"Bạn có đi khám sức khỏe định kỳ không?" - "Không, có bệnh gì đâu mà phải đi?".
Đó là câu mà ai cũng sẽ trả lời giống nhau nếu được hỏi hồi 18 - 20 tuổi, thậm chí là đến 25 vẫn lạc quan lắm!
Điều này hoàn toàn dễ hiểu bởi khi không đau ốm, không có vấn đề bất thường thì họ không bỗng dưng nghĩ đến chuyện đi bệnh viện. Thêm vào đó, đầu 20 tuổi là giai đoạn mà người ta tự tin vào sức khỏe nhiều nhất, tiền bạc lại chưa dư dả nên luôn tin rằng rằng bệnh viện là nơi của người khác, không phải của mình. Vậy thôi.
Nhưng chỉ khoảng dăm bảy năm sau - khi ở đâu đó giữa quãng 20 - 30 tuổi, cơ thể không còn “im lặng” như trước nữa. Không nhất thiết phải là bệnh hiểm nghèo, đôi khi chỉ là tín hiệu nhỏ, chỉ số lạ trong kết quả xét nghiệm,... cũng đủ khiến bạn phải băn khoăn. Và khi biết rồi, nhiều người mới nhận ra rằng mình đã chủ quan bao lâu nay, rằng mình đã xem nhẹ việc khám sức khỏe định kỳ thế nào.
Cứ 6 tháng chi 1,5 - 2 triệu khám sức khỏe tổng quát, coi như một khoản “đóng định kỳ” cho chính mình
Linh Đan (30 tuổi, nhân viên văn phòng tại Hà Nội) thừa nhận rằng hồi đầu tuổi 20, cô không có khái niệm về khám sức khỏe định kỳ. Lý do chỉ đơn giản là không nghĩ đến: “Khi đó mình khá chủ quan với vấn đề sức khỏe, không bao giờ nghĩ tới chuyện đi khám trừ khi gặp phải một vấn đề nào đó thực sự nghiêm trọng, bắt buộc phải đến bệnh viện còn lại thì… kệ. Mình cũng không có lối sống sinh hoạt lành mạnh, thường thức khuya và bỏ bữa”.
Đến khoảng 25 tuổi, suy nghĩ này của Linh Đan mới bắt đầu thay đổi. Cô chứng kiến nhiều trường hợp xung quanh - cũng trẻ, cũng trông bình thường - đi khám định kỳ và tình cờ phát hiện ra những vấn đề hoàn toàn không ngờ đến.
Cùng thời điểm đó, khối lượng công việc của Linh Đan tăng lên, lối sống thiếu lành mạnh trong quá khứ bắt đầu để lại một vài tín hiệu không tốt về sức khỏe: “Lúc đó mình cảm thấy báo động và cần quan tâm đến sức khỏe nhiều hơn. Và mình rủ bạn thân cùng đi khám rồi từ đó thành thói quen trong những năm qua”.
Bảo Tâm (24 tuổi, đang sống ở TP.HCM, vừa kinh doanh vừa học liên thông đại học) nhận ra vấn đề sức khỏe của mình sớm hơn một chút.
“Hồi 18 - 20 tuổi mình cũng chưa quá quan tâm đến việc khám sức khỏe định kỳ, thấy không cần thiết vì nghĩ còn trẻ, sức khỏe tốt và hầu như không có vấn đề gì đáng lo ngại.
Nhưng đến năm 22 tuổi, mình nặng 103kg. Khi đi khám sức khỏe, kết quả nhận về là chỉ số mỡ máu cao. Cơ thể mình cũng thường xuyên bị tê bì tay chân, buồn ngủ, mất năng lượng. Mình cảm nhận rất rõ sức khỏe đang đi xuống, ảnh hưởng không chỉ đến sinh hoạt hằng ngày mà còn cả việc học tập và công việc. Đó cũng là lúc mình nhận ra sức khỏe là nền tảng quan trọng nhất và bắt đầu thay đổi lối sống” - Bảo Tâm kể lại.
Sau lần khám sức khỏe định kỳ đầu tiên, cả Linh Đan và Bảo Tâm đều duy trì đến nay, xem hoạt động đó như một khoản chi cố định, không phải chi phí tùy hứng.
Linh Đan duy trì tần suất 8 tháng đến 1 năm một lần, ưu tiên gói khám tổng quát gồm xét nghiệm máu, nước tiểu, siêu âm và X-quang cơ bản. Tùy từng đợt, cô có thể khám thêm hô hấp, phụ khoa hoặc nội soi tùy theo thể trạng lúc đó. Linh Đan thực hiện khám dịch vụ tại các bệnh viện công lập, chi phí mỗi lần khoảng 2 triệu đồng.
Bảo Tâm khám sức khỏe khoảng 6 tháng/lần. Cô chọn khám tổng quát để theo dõi toàn diện tình trạng sức khỏe, chi phí mỗi lần khám dao động khoảng 1,2 - 1,5 triệu đồng.
“Mình xem chi phí khám sức khỏe là một khoản chi ưu tiên và cố định hằng năm. Đồng thời mình cũng tham gia bảo hiểm sức khỏe để chủ động bảo vệ bản thân trước những rủi ro không mong muốn” - Bảo Tâm nói thêm.
Tự tin của tuổi 30 là bình thường hoá việc đi bệnh viện dù chưa có bệnh
Ở thời điểm hiện tại, với sự chú trọng theo dõi sức khỏe như vậy, kết quả khám của Linh Đan và Bảo Tâm đều không có gì quá nghiêm trọng. Song cả hai đều khẳng định nhờ đi khám kịp thời mà họ biết được các vấn đề chưa ổn định khác để biết cách thay đổi cho phù hợp.
“Nhờ việc đi khám mình hiểu hơn về thể trạng hoặc những điểm cần lưu ý để điều chỉnh lối sống, sinh hoạt nhằm giữ gìn, duy trì sức khỏe tốt hơn. Ví dụ như mình có nang ở tuyến giáp nên mình sẽ hạn chế các sản phẩm từ đậu nành, collagen,... Hoặc mình có nguy cơ viêm đường tiết niệu thì bận rộn đến mấy vẫn nên uống đủ nước” - Linh Đan tâm sự.
Ngoài những thay đổi về thói quen, khám sức khỏe cũng giúp Linh Đan giải tỏa về mặt tâm lý: “Mình hiểu bản thân hơn và tự tin hơn trong sinh hoạt cũng như làm việc. Thay vì phải lo lắng hay overthinking, tốt nhất là hiểu mình đang như thế nào và cần điều chỉnh gì, thậm chí điều trị thì trong tầm kiểm soát của mình vẫn tốt hơn là mặc kệ cơ thể”.
Với Bảo Tâm, lần khám sức khỏe gần nhất mang lại thông tin mà cô không ngờ đến theo chiều tích cực: chỉ số mỡ máu đã trở về mức bình thường. Sau 2 năm thay đổi lối sống - ăn uống, ngủ nghỉ, tập luyện - những con số trên tờ kết quả phản ánh lại đúng những gì cô đã bỏ công ra.
“Việc khám sức khỏe định kỳ như một cách ‘bảo dưỡng’ cơ thể, giúp bản thân hiểu rõ tình trạng sức khỏe và chăm sóc mình tốt hơn sau những ngày dài học tập, làm việc. Việc kiểm tra sức khỏe thường xuyên cũng khiến mình trân trọng sức khỏe hơn, từ đó duy trì lối sống lành mạnh và chủ động điều chỉnh những thói quen chưa tốt.
Sau mỗi lần nhận được kết quả khám tốt, mình cảm thấy đó không chỉ là một con số mà còn là thành quả của việc biết quan tâm và có trách nhiệm với chính bản thân mình” - Bảo Tâm tâm sự.
Về việc nhiều người chưa có thói quen khám sức khỏe định kỳ - như Bảo Tâm và Linh Đan trong quá khứ - cả hai cho rằng rào cản lớn nhất không hẳn là tiền hay thời gian, mà là tâm lý.
“Mình nghĩ là đa phần do mọi người ‘sợ đến bệnh viện’. Đây là tâm lý chung vì thường không khí bệnh viện khiến mọi người cảm thấy không được thoải mái. Nhưng nếu bình thường hóa đi thì mình thấy ok hơn” - Linh Đan cho biết.
Bảo Tâm bổ sung một góc nhìn thực tế hơn từ chính trải nghiệm của mình: “Nhiều người chưa có thói quen này vì nghĩ bản thân còn khỏe, chưa hiểu rõ quy trình khám hoặc lo lắng về chi phí. Thực tế, việc phát hiện sớm các vấn đề sức khỏe sẽ giúp mình chủ động chăm sóc bản thân tốt hơn và tiết kiệm được nhiều chi phí điều trị về sau”.
Cùng với việc khám sức khỏe định kỳ, cả Linh Đan và Bảo Tâm đều thay đổi thói quen chăm sóc bản thân khi bước vào quãng 25 - 30 tuổi.
Linh Đan ưu tiên ăn đủ bữa, ngủ đủ 7 - 8 tiếng, hạn chế đồ dầu mỡ và đồ uống có đường, dành thời gian tập luyện nhẹ nhàng. Nhưng điều cô nhấn mạnh nhất lại không phải chuyện ăn uống hay thể dục mà là tinh thần: “Mình cố gắng thư giãn, dành thời gian cho bản thân, bỏ lại áp lực sau khi ra khỏi văn phòng để tinh thần được thoải mái. Tinh thần thoải mái là cách để duy trì hệ miễn dịch tốt, vì những lúc bị stress mình thấy cơ thể bị ảnh hưởng khá nhiều”.
Về phần Bảo Tâm, cô cũng cố gắng cân bằng trước áp lực: “Bước vào giai đoạn hướng đến tuổi 30, mình cảm nhận rõ cơ thể không còn phục hồi nhanh như trước. Áp lực công việc và học tập cũng theo độ tuổi mà tăng lên, nhưng mình luôn cố gắng sắp xếp thời gian hợp lý hơn để tránh ảnh hưởng đến sức khỏe”.
Huyền Trang - Ảnh: NVCC
