Từ mặt trăng nhìn trái đất "lặn"
Bốn phi hành gia của NASA trong sứ mệnh Artemis II đang trên hành trình trở về Trái Đất sau chuyến bay vòng quanh Mặt Trăng lập kỷ lục. Đây là chuyến đi đưa con người ra xa trái đất nhất từ trước tới nay.
Khi tàu Orion bay qua phía khuất của Mặt Trăng vào ngày 6/4, Trái Đất hoàn toàn biến mất khỏi tầm nhìn (Ảnh: NASA)
Khi tàu bay ra khỏi phía bên kia của Mặt Trăng, các phi hành gia tiếp tục chứng kiến một cảnh tượng ngoạn mục khác: hiện tượng nhật thực, từ một góc nhìn chưa từng có con người nào được trải nghiệm (Ảnh: NASA)
Trong thời gian này, tàu Orion tiếp cận Mặt Trăng ở khoảng cách gần nhất khoảng 4.067 dặm so với bề mặt. Chỉ vài phút sau, phi hành đoàn đạt khoảng cách xa Trái Đất nhất là 252.756 dặm, vượt kỷ lục trước đó của Apollo 13 (1970) thêm 4.111 dặm.
Khi kết nối được khôi phục, Koch nhấn mạnh tầm nhìn dài hạn: “Chúng ta sẽ khám phá, sẽ xây dựng, sẽ quay trở lại. Chúng ta sẽ dựng các trạm nghiên cứu, vận hành xe tự hành, phát triển thiên văn vô tuyến, thúc đẩy công nghiệp. Nhưng sau tất cả, chúng ta vẫn sẽ quay về với Trái Đất và luôn ở bên nhau.”
Thu thập dữ liệu Mặt Trăng chưa từng có
Trong hành trình bay vòng quanh, các phi hành gia đã trực tiếp quan sát khoảng 35 khu vực địa chất đáng chú ý trên bề mặt Mặt Trăng, đồng thời chụp hàng nghìn bức ảnh.
Ở độ cao lớn phía bên kia Mặt Trăng, Orion mang lại góc nhìn chưa từng có. Các phi hành gia làm việc theo cặp, vừa quan sát vừa trao đổi trực tiếp với các nhà khoa học tại Trung tâm Vũ trụ Johnson (Houston), mô tả chi tiết những biến đổi màu sắc trên bề mặt.
Theo NASA, mắt người có khả năng nhận diện sự khác biệt màu sắc tốt hơn ảnh vệ tinh, từ đó giúp suy đoán thành phần khoáng vật.
“Cao nguyên này trông hơi xanh, rất khác biệt. Tôi chưa từng thấy gì tương tự ở khu vực này. Ngoài ra còn có nhiều vùng mang sắc nâu,” chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen cho biết.
Những quan sát này sẽ giúp giới khoa học hiểu rõ hơn cấu trúc Mặt Trăng, đồng thời hỗ trợ lập kế hoạch cho các nhiệm vụ robot trong tương lai, đặc biệt ở phía xa chưa được khám phá nhiều.
Quỹ đạo bay cũng đưa tàu Orion đi qua một hiện tượng nhật thực khi Mặt Trăng che khuất Mặt Trời, tạo điều kiện để phi hành đoàn quan sát và nghiên cứu vành nhật hoa trong khoảng một giờ.
“Thật khó tin. Đây là một cảnh tượng vô cùng ấn tượng,” phi công Victor Glover chia sẻ.
Trong chuyến bay, phi hành đoàn cũng dành một khoảnh khắc riêng để đặt tên một miệng hố chưa được đặt tên theo người vợ quá cố của chỉ huy Reid Wiseman, người qua đời vì ung thư năm 2020.
Hành trình trở về và thử thách khắc nghiệt
Hiện tàu Orion đang bắt đầu hành trình gần 400.000 km quay về Trái Đất, đồng thời tiếp tục thực hiện các thử nghiệm kỹ thuật quan trọng như triển khai lá chắn bức xạ và điều khiển thủ công.
Thử thách lớn nhất sẽ diễn ra khi tàu tái nhập khí quyển vào thứ Sáu. Khi đó, Orion lao vào khí quyển với tốc độ khoảng 40.000 km/h, chịu nhiệt độ lên tới 2.760°C.
Tàu được bảo vệ bởi tấm chắn nhiệt đặc biệt. Sau khi giảm tốc, hệ thống dù sẽ hạ tốc độ xuống dưới 32 km/h trước khi hạ cánh xuống Thái Bình Dương ngoài khơi San Diego. Các túi khí sẽ đảm bảo khoang tàu ổn định đúng tư thế.
Lực lượng của NASA cùng Bộ Quốc phòng Mỹ sẽ hỗ trợ đưa phi hành đoàn ra khỏi tàu và chuyển tới tàu cứu hộ, khép lại sứ mệnh kéo dài gần 10 ngày.
Sứ mệnh Artemis II được xem là bước thử nghiệm then chốt cho tàu Orion, mở đường cho kế hoạch đưa con người trở lại bề mặt Mặt Trăng sớm nhất vào năm 2028.
Nam An
