Smartphone đang trở thành một phần quen thuộc trong cuộc sống của trẻ em, nhưng đi kèm với đó là những lo ngại về thời gian sử dụng màn hình, mạng xã hội và nội dung trực tuyến.
Freckle, một startup tại Mỹ, đang thử một cách tiếp cận khác. Thay vì tạo ra một chiếc smartphone thu nhỏ với càng nhiều tính năng càng tốt, công ty phát triển Freckle Phone dành riêng cho trẻ từ 7 đến 13 tuổi, tập trung vào liên lạc, khám phá và khả năng tự lập.
Thiết bị được phát triển cùng studio thiết kế Body Shop và chạy hệ điều hành riêng mang tên ClayOS.
Không TikTok, không trình duyệt, AI lại được dùng để đưa trẻ ra ngoài chơi
Freckle Phone vẫn có những tính năng cơ bản mà một chiếc điện thoại dành cho trẻ cần có như gọi điện, nhắn tin, camera, bản đồ và nghe nhạc. Tuy nhiên, máy không có mạng xã hội, trình duyệt web hay kho ứng dụng.
Điều này đồng nghĩa trẻ không thể biến Freckle thành một smartphone thông thường bằng cách tải thêm ứng dụng hoặc truy cập tự do vào Internet. Thay vào đó, Freckle xây dựng một hệ thống tính năng được kiểm soát ngay từ đầu, nhằm hướng trẻ tới các hoạt động ngoài đời thực.
Một trong những tính năng đáng chú ý nhất là Quests. Hệ thống cung cấp các nhiệm vụ để trẻ thực hiện khi ở bên ngoài. Chẳng hạn, trẻ có thể được yêu cầu tìm 5 loại côn trùng khác nhau trong công viên. Cha mẹ cũng có thể tự tạo nhiệm vụ cho con. Khi tìm thấy thứ gì đó thú vị, trẻ có thể sử dụng điện thoại để chụp ảnh và hoàn thành nhiệm vụ.
Freckle còn có Discovery Camera, sử dụng AI và công nghệ computer vision để nhận diện những gì trẻ chụp được. Đó có thể là một con côn trùng, cây cối, động vật hoặc một đồ vật.
Sau khi nhận diện, hệ thống có thể cung cấp thêm thông tin để trẻ tìm hiểu về thứ vừa phát hiện. Những phát hiện này cũng được lưu lại trong thư viện kỹ thuật số.
Nhà sáng lập Freckle Sam Terris ví hệ thống này như một “Pokedex ngoài đời thực”, nơi trẻ có thể sưu tầm những thứ mình tìm thấy trong thế giới thực.
Cách sử dụng AI này khá khác so với những sản phẩm dành cho trẻ em đang xuất hiện trên thị trường. AI không được dùng để tạo ra một chatbot khiến trẻ trò chuyện hàng giờ. Thay vào đó, nó trở thành công cụ giúp trẻ quan sát, đặt câu hỏi và tìm hiểu môi trường xung quanh.
Freckle sử dụng AI trong ba nhóm tính năng chính. Một công cụ được xây dựng dưới hình dạng phù thủy, có nhiệm vụ trả lời các câu hỏi của trẻ. Công cụ thứ hai sử dụng computer vision để nhận diện đồ vật, động vật, côn trùng và thực vật trong ảnh. Công cụ thứ ba là người kể chuyện, giúp trẻ cùng gia đình hoặc bạn bè tạo ra những câu chuyện tương tác.
Đáng chú ý, Freckle không có chatbot mở để trẻ trò chuyện không giới hạn. Theo Terris, nếu trẻ đặt những câu hỏi không thực sự cần thiết về mặt thông tin, hệ thống sẽ hướng chúng quay lại với cha mẹ hoặc bạn bè. Mục tiêu là để AI đóng vai trò hỗ trợ, thay vì trở thành một “người bạn ảo” có thể thay thế tương tác với con người.
Vẫn có tính năng kiểm soát của phụ huynh, nhưng mục tiêu là giúp trẻ tự lập
Freckle không loại bỏ các tính năng kiểm soát của phụ huynh. Cha mẹ có thể phê duyệt những người được phép gọi và nhắn tin với trẻ, thiết lập vùng an toàn và nhận cảnh báo khi trẻ rời khỏi khu vực này.
Thiết bị cũng có thể cảnh báo phụ huynh nếu trẻ đề cập đến một số chủ đề nhạy cảm như bắt nạt. Tuy nhiên, cha mẹ không nhận được toàn bộ nhật ký hoạt động của trẻ. Đây là một trong những triết lý quan trọng của Freckle.
Theo Terris, nhiều sản phẩm công nghệ dành cho trẻ em hiện nay được xây dựng chủ yếu xoay quanh nhu cầu của phụ huynh, dẫn tới việc quá tập trung vào giám sát và kiểm soát. Freckle muốn trao cho trẻ nhiều quyền tự chủ hơn, trong khi vẫn duy trì những lớp bảo vệ cần thiết. Mục tiêu là giúp trẻ dần học cách tự đưa ra quyết định, quản lý rủi ro và giải quyết vấn đề thay vì luôn có người lớn kiểm soát mọi hoạt động.
Freckle Phone cũng được trang bị một số tính năng phục vụ những hoạt động hàng ngày. Máy có bản đồ dành cho trẻ, hỗ trợ những chuyến đi bộ quanh khu phố hoặc đi xe buýt. Hệ thống thanh toán bằng số tiền được cha mẹ nạp trước cũng cho phép trẻ tự mua những món đồ nhỏ mà không nhất thiết phải mang tiền mặt. Ngoài ra còn có trình phát nhạc đơn giản và chế độ walkie-talkie, cho phép trẻ liên lạc với bạn bè theo cách giống những chiếc bộ đàm quen thuộc.
Những tính năng này cho thấy Freckle không đơn thuần muốn trở thành một chiếc điện thoại “chống nghiện”. Sản phẩm hướng tới việc trở thành một công cụ hỗ trợ trẻ từng bước tự lập trong đời sống thực.
Về phần cứng, Freckle Phone sở hữu màn hình cảm ứng 3,1 inch, độ phân giải 720 x 720 pixel.
Theo thông tin được công bố, máy có:
-
RAM 4 GB
-
Bộ nhớ trong 64 GB
-
Camera kép 12 MP + 5 MP
-
Pin 2.600 mAh
-
Kết nối 5G
-
Chuẩn bảo vệ IP54
-
Ba màu: xanh lá, cam và xanh dương.
Thiết bị có thiết kế nhỏ gọn, đi kèm vỏ bảo vệ và dây đeo để trẻ có thể đeo quanh cổ khi ra ngoài. Phần vỏ cũng cho phép gắn thêm các charm để cá nhân hóa.
Nhóm thiết kế cho biết Freckle lấy cảm hứng từ những sản phẩm quen thuộc với trẻ em như Play-Doh, Lego, Crocs Jibbitz, cùng các miếng patch và huy hiệu của hướng đạo sinh. Sản phẩm mang dáng dấp của một món đồ chơi công nghệ cá nhân hóa hơn là một chiếc smartphone thu nhỏ.
Giá khoảng 5,2 triệu đồng, chưa thể đánh giá thực tế
Freckle cũng đưa vấn đề quyền riêng tư vào thiết kế sản phẩm. Freckle cam kết bảo vệ quyền riêng tư của trẻ dữ liệu cần có sự đồng ý của phụ huynh, được giới hạn thời gian lưu trữ và không dùng để huấn luyện AI hay phục vụ quảng cáo.
Freckle Phone hiện được mở đặt trước tại Mỹ với giá 199 USD, tương đương khoảng 5,2 triệu đồng, kèm phí dịch vụ di động 25 USD/tháng (khoảng 650.000 đồng). Những thiết bị đầu tiên dự kiến được giao từ tháng 12/2026. Do chưa xuất xưởng, các yếu tố như pin, độ bền, kết nối 5G và độ chính xác của AI vẫn chưa được kiểm chứng độc lập.
Tuy nhiên chưa có sản phẩm chính thức, những lời giới thiệu về Freckle vẫn thu hút sự chú ý của rất nhiều bậc phụ huynh. Chiếc điện thoại này hiểu rất rõ về nhu cầu của người lớn khi cần điện thoại để liên lạc với con cái nhưng cũng đồng thời không muốn chúng bị chìm đắm trong thế giới ảo. Trong khi smartphone thông thường tìm cách giữ người dùng trước màn hình, Freckle lại đảo ngược vòng lặp này, khuyến khích trẻ ra ngoài chơi. Đây là một thử nghiệm thú vị về cách công nghệ có thể giúp trẻ sống nhiều hơn trong thế giới thực, thay vì dành thêm thời gian trong thế giới số.
Với những phụ huynh ở Việt Nam chưa muốn cho con tiếp xúc với smartphone quá sớm nhưng vẫn muốn giữ liên lạc và đảm bảo an toàn, đồng hồ thông minh dành cho trẻ em có thể là một lựa chọn phù hợp để tham khảo. Thiết bị thường hỗ trợ gọi điện, định vị, thiết lập vùng an toàn và liên lạc với các số được phụ huynh cho phép. Một số mẫu đồng hồ tham khảo như Đồng hồ thông minh trẻ em imoo Z1 gọi điện, video call HD, kháng nước; Đồng hồ định vị Masstel Hero 16i, màn hình 1.83", pin 770 mAh; Đồng hồ thông minh Tammi Watch Kid Plus, pin 800mAh, camera 0.3MP, chống nước IP68; Đồng hồ thông minh trẻ emJVJ Y66, hỗ trợ tiếng Việt.
Hạnh Phúc