Ông N.V.T. (56 tuổi, TP.HCM) được chẩn đoán đái tháo đường tuýp 2 hơn 10 năm. Suốt thời gian đó, ông duy trì uống thuốc đều đặn và tin rằng chỉ cần kiểm soát đường huyết là có thể sống khỏe, không biến chứng. Tuy nhiên, gần đây ông thường xuyên bị đau thắt ngực khi gắng sức, cơ thể mệt mỏi và thị lực giảm dần, kèm theo cảm giác có những đốm đen lơ lửng trước mắt. Khi đến khám tại Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, các bác sĩ phát hiện ông có dấu hiệu biến chứng tim mạch và bệnh võng mạc đái tháo đường giai đoạn sớm.
BSCKI Lê Hoàng Bảo, Khoa Nội tiết, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM cho biết: “Câu chuyện của bệnh nhân T là lời cảnh tỉnh cho nhiều người bệnh đái tháo đường. Việc kiểm soát đường huyết thôi chưa đủ. Đây là bệnh mạn tính cần được quản lý toàn diện để ngăn ngừa các biến chứng âm thầm nhưng vô cùng nguy hiểm”.
Theo bác sĩ Bảo, người bệnh có thể duy trì chỉ số HbA1c ổn định, nhưng nếu bỏ qua kiểm soát huyết áp và mỡ máu, nguy cơ nhồi máu cơ tim hay đột quỵ vẫn rất cao. Thống kê cho thấy, người trưởng thành bị đái tháo đường có nguy cơ mắc nhồi máu cơ tim và đột quỵ cao gấp 2–3 lần so với người bình thường.
Bên cạnh đó, bệnh võng mạc đái tháo đường là một nguyên nhân hàng đầu gây mù lòa do tổn thương các mao mạch võng mạc. Khoảng 2,6% trường hợp mù lòa toàn cầu có liên quan đến đái tháo đường. Bệnh cũng là một trong những nguyên nhân chính gây suy thận và cắt cụt chi dưới.
Biến chứng tim mạch là nguyên nhân tử vong hàng đầu ở người bệnh đái tháo đường, trong khi tổn thương võng mạc là nguyên nhân chính gây mù. Điều đáng lo ngại là cả hai biến chứng này thường khởi phát âm thầm, khiến người bệnh chủ quan và bỏ lỡ thời điểm điều trị sớm.
BSCKII Nguyễn Thành Luân, Khoa Mắt. Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM cho biết:“Bệnh võng mạc đái tháo đường có thể tiến triển nhiều năm mà không có triệu chứng rõ ràng. Khi người bệnh bắt đầu mờ mắt, nhìn méo hình hoặc thấy đốm đen trôi nổi, thường là bệnh đã ở giai đoạn nặng”.
Thống kê cho thấy, sau 10 năm mắc bệnh, khoảng 40% người đái tháo đường tuýp 2 và 60% người tuýp 1 có tổn thương võng mạc; trong đó 2% tiến triển đến giai đoạn tăng sinh – mức độ nặng nhất, có thể dẫn đến mù lòa.
Các chuyên gia khuyến cáo: người bệnh đái tháo đường cần kiểm soát đồng thời đường huyết, huyết áp và mỡ máu, duy trì lối sống lành mạnh, khám định kỳ để phát hiện sớm biến chứng.
Duy trì các chỉ số ở mức bình thường hoặc gần bình thường là cách hiệu quả nhất để trì hoãn hoặc ngăn ngừa các biến chứng nghiêm trọng như tim mạch, thận, thần kinh và thị giác.
Ngọc Minh
