CEO Ê-đê Cà phê Y Pốt Niê: Chỉ có một bộ vest, dồn toàn bộ tiền bạc để "nuôi" startup và "nâng đỡ" buôn làng

Chiều ngày 7/1, trong khuôn khổ CEO Circle Forum 2026, hành trình NEXT GEN CEO 2025 chính thức khép lại bằng chuỗi đối thoại sâu sắc do CafeBiz (thuộc Công ty Cổ phần VCCorp) tổ chức. Sự kiện không chỉ là điểm hẹn của những nhà lãnh đạo tiên phong, mà còn là không gian để những câu chuyện “nghĩ lớn” được cất lên giữa một thế giới đầy biến động và bất định.

Ở Phiên Đối thoại 1: “Nghĩ lớn trong một thế giới không ổn định”, dưới sự điều phối của bà Hà Thu Thanh – Chủ tịch Viện Thành viên Hội đồng Quản trị Việt Nam (VIOD), các diễn giả gồm ông Lê Trí Thông – Phó Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc PNJ; ông Phạm Hồng Hải – Tổng Giám đốc Ngân hàng OCB và ông Y Pốt Niê – Giám đốc Công ty Cổ phần Ê Đê Cà phê đã mang đến những góc nhìn đa chiều về khát vọng tăng trưởng, bản lĩnh lãnh đạo và trách nhiệm xã hội trong bối cảnh mới.

Dám mơ - Dám nghĩ!

Giữa những chia sẻ mang tầm vĩ mô, câu chuyện của ông Y Pốt Niê để lại nhiều dư âm đặc biệt. Sinh ra và lớn lên tại Đắk Lắk, là người dân tộc Ê Đê, ông từng là bác sĩ đa khoa, tốt nghiệp Đại học Y Dược và làm việc ổn định trong bệnh viện. Ông chưa từng nghĩ sẽ trở thành doanh nhân, càng chưa từng hình dung mình sẽ bước vào con đường sản xuất, kinh doanh cà phê. Thế nhưng, chính những trăn trở trước cuộc sống còn nhiều thiếu thốn của bà con trong buôn làng – từ tư duy sản xuất đến sinh kế bấp bênh đã thôi thúc ông rẽ sang một lối đi hoàn toàn khác.

Ông Y Pốt Niê quyết định rời bỏ công việc bác sĩ, thành lập Công ty Ê Đê Cà phê với mong muốn không chỉ làm kinh tế cho riêng mình, mà còn tạo ra một mô hình đồng hành bền vững cùng cộng đồng. Quyết định ấy từng vấp phải không ít hoài nghi, thậm chí là chỉ trích từ gia đình và bạn bè. Nhưng nhìn lại chặng đường đã qua, ông Y Pốt Niê khẳng định chính một chữ “dám” đã làm nên bước ngoặt cuộc đời.

“Tôi dám mở ra ước mơ, dám nhận trách nhiệm, dám chia sẻ và dám đồng hành cùng bà con trong buôn làng”, ông nói, như một lời đúc kết giản dị nhưng đầy sức nặng.

Đến nay, doanh nghiệp của ông đã bao tiêu và hỗ trợ gần 1.000 héc-ta cà phê cho bà con địa phương. Những ngày đầu khởi nghiệp, bài toán lớn nhất với ông là tài chính: làm thế nào để một người trẻ có thể đủ nguồn lực thu mua nguyên liệu cho nông dân? Không chọn vay ngân hàng, ông xoay vòng vốn bằng chính niềm tin – từ khách hàng, đối tác, những người sẵn sàng tìm đến tận nhà, lắng nghe khát vọng và cùng ông đi qua giai đoạn gian khó.

Theo ông Y Pốt Niê, nếu không có chữ “dám”, sẽ không có hành trình hôm nay – một hành trình mà kinh doanh không tách rời trách nhiệm xã hội, nơi “nghĩ lớn” không phải là khẩu hiệu, mà là sự lựa chọn kiên định giữa muôn vàn bất ổn.

Hành trình xây dựng niềm tin 

Ông Y Pốt Niê luôn khiêm tốn khi nói về mình. Ông không cho rằng bản thân là một CEO hay doanh nhân đúng nghĩa, mà chỉ là một người con của Tây Nguyên – vùng đất khô cằn, nơi cuộc sống của bà con buôn làng còn chồng chất thiếu thốn. Chính xuất phát điểm ấy đã hình thành trong ông một động lực rất căn bản: trước hết phải mở rộng tư duy, sau đó dấn thân làm thật nhiều, và cuối cùng là tự soi chiếu lại năng lực của chính mình – xem bản thân có thực sự phù hợp với con đường đã chọn hay không.

Đến nay, Cà phê Ê Đê đã trải qua hành trình 6 năm hình thành và phát triển. Phía trước vẫn còn không ít thử thách, nhưng song hành với khó khăn là những thành quả rất cụ thể. Nhìn lại chặng đường đã qua, ông Y Pốt Niê cho rằng năng lực, kỹ năng và trách nhiệm không tồn tại riêng rẽ, mà phải đi cùng nhau. Và với ông, việc có thể từng bước thực hiện được điều đó đã là một may mắn lớn.

Không chỉ dừng lại ở việc dám mơ hay dám nghĩ lớn, Y Pốt Niê còn dám làm. Bước “dám làm” đầu tiên là khi ông tìm đến các ngân hàng với mong muốn được hỗ trợ vốn trong giai đoạn đầu. Thế nhưng, trước một startup còn non trẻ, ông phải đối mặt với hàng loạt câu hỏi khắt khe: cần bao nhiêu tiền, trả trong bao lâu, trả bằng cách nào. Thậm chí, có những câu hỏi mang tính hoài nghi, phản ánh sự thiếu niềm tin đối với những người khởi nghiệp xuất thân từ buôn làng như ông.

Tuy nhiên, ông Y Pốt Niê lại chiếm trọn niềm tin của bà con. Ông bắt đầu từ những điều rất nhỏ. Khi mới bán được vài tạ, vài tấn cà phê, ông đã quay trở lại hỗ trợ cộng đồng. Với ông, giúp đỡ không chỉ là trao vài phần quà hay thùng mì tôm, mà quan trọng hơn là giúp bà con thay đổi tư duy và phương pháp làm việc. Khi tư duy thay đổi, sản phẩm của họ sẽ được doanh nghiệp thu mua với giá cao hơn, cuộc sống nhờ đó cũng bớt bấp bênh.

Không dừng ở đó, ông còn hỗ trợ bà con vay vốn để đầu tư sản xuất. Thay vì phải vay nóng với lãi suất cao như trước, từ năm 2019, bà con có thể vay tiền từ Ê Đê Cà phê không lãi suất, dù chỉ là những khoản nhỏ từ 1–2 triệu đồn*. Với nhiều người trong buôn làng, chừng ấy tiền cũng đủ tạo ra một khởi đầu khác.

Dốc toàn bộ tài chính cho startup và cộng đồng, ông Y Pốt Niê gần như không chi tiêu cho bản thân. Ông chia sẻ một cách rất thật: “Bộ vest tôi mặc hôm nay cũng chỉ có một bộ duy nhất, vì một bộ vest cũng đã 2–3 triệu đồng rồi. Tôi cố gắng tiết kiệm tối đa để tái đầu tư cho doanh nghiệp và có thêm nguồn lực hỗ trợ bà con”.

Chính từ sự tiết chế bản thân, sự nhất quán giữa lời nói và hành động ấy, niềm tin đã dần được gây dựng – không phải bằng những bản kế hoạch hào nhoáng, mà bằng những việc làm bền bỉ, lặng lẽ và đủ lâu để chứng minh.

Ứng Hà Chi