Mỗi quả mít thường chỉ nặng vỏn vẹn khoảng 1kg, thế nhưng khi bổ ra, lớp múi vàng óng, mềm dẻo sẽ lập tức tỏa ra mùi thơm đậm đà cùng vị ngọt béo phảng phất chút hương sầu riêng. Giống mít tố nữ rặc này được đánh giá là dòng thuần chủng, vẫn giữ nguyên vẹn nhiều nét đặc tính của các giống mít xưa. Chính vì vậy, loại quả này ngày càng được những người yêu thích cây trái săn lùng với mức giá có thể lên tới 105.000 đồng/kg.
Mít tố nữ rặc thu hút sự chú ý đặc biệt nhờ kích thước khiêm tốn nhưng lại mang một hương thơm vô cùng đặc trưng. Ảnh: Thời báo Văn học Nghệ thuật
Khác biệt hoàn toàn so với các dòng mít lai hay những giống mít tố nữ được lai tạo và tuyển chọn sau này, mít tố nữ rặc mang dáng quả nhỏ và thuôn dài. Lớp vỏ bên ngoài tương đối dày với những mắt gai thấp, dẹt. Khi chín, vỏ sẽ dần chuyển sang sắc xanh vàng hoặc vàng nâu. Nếu chỉ nhìn bề ngoài, quả mít này có phần kém bắt mắt hơn so với những giống mít quả lớn, nhưng toàn bộ tinh túy và giá trị của nó lại được cất giấu ở bên trong.
Khi tách đôi quả, những múi mít màu vàng đậm hay vàng cam hiện ra, bám ken đặc quanh phần cùi. Một điểm vô cùng thú vị của dòng mít tố nữ là người ăn có thể dễ dàng rút nguyên phần cùi lõi với các múi bám xum xuê xung quanh. Phần thịt quả mềm mại, rất ít xơ, tuy hạt khá to nhưng múi lại dày dặn và số lượng múi nhiều vượt trội so với kích thước nhỏ bé của quả.
Điều khiến người ta vương vấn nhất ở mít tố nữ rặc chính là hương thơm đầy mê hoặc. Những trái chín cây thường tỏa ra một mùi hương rất mạnh, vừa mang nét đặc trưng của mít chín tới, lại vừa thoang thoảng hương sầu riêng. Khi đưa lên ngửi, cái mùi thơm ngọt, béo ngậy và đậm đà ấy khiến thực khách không khỏi liên tưởng đến một sự pha trộn hoàn hảo giữa hai thức quả nhiệt đới quen thuộc.
Múi mít khi đưa vào miệng lại vô cùng mọng, mềm với độ ngọt sắc nét chứ không hề giống với giống mít thông thường. Vị béo và hương thơm ấy lưu lại rất lâu nơi đầu lưỡi sau khi thưởng thức, làm nên một bản sắc không thể nhầm lẫn. Với những ai từng có dịp nếm thử mít tố nữ rặc từ các khu vườn lâu năm, hương vị này còn đánh thức ký ức về những giống mít cổ truyền từ thời chưa xuất hiện các dòng cây lai tạo ồ ạt.
Điều khiến người ta vương vấn nhất ở mít tố nữ rặc chính là hương thơm đầy mê hoặc. Ảnh: Thời báo Văn học Nghệ thuật
Hiện nay, thị trường có rất nhiều loại mít tố nữ với chất lượng không đồng đều. Trong đó, mít tố nữ rặc luôn được người bán giới thiệu là giống thuần chủng, không bị lai tạp, bảo tồn trọn vẹn những đặc điểm truyền thống từ kích cỡ quả, lượng múi cho đến mùi thơm. Đó cũng là lý do vì sao những quả mít tố nữ rặc chín cây, thơm nức lại có giá bán đắt đỏ hơn hẳn so với mít tố nữ thường.
Mức giá hiện tại dao động trong khoảng 60.000 đến 105.000 đồng/kg, cao hơn khá nhiều so với mặt bằng chung của các loại mít phổ biến. Sự chênh lệch này phần lớn xuất phát từ nguồn giống khan hiếm, sản lượng thu hoạch không cao và đặc biệt là sự vượt trội về hương vị. Những quả được để chín tự nhiên ngay trên cây luôn là ưu tiên hàng đầu của giới sành ăn, bởi chỉ khi đó, độ ngọt và mùi thơm của quả mới phát triển đến độ viên mãn nhất.
Mít tố nữ vốn là loại cây trái gắn liền với dải đất miền Nam, tiêu biểu là những vùng chuyên canh lâu năm tại Đồng Nai. Để giữ lại trọn vẹn đặc tính sinh học của cây mẹ và rút ngắn thời gian thu hoạch, các nhà vườn thường ưu tiên nhân giống bằng phương pháp ghép. Cây ưa sống ở những nơi đón nhiều ánh nắng, có nền đất thoát nước tốt và cần được bổ sung thêm phân hữu cơ trong suốt quá trình sinh trưởng. Nếu được chăm sóc trong điều kiện thuận lợi, cây sẽ bắt đầu bói quả chỉ sau 2 đến 3 năm. Tuy nhiên, nhằm đảm bảo cây phát triển khỏe mạnh và duy trì được năng suất ổn định về lâu dài, nhiều nhà vườn sẵn sàng tỉa bớt hoặc cắt bỏ hoàn toàn lứa quả đầu tiên.
Quá trình từ lúc cây ra hoa cho đến khi quả đạt độ già tiêu chuẩn thường kéo dài vài tháng. Đối với những quả bán để ăn chín, nhà vườn sẽ để quả phát triển gần như hoàn toàn trên cây rồi mới tiến hành thu hái. Lúc này, các gai trên vỏ có dấu hiệu giãn nở, màu sắc vỏ thay đổi và quả bắt đầu tỏa ra mùi thơm quyến rũ. Dù mít tố nữ chín cây mang lại chất lượng múi hảo hạng, nhưng chúng lại rất khó để vận chuyển đường dài do đặc tính quả mềm, dễ bị dập nát khi va đập.
Mít tố nữ được nhiều người yêu thích. Ảnh: Phụ nữ & Pháp luật
Bên cạnh cách thưởng thức trực tiếp, múi mít tố nữ rặc còn là nguyên liệu tuyệt vời để chế biến các món tráng miệng hấp dẫn như chè, sinh tố hay sữa chua mít. Dẫu vậy, đối với những tâm hồn trót dành tình yêu cho giống mít xưa cũ này, cách ăn tuyệt vời nhất vẫn là bổ quả và nhâm nhi ngay từng múi mít vàng óng. Có như thế, người ăn mới cảm nhận được trọn vẹn sự giao thoa hoàn hảo giữa độ thơm nồng, vị ngọt đậm và chút béo ngậy đặc trưng của một thức quà quê trân quý.
