Dưới đây là phần trao đổi giữa host Đăng Việt và khách mời Đoàn Anh Dũng về chủ đề: Xe cũ và Nghị định 168/2024/NĐ-CP
Nghị định 168/2024/NĐ-CP đang khiến cho cả người mua và người bán xe cũ lo lắng trong các giao dịch của mình. Anh có lời khuyên gì để người mua và người bán xe cũ không gặp phải những xe bị phạt nguội?
Khi chưa có Nghị định 168, phạt nguội đã là một vấn đề nóng đối với cả khối kinh doanh xe cũ đã qua sử dụng. Thông thường, biên lợi nhuận của những xe phổ thông giá 300-700 triệu đồng không quá nhiều. Một chiếc xe chỉ cần bị 2-3 lỗi phạt nguội, người kinh doanh xe cũ đã không còn lợi nhuận, và việc đi xử lý rất mất thời gian. Thế nên, khi Nghị định 168 được ban hành, khối kinh doanh xe cũ phải có những cách làm để phòng tránh. Hiện tại có 2 cách làm phổ biến nhất.
Cách 1, các hợp đồng ủy quyền mua bán hoặc công chứng mua bán sẽ có thêm điều khoản chủ cũ của xe phải chịu trách nhiệm nếu xe bị lỗi phạt nguội trong thời gian trước khi diễn ra hoạt động mua bán.
Đối với chủ xe cũ là doanh nghiệp, việc xử lý lỗi hay đòi tiền phạt sẽ dễ hơn. Bởi vì khách hàng doanh nghiệp sẽ không vì một lỗi phạt nguội mà làm ảnh hưởng đến uy tín của cả một tập thể.
Trong khi đó, mọi việc sẽ khó khăn hơn nếu chủ cũ là cá nhân không hợp tác về việc xử lý lỗi phạt nguội do họ gây ra. Lúc này, những người kinh doanh xe cũ sẽ phải cố gắng đàm phán để có được tiếng nói chung và phương án xử lý phù hợp.
Cách 2, khi Nghị định 168 được ban hành, những người kinh doanh xe cũ sẽ thống nhất giữ lại một phần tiền khi mua xe từ chủ cũ. Số tiền này không hoàn toàn cố định, với một mẫu xe có giá khoảng 500 triệu đồng, số tiền giữ lại khoảng 10-20 triệu đồng. Sau khoảng 2 tuần, khi đã hoàn thiện mọi thủ tục mua bán, thu hồi biển số, nếu không gặp vấn đề về phạt nguội, những người kinh doanh xe cũ sẽ trả lại tiền cho chủ cũ.
Việc hoàn thiện nhận thủ tục thu hồi biển số cũ cũng là một cơ sở để đảm bảo chiếc xe đó hoàn toàn không gặp lỗi phạt nguội. Bởi vì nếu còn lỗi phạt nguội, cơ quan chức năng sẽ không cấp giấy thu hồi biển số.
Trong trường hợp không giữ lại tiền của khách, những người kinh doanh xe cũ đã có niềm tin nhất định với chủ xe. Niềm tin này đến từ cảm nhận cá nhân của mỗi người, ví dụ người mua xe cảm thấy chủ cũ là người lịch sự, có văn hóa. Tuy nhiên, bằng các cách kiểm tra trên các website về tra cứu phạt nguội, chiếc xe đó hoàn toàn phải chưa có lỗi hoặc có lỗi và đã được xử lý.
Tất cả những phương án kể trên liệu có đảm bảo được về việc chiếc xe cũ đó hoàn toàn là không dính phạt nguội không, thưa anh?
Việc này thực ra vẫn có rủi ro.
Có những trường hợp, chiếc xe bị phạt nguội tại các địa phương vùng sâu vùng xa hoặc bị lỗi hệ thống nên thông báo phạt nguội được cập nhật chậm hơn sau khi xe đã tiến hành mua bán. Thực tế hiện nay, Cục Cảnh sát giao thông (Bộ Công an) đang tiến hành trùy thu một số lỗi phạt nguội chưa xử lý từ năm 2019.
Bản thân tôi cũng đã gặp những trường hợp một chiếc xe đã mua bán giao dịch từ năm 2020, qua 2-3 đời chủ khác nhau nhưng đến bây giờ lại nhận giấy thông báo phạt nguội. Việc này người chủ hiện tại phải đứng ra xử lý, tuy nhiên, người gây ra lỗi đã từ lâu và giờ rất khó để có thể tìm lại được.
Vậy khi gặp trường hợp này, giới kinh doanh xe cũ phải làm gì, thưa anh?
Với những trường hợp này, chúng tôi sẽ phối hợp với chủ xe, làm giấy ủy quyền để chúng tôi xử lý các lỗi phạt này. Với những lỗi nặng, bị giữ bằng lái từ vài tuần đến vài tháng, việc xử lý sẽ cần nhiều quy trình đúng thủ tục hơn. Người điều khiển xe thời điểm bị phạt phải giao nộp bằng theo quy định.
Ngoài ra, với những lỗi phạt đã xảy ra từ nhiều năm trước và xe qua nhiều đời chủ, salon hoặc chủ hiện tại có thể làm giấy ủy quyền hoặc giấy giới thiệu để thực hiện nghĩa vụ đối với lỗi phạt trước đó.
Vậy nếu là một người đi mua xe cũ, tôi cần làm gì để đảm bảo chiếc xe đó không còn lỗi phạt nguội chưa được xử lý?
Lời khuyên của tôi đối với những người mua xe cũ ở những trường hợp này là nên hình thành thói quen giao dịch thông qua salon xe cũ. Bởi vì, khi xe đã hoàn thiện thủ tục mua bán và thu hồi biển số từ chủ cũ, người mua mới hoàn toàn yên tâm xe không còn lỗi phạt nguội.
Một bộ hồ sơ đầy đủ của xe bao gồm là đăng kiểm, hợp đồng mua bán và quan trọng nhất là giấy thu hồi biển số. Khi đã có giấy thu hồi biển số có nghĩa là chiếc xe đó đã hết lỗi phạt nguội chưa xử lý.
Bởi vì, khi làm thủ tục thu hồi biển số, cơ quan chức năng sẽ xác minh rằng chiếc xe đó còn vay ngân hàng hay không, có tranh chấp gì không, còn lỗi phạt nguội gì chưa xử lý hay không.
Đối với giao dịch mua bán giữa 2 người với nhau, chúng ta có thể áp dụng cách làm giữ lại một phần tiền khoảng 10-20 triệu đồng như tôi có nhắc đến ở trên. Sau khi xong thủ tục thu hồi biển số, người mua mới sẽ trả đủ 10-20 triệu đồng còn thiếu.
Bên cạnh giới kinh doanh xe cũ, Nghị định 168/2024/NĐ-CP còn ảnh hưởng lớn tới giới kinh doanh cho thuê xe tự lái. Anh nhận định như thế nào về điều này?
Đối với đơn vị cho thuê xe, tôi nhận thấy họ có 2 phương án để thích ứng với Nghị định 168/2024/NĐ-CP.
Phương án 1, các cơ sở cho thuê xe sẽ giữ lại đặt cọc của khách hàng số tiền 15-25 triệu đồng trong vòng 15 ngày. Tuy nhiên, không nhiều khách hàng đồng ý với phương án này, vì đó là một số tiền lớn. Vì thế, phương án 2 là các cơ sở cho thuê thường tìm cách thương lượng với khách để giữ lại giấy tờ tùy thân của khách, ví dụ như Căn cước công dân hoặc đăng ký xe máy…
Nếu sau 15 ngày không phát sinh lỗi phạt nguội, các cơ sở này sẽ trả lại tiền hoặc tài sản cho khách thuê xe.
Ngoài ra, khi làm thủ tục thuê xe, khách hàng cần phải ký vào hợp đồng thuê xe, trong đó có điều khoản phải chịu trách nhiệm nếu phát sinh lỗi phạt nguội trong quá trình thuê xe.
Nhưng nếu khách hàng vẫn cố tình không chịu trách nhiệm, các đơn vị cho thuê không còn cách nào khác phải tự đứng ra nộp phạt để chiếc xe tiếp tục được lưu hành đúng quy định.
Cảm ơn Dũng rất nhiều về những chia sẻ vừa rồi.
Thùy Trag
