Tháng 6/2016, Dion Leonard, một vận động viên chạy siêu marathon người Scotland, tới Trung Quốc tham dự Gobi March, cuộc đua nhiều chặng dài khoảng 250 km qua địa hình khắc nghiệt. Khi ấy, mục tiêu của Leonard rất rõ ràng: tập trung thi đấu và đạt thành tích tốt nhất có thể.
Sang ngày thứ hai, một "vận động viên" không đăng ký bất ngờ nhập cuộc. Đó là một cô chó hoang nhỏ xuất hiện gần khu vực xuất phát rồi bắt đầu chạy theo Leonard.
Hành trình xuyên sa mạc và Gobi đột ngột mất tích
Kể lại với Mirror năm 2025, Leonard cho biết ban đầu anh gần như không để ý. Cô chó gặm giày, làm những động tác như thể cố thu hút sự chú ý, trong khi anh chỉ nghĩ tới cuộc đua. Nhưng thay vì chạy theo vài trăm mét rồi bỏ cuộc, nó tiếp tục bám sát Leonard qua hàng chục kilomet giữa sa mạc.
Leonard đặt tên cô chó là Gobi, theo chính vùng đất nơi hai người gặp nhau. Theo ABC News Australia, Gobi đã đồng hành cùng anh khoảng 125 km. Trong khi đó, trang Mirror ghi nhận quãng đường khoảng 80 dặm, tương đương gần 129 km. Nói cách khác, cô chó nhỏ đã chạy khoảng một nửa hành trình của cuộc đua dài 250 km.
Bước ngoặt trong mối quan hệ giữa hai người xảy ra vào ngày thứ ba.
Leonard kể khi ấy anh đang có cơ hội vươn lên dẫn đầu và phải vượt qua một đoạn sông có nước sâu tới thắt lưng. Khi đã xuống nước, anh bất ngờ nghe Gobi sủa dữ dội phía sau. Cô chó không thể tự mình vượt qua và có thể chết đuối nếu cố chạy theo.
Trong một cuộc đua mà từng phút đều ảnh hưởng đến kết quả, Leonard quay lại, bế Gobi lên và đưa cô chó qua sông.
"Trong khoảnh khắc nhìn nó trong vòng tay mình, tôi nghĩ có lẽ con chó này và tôi sẽ làm bạn lâu hơn mình tưởng", Leonard nhớ lại.
Từ đó, Gobi không còn chỉ là một chú chó hoang tình cờ xuất hiện trên đường chạy. Cô tiếp tục đồng hành cùng Leonard trong những ngày còn lại khi điều kiện cho phép. Đến cuối cuộc đua, Leonard đưa ra một quyết định: anh sẽ nhận nuôi Gobi và đưa cô về nhà.
Đưa một chú chó hoang từ Trung Quốc về Anh không thể thực hiện ngay. Gobi phải trải qua các thủ tục thú y, kiểm dịch và đáp ứng những yêu cầu nhập cảnh. Leonard vì vậy tạm trở về Anh, trong khi cô chó ở lại Trung Quốc chờ hoàn tất quy trình.
Rồi anh nhận được tin: Gobi đã mất tích tại Ô Lỗ Mộc Tề, vùng Tân Cương, Trung Quốc.
Leonard quyết định quay trở lại Trung Quốc tìm cô chó mình mới quen chưa lâu. ABC News đưa tin tháng 8/2016 rằng anh đã bay tới Ô Lỗ Mộc Tề và trực tiếp tham gia tìm kiếm cùng nhiều tình nguyện viên địa phương.
Theo Xinhua, hơn 15.000 tờ rơi có hình Gobi được phát đi và phần thưởng 10.000 nhân dân tệ được đưa ra cho người cung cấp thông tin giúp tìm thấy cô. Leonard nhận được nhiều tin báo và không ít lần tìm đến những con chó được cho là Gobi rồi phải thất vọng.
Cuối cùng, một người dân thông báo đã nhìn thấy một cô chó có ngoại hình tương tự ở khu vực cách nơi Gobi mất tích khoảng 2 km.
Lần này, anh đã tìm đúng. Theo ABC News, sau khoảng 5 ngày Leonard trực tiếp tìm kiếm tại Ô Lỗ Mộc Tề, anh và cô chó nhỏ đã được đoàn tụ. Mirror sau này kể rằng khi được tìm thấy, Gobi bị thương và trông khá tệ sau những ngày lang thang. Dù vậy, cô vẫn nhận ra người bạn từng chạy cùng mình giữa sa mạc.
Sau khi hoàn thành các thủ tục cần thiết, Leonard cuối cùng cũng thực hiện được lời hứa: đưa Gobi về sống cùng mình.
Câu chuyện nhanh chóng được truyền thông quốc tế chú ý. Leonard sau đó viết lại hành trình trong cuốn hồi ký Finding Gobi. Theo Mirror, cuốn sách trở thành sách bán chạy và được dịch sang 24 ngôn ngữ.
9 năm sau, Gobi vẫn ngủ cạnh người đàn ông năm ấy
Tháng 7/2025, gần 9 năm sau cuộc gặp giữa sa mạc, Mirror tìm gặp lại Dion Leonard. Gobi khi ấy đã 11 tuổi, sống cùng Leonard và vợ anh, Lucja, tại Mỹ, nơi gia đình đã chuyển tới khoảng 6 năm trước.
"Vận động viên" từng chạy 125 km xuyên sa mạc giờ đã nghỉ những cuộc chạy đường dài. Nhưng theo Leonard, Gobi vẫn giữ tính cách hiếu động: thích chạy trong công viên, đuổi theo những con thỏ và vẫn tràn đầy năng lượng.
Cô cũng thường theo Leonard và Lucja tới các cuộc đua. Gobi không còn chạy hàng chục kilomet nhưng đôi khi được tham gia khoảng 100 m cuối, cùng hai người tiến về vạch đích trong tiếng vỗ tay của khán giả.
"Đó là khoảnh khắc của nó và nó rất thích điều đó", Leonard kể.
Còn khi trở về nhà, cuộc sống của cô chó từng lang thang giữa sa mạc bình dị hơn nhiều: Gobi ngủ trên giường cùng gia đình mỗi đêm.
Với Leonard, cuộc gặp năm 2016 cũng thay đổi chính anh. Anh kể mình từng trải qua một tuổi thơ nhiều biến động. Khoảnh khắc quay lại bế Gobi qua sông khiến Leonard nghĩ tới việc cô chó dường như chẳng có ai chăm sóc và nhận ra một phần bản thân mình trong đó.
"Tôi quyết định trở thành người mà mình từng cần khi còn nhỏ - một người biết quan tâm", anh chia sẻ với Mirror.
Trong những năm sau đó, Dion và Gobi xuất hiện tại nhiều sự kiện, tham gia gây quỹ cho các tổ chức bảo vệ động vật và câu chuyện của họ cũng truyền cảm hứng cho việc nhận nuôi thú cưng.
Riêng Gobi dường như chẳng quan tâm đến sự nổi tiếng ấy.
"Con bé không biết mình nổi tiếng. Nó chỉ đang sống cuộc đời tuyệt nhất của mình", Leonard nói.
Chín năm trước, Gobi chỉ là một cô chó hoang xuất hiện giữa cuộc đua 250 km rồi quyết định chạy theo một người xa lạ. Với Leonard, đó cũng chỉ là một con chó nhỏ đang cố thu hút sự chú ý của anh. Nhưng 125 km giữa sa mạc, một lần quay lại giữa dòng sông và cuộc tìm kiếm sau đó đã biến cuộc gặp tình cờ ấy thành một mối quan hệ kéo dài gần một thập kỷ.
Nguồn: Mirror, ABC News Australia, Finding Gobi, Xinhua
Minh Ngọc
