này cũng giúp tránh tình trạng mua cả bó rau nhưng không dùng hết, nhất là với những gia đình chỉ sử dụng một lượng nhỏ mỗi lần.
- Bạc hà dễ trồng, nhưng trồng trong chậu lại càng hợp lý
Nếu từng trồng bạc hà, bạn có thể nhận ra một đặc điểm khá thú vị: cây phát triển rất nhanh.
Theo Đại học Illinois, bạc hà là cây lâu năm, khỏe và có khả năng lan mạnh nhờ thân rễ dưới đất. Chính vì vậy, các chuyên gia khuyến nghị trồng bạc hà trong chậu để kiểm soát sự phát triển thay vì để cây lan tự do trong vườn.
Đặc biệt, càng cắt thân bạc hà thường xuyên, cây càng tạo thêm chồi mới; phần lá non cũng có hương vị tốt hơn.
Đây là kiểu cây khá phù hợp với những người mới bắt đầu làm vườn: dễ nhân giống bằng cành hoặc tách cây, phát triển nhanh và có thể thu hoạch nhiều lần.
- Bên cửa sổ là vị trí thuận tiện để cây nhận đủ ánh sáng
Không phải cứ đặt cây trong nhà là cây sẽ phát triển tốt. Với bạc hà, ánh sáng vẫn là yếu tố quan trọng.
Đại học Illinois cho biết bạc hà thích ánh sáng đầy đủ nhưng vẫn có thể chịu được một phần bóng râm. Một tài liệu khác của cơ quan này về việc trồng thảo mộc trong nhà khuyến nghị đặt cây ở vị trí có nhiều ánh sáng tự nhiên; nhiều loại thảo mộc cần khoảng 6 giờ ánh sáng trực tiếp mỗi ngày để sinh trưởng tốt.
Vì thế, cửa sổ có ánh sáng tự nhiên là một lựa chọn hợp lý hơn nhiều so với góc phòng tối.
Nếu cửa sổ nhận được nắng trực tiếp, bạn có thể đặt chậu gần đó nhưng cần theo dõi tình trạng của cây. Nếu lá bị cháy hoặc cây có dấu hiệu héo do nhiệt quá mạnh, nên điều chỉnh vị trí.
Quan trọng nhất là chậu phải có lỗ thoát nước. Đại học Illinois cảnh báo đất bị úng lâu ngày làm giảm lượng không khí đến rễ và có thể dẫn đến thối rễ.
Một điều nữa cũng đáng lưu ý: bạc hà có thể phát triển rất nhanh. Vì vậy, nếu trồng trong chậu, nên chọn chậu riêng thay vì trồng chung với những cây phát triển chậm hơn.
Một chậu cây nhỏ nhưng có nhiều giá trị
Bạc hà không phải loại cây quý hiếm hay khó chăm sóc. Có lẽ chính sự bình thường ấy khiến nhiều người không nhận ra nó phù hợp với một góc cửa sổ đến thế.
Một chậu bạc hà có thể cung cấp rau thơm tươi, tạo mùi hương dễ chịu và bổ sung một loại cây có tinh dầu được nghiên cứu về khả năng xua muỗi. Quan trọng hơn, đây là loại cây có thể trồng trong không gian nhỏ mà không đòi hỏi quá nhiều kinh nghiệm.
Nếu muốn thử, hãy bắt đầu bằng một chậu có đất tơi xốp, thoát nước tốt, đặt ở cửa sổ có ánh sáng và tưới vừa đủ. Đừng để chậu ngập nước, đồng thời thường xuyên cắt ngọn để cây tiếp tục ra nhiều nhánh mới.
Và đừng xem bạc hà như một phương pháp chống muỗi duy nhất. Một chậu cây có thể là phần bổ sung thú vị cho không gian sống, nhưng việc loại bỏ nơi muỗi sinh sản và ngăn muỗi tiếp xúc với người vẫn quan trọng hơn.
Trà My
