Đáng lo ngại, nhiều trường hợp từng mắc bệnh nhiều lần ở nước ngoài nhưng không được điều trị triệt để, dẫn đến tái phát sau khi trở về Việt Nam.
Một trong những bệnh nhân là anh H.V.T. (36 tuổi, Thanh Hóa), từng làm việc tại Congo. Trong thời gian lao động tại đây, đặc biệt vào mùa mưa, anh thường xuyên xuất hiện các cơn sốt rét. Có thời điểm, anh mắc bệnh từ 1-3 lần mỗi tháng.
Tuy nhiên, mỗi lần phát bệnh, anh chỉ được truyền dịch để cắt cơn sốt rồi tiếp tục làm việc. Tình trạng tái diễn nhiều lần khiến sức khỏe ngày càng suy giảm.
Sau khi trở về Việt Nam khoảng hai tuần, anh T. bất ngờ sốt cao gần 40 độ C, rét run, đau đầu dữ dội, buồn nôn, chóng mặt và mệt mỏi kéo dài. Nhận thấy các triệu chứng giống những đợt sốt rét trước đây, gia đình đã đưa anh đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương thăm khám.
Trường hợp khác là anh M.T.H. (45 tuổi, Tuyên Quang), công nhân xuất khẩu lao động tại Angola. Trong thời gian làm việc ở nước ngoài, anh cũng từng mắc sốt rét nhưng chưa điều trị dứt điểm.
Sau khi về nước được khoảng hai tháng, anh tiếp tục xuất hiện cơn sốt và tự sử dụng số thuốc còn mang từ Angola. Các triệu chứng tạm thời thuyên giảm nhưng bệnh không khỏi hoàn toàn.
Một tuần trước khi nhập viện, anh H. đột ngột sốt cao tới 40,2 độ C, rét run dữ dội. Dù đắp nhiều chăn, cảm giác lạnh vẫn không giảm. Mỗi cơn sốt kéo dài khoảng ba giờ và xuất hiện hai lần mỗi ngày.
Kết quả xét nghiệm tại cơ sở y tế địa phương xác định anh dương tính với ký sinh trùng sốt rét Plasmodium falciparum. Ngay sau đó, bệnh nhân được chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương để điều trị chuyên sâu.
BSCKII Trần Duy Hưng, Trưởng khoa Vi rút - Ký sinh trùng (Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương), cho biết cả hai bệnh nhân đều nhập viện trong tình trạng sốt cao, rét run, đau đầu, đau nhức toàn thân và có tiền sử sinh sống, làm việc tại các quốc gia châu Phi. Kết quả xét nghiệm máu xác định đều nhiễm ký sinh trùng sốt rét Plasmodium falciparum.
Theo bác sĩ Hưng, đây là chủng ký sinh trùng gây sốt rét phổ biến nhất và cũng là nguyên nhân của phần lớn các trường hợp bệnh diễn biến nặng.
“Người bệnh nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời có thể đối mặt với nguy cơ biến chứng nghiêm trọng như suy đa cơ quan, tổn thương não, hôn mê và tử vong”, bác sĩ Hưng cảnh báo.
Các chuyên gia cho biết sốt rét vẫn là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm tại nhiều quốc gia châu Phi. Người mắc bệnh thường có biểu hiện sốt cao theo cơn, rét run, vã mồ hôi, đau đầu, đau nhức cơ thể, thiếu máu và mệt mỏi kéo dài. Trong một số trường hợp, bệnh có thể tiến triển rất nhanh, đe dọa tính mạng.
Sau khi được điều trị tích cực bằng thuốc chống sốt rét đặc hiệu đường tiêm kết hợp đường uống, cả hai bệnh nhân đều đáp ứng tốt. Tình trạng sốt được kiểm soát, các chỉ số xét nghiệm cải thiện rõ rệt, sức khỏe ổn định và đang tiếp tục được theo dõi.
Bác sĩ Hưng cảnh báo, những người xuất hiện triệu chứng sốt cấp tính sau khi trở về từ nước ngoài, đặc biệt là các quốc gia châu Phi, cần nhanh chóng đến cơ sở y tế chuyên khoa để được thăm khám và xét nghiệm. Việc chẩn đoán sớm có ý nghĩa quyết định trong điều trị, giúp giảm nguy cơ biến chứng nặng và tử vong.
Đối với người chuẩn bị đến các vùng lưu hành sốt rét, cần chủ động tìm hiểu tình hình dịch tễ tại nơi đến, thực hiện nghiêm các biện pháp phòng chống muỗi đốt như ngủ màn, sử dụng thuốc xua muỗi, mặc quần áo dài tay và tham khảo ý kiến bác sĩ về việc sử dụng thuốc dự phòng khi cần thiết.
Ngọc Minh
