Hàng nghìn người Ukraine đã xuống đường tuần hành qua khu vực trung tâm thủ đô Kiev vào hôm 31/7, phát đi thông điệp gửi tới Tổng thống Volodymyr Zelensky rằng làn sóng phản đối quyết định cách chức Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov, người được ca ngợi vì thúc đẩy đổi mới quân sự trong xung đột, vẫn còn rất mạnh mẽ, Reuters đưa tin.
Ông Fedorov, người mới chỉ nhậm chức lãnh đạo bộ thời chiến vào tháng 1, đã bị sa thải trong một cuộc cải tổ chính phủ bất ngờ và ít được giải thích rõ ràng vào giữa tháng 7.
Kể từ đó, người dân Ukraine liên tục tập trung bên cạnh văn phòng tổng thống, gây sức ép đòi phục chức cho ông Fedorov sau khi ông từ chối nhận một chức vụ khác trong chính phủ.
"Tôi không thích việc các quyết định được đưa ra nhưng sau đó không ai có thể giải thích tại sao chúng lại được đưa ra", Oleksandr, 40 tuổi, làm việc trong lĩnh vực công nghệ thông tin, cho biết.
"Lối thoát" khủng hoảng cho ông Zelensky?
Ban đầu, ông Zelensky cho biết ông cách chức ông Fedorov vì có xung đột lớn với Tổng tư lệnh khi đó là ông Oleksandr Syrskyi, người mà ông sa thải một tuần sau đó dưới sức ép của công luận do cuộc khủng hoảng châm ngòi.
Tuy nhiên, theo Reuters, hiện đang rộ lên đồn đoán rằng ông Fedorov bị ép từ chức vì nỗ lực giải quyết vấn nạn tham nhũng được cho là xảy ra trong lĩnh vực quốc phòng. Bản thân ông Fedorov dường như cũng củng cố thêm trọng lượng cho những tuyên bố đó trong một cuộc phỏng vấn gần đây, dù ông không đưa ra chi tiết cụ thể nào.
Hôm 31/7, nhằm thu hút sự chú ý của tổng thống, những người biểu tình đã tuần hành qua trung tâm lịch sử của Kiev, trước khi đám đông đổ dồn về Khreshchatyk, trái tim của thủ đô Ukraine.
Một số người dân Ukraine đặt câu hỏi liệu có thể giành chiến thắng trong xung đột mà không cần hiện đại hóa công nghệ hệ thống quân đội thời hậu Xô Viết hay không, một công cuộc chuyển đổi mà ông Fedorov đã nhiệt tình ủng hộ và hiện thực hóa.
Ông Fedorov bị sa thải trong bối cảnh Ukraine đang đẩy mạnh các cuộc tấn công tầm sâu vào các mục tiêu quân sự và năng lượng của Nga, đồng thời ghi nhận những bước tiến trên tiền tuyến.
Cho đến nay, ông Zelensky vẫn chưa cho thấy ý định đảo ngược quyết định của mình. Ông đã chọn Yevhenii Khmara, người đang tạm giữ quyền đứng đầu cơ quan an ninh nhà nước, làm quyền bộ trưởng quốc phòng. Theo luật pháp Ukraine, vị trí bộ trưởng quốc phòng là một chức vụ dân sự.
Matteo Mecacci, giám đốc Viện Chính sách Châu Âu tại Kiev, cho biết việc bổ nhiệm Mykhailo Drapatyi làm tổng tư lệnh quân đội mới có thể khôi phục lòng tin của một số người dân Ukraine, nhưng không phải tất cả.
Ông nói: "Lối thoát (cho ông Zelensky) có lẽ không thể chỉ giới hạn ở một quyết định nhân sự khác, và việc bổ nhiệm lại ông Fedorov lúc này dường như khó xảy ra. Do đó, trọng tâm phải đặt vào công tác quản lý khủng hoảng hiệu quả."
"Những cuộc biểu tình này cho thấy người dân Ukraine không xem những vấn đề như vậy chỉ là một cuộc tranh chấp nội bộ giữa các quan chức, mà là những vấn đề tác động trực tiếp đến hiệu quả của nỗ lực quân sự và niềm tin của công chúng vào các thể chế của đất nước", ông Mecacci nói.
Thư Nghiêm (Theo Reuters)
